Footer

Ti Arte Ti Komunikasion Ilokano 101 (Maika-24 a paset)

Aramid a panangbirok iti al-alia iti anniniwan ti panagpabasol. Laglagipem nga awan ti mayat a mapabasol. Nalaklaka nga amang ti tumpuar a mangamin iti basolna ngem ti mapabasol nga awan ti aramidna.

No sika ti ispiker ket sawem dagitoy: “No nengnengkanto met!”, asino pay ti mayat a dumngeg? Amangan no agtudo pay ti nalusak a kamatis iti yanmo!

 

7. Manigurista. Saan nga amin ket agpapada. Saanmo nga ipapan a di maawatan ti sabali ti mensahe isu a nasken nga ipasiguradom ti kaipapanan ken kababagasna nga awan man laeng ti panangamiris ti umawat. Ipanmo ti bagim iti sinelas ti sabali, a nasken ti nasamay a wagas tapno maliklikan ti panangibaba, panangsugat, panangiwalin iti makinsinelas.

 

8. Baliktad a panagipapan. Isu met laeng iti panangtagibassit. Saanmo koma nga ibaba ti sabali ken pagarupen a naikawes aminen a saguday kenka ket ammom aminen. Nasken met ti panagsarmingmo amangan no adda buling iti rupam. Daydiay sarming, ibagana kenka ti saanmo a makitkita.

 

9. Serie ti saludsod. Lalo no agsasamparat ken agsasallupang ti serie a saludsod a maisiasi wenno saan a maiparbeng iti topiko wenno saan a magaw-at ket agibunga iti lapped iti panagsisinnukat ti kapanunotan ken impormasion.

Maysa a wagas a pangawis iti imatang ti saludsod. Ngem no sobra met ti kaaduna wenno pasig laeng a  saludsod, ay,  kasla taba ti baboy  nga agyegyegyeg. Saan a nasayaat dayta.

 

10. Nalabes/di maiparbeng  nga angaw. “Apay, nalaingka aya?” “Apay, asinoka aya?” “Awanto met la ti ammom, isu a dumngegka lattan!” No dagitoy ti maiyangaw, uray pay no naigagara wenno di naigagara, salputen ken ipasenda ti rikna. Tumaud ti rikiar wenno makaunget a sungbat a mangpataud iti saan a panagkikinnaawatan.

Liklikan dagiti sarkastiko a balikas no agsasao wenno sumungbat iti nangngeg ta ssanda a makatulong iti dur-asan ti panagsisinnukat iti impormasion ken idea. Ipamatmatna  pay ti kinaawan respeto iti kasungani.

Ti tao nga awanan iti respeto iti sabali, nakarkaro pay nga awan ti respetona iti bukodna a bagi.

 

11. Agalla-alla. Mapukaw ti kredibilidad no agalla-alla ti ibagbaga wenno sungbat. No agalla-alla ti ibagbaga ti agsasao, saanna nga ammo ti sasawenna. No agalla-alla met ti sungbat ti dumdumngeg, saan a sigurado wenno dina ammo ti isungsungbatna.

Nasken a liklikan ti espiker daytoy a banag. Iti dumdumngeg, nasaysayaat laengen nga agulimek.  Basbassit ti tumaud a biddut iti panagulimek ngem ti sao a sao nga awanan ti kaipapanan wenno bugas ti sasawen lalo no maisawang iti saan a maiparbeng wenno maitutop ken manakman a wagas.

 

12. Capital “I”.  Ti bagina. Isu ti bida. Ammona amin.  “Idi kabambanuagak, saan nga agbalin dagita!”  “Siak pay ti suruanyo ket ad-adun ti nainumko a danum ngem dakayo!” “Saankayo a makapatas kaniak! Nalalaingak, ngem dakayo!”

Kas iti maysa a polis,  saan a maiparbeng no ipapilitna ti police matters iti court proceedings. Saan a maiparbeng uray adun ti eksperiensana ta sabali met a ligason wenno kinelleng ti paglainganna. Uray no ad-adun ti nainumna a danum ngem iti sabali, saanna nga ammo amin. Adda latta ammo ti sabali a dina pay ammo.

 

13. Bangkero. Lapped iti komunikasion ti bangkero  ta bukodanna ti salonan no kua. No itiponna pay ti capital “I”, awanen ti nalawag a turongen ti saritaan ta maymaysan ti pilid ti tren. Nasamsamay no pagsisinnublatan ti tako, tapno maikkan amin iti gundaway a sumakdo iti impormasion, idea ken dadduma pay.

 

14. Mananglais. No laisem ti dumdumngeg, panawandaka. No sika met a dimngeg ti manglais iti nagsao, panawannaka. Ngarud, awan ti mamaay dayta iti panagsisinnukat iti impormasion ken idea.

 

15. Mr. (Always) Right. Pumanaw ti dumdumngeg no agsao ni Mr. Right. Ket no sumungbat met ni Mr. Right, makaulawen ken nalilibeg ti tungtongan lalo no ipapilitna ti baliktad a kapanunotan wenno ideana.

Laglagipem nga awan ti perpekto a tao. Dumteng ket dumtengto latta ti tao nga ad-adu ti ammona ket agkuros ti dalanyo. Isu a nasken ti pannakaawat kadaytoy a banag tapno maliklikan ti saan a nasayaat a pagteng.

Ken dadduma pay.

(Adda nayonna)

,