Footer

Maudi a bugsot

ITAY Disiembre 4, induron dagiti kaaliado ti administrasion iti Kamara ti pannakabalbaliw ti konstitusion babaen ti constituent assembly Con-Ass). Iti naganna laengen, dakesen ti konotasionna.

Daytoy ti makuna a maudi a bugsot iti charter change kalpasan ti panangibasura ti Korte Suprema ti peoples’ initiative nga impagna ti Sigaw ng Bayan. (Saantayon nga usisaen ditoy no naggapuan ti kuarta a binusbos daytoy kellaat a limtuad a kasla bandos a gunglo ta agdadata nga adda iti likudan daytoy dagiti addaan iti nalimed nga interes nga agbalin a dadaulo iti pagilian.

Maibilang daytoy a tartaraudi a nguy-a dagiti mangipagpagna iti charter change agsipud ta no saanda nga agballigi, perdision bagas agraman tuyo dagiti katay, bannog, panangbalballaibo ken panagulbod tapno mailemmeng ti pudpudno a panggepda iti daytoy a gannuat a mangbalbaliw iti konstitusion.

Apay a kayatda a masuktan ti sistema ti gobierno?

No patien dagitoy a grupo, pagsayaatan ti pagilian no masuktan ti agdama a sistema ti gobierno. Kunada a lapped iti panagdur-as ti saan a panagkikinnaawatan dagiti dua a sanga ti gobierno nga agtungpal  iti nabuntog a pannakaipakat dagiti programa ti turay.

Ngem iti umuna pay laeng a panangtaldiap iti maipagpagna a charter change, makitan ditoy ti kinaawan ti delikadesa dagiti kongresista, ket uray paglibakanda, nabatad a napuskol unayen ti rupada ken saanen a kumtat kadakuada dagiti kritisismo gapu iti agdadata a kinapudno nga ISUDA ti kangrunaan a mabenepisiaran iti daytoy a panangbalbaliw iti konstitusion. Kayariganna nga isuda ti agluto ken isuda met laengen ti mangan iti lutuenda.

Umuna, maiyalud-od ti termino dagiti agilinlinteg iti innem a bulan ta awanto ti eleksion inton Mayo 2007. Agasem dayta, diputado nga agturposen ti terminoda ket didan makapagkandidato pay.

Maikadua, isuda met laengen a nakatugaw ti agbalin a kameng ti mabangon a parliamentaria (interim, kunada, ngem saan a nakataltalek dayta agsipud ta isuda ti mangikeddeng no kaano ti pannakaangay iti eleksion). Isuda met laeng a rupa ngem sabali laeng ti kuelioda.

Maikatlo, agbalinton a maymaysa ti parliamentaria nga agtungpal iti panangalun-on ti administrasion amin dagiti babassit a grupo ti oposision a pakairamanan dagiti senador ket kayariganda ti kasla rugit a maisagad iti sirok ti karpet. Kasanon no pasig a buaya dagiti agari?

Maikapat, agsipud ta nasinggit laengen nga aneng-eng ti mangeg iti oposision, lumsot lattan uray dagiti linteg nga agpammarang a pro-tattao ngem mangitag-ay laeng iti pagimbagan ken interes dagiti sumagmamano nga adda iti koridor ti bileg, dagiti asideg iti turay ken no asino ditan nga alipores ti gobierno.

No mabalbaliwan man ti konstitusion, rumbeng a saan nga ISUDA a manggamulo iti konstitusion ti mabenepisiaran. Rumbeng a dagiti pagimbagan dagiti tattao ti pagrikusan ken pakaisentroaan dagiti pammalbaliw a maibudi iti konstitusion.

Iti biangmi ken uray dagiti maraem nga autoridad iti linteg, kasayaatan pay laeng ti constitutional convention. Ngem apay a saan a kayat dagiti dadaulo iti Kamara daytoy? Dayta ti $1 million a saludsod a rumbeng a sungbatan dagiti maraem nga agilinlinteg.