Footer

EDITORIAL: Agsasangokayo ta isut maiparbeng

Serioso a problema ti nadaras a panagadu ti populasion. Iti Asia, ti Filipinas ti kangatuan ta addaan iti 2.3% birth rate. Iti populasionna nga 88.7 milion, maika-12 metten ti nasiontayo a kaaduan iti populasion. Iti sabali a bangir, sangapulo iti inaldaw ti matmatay nga inna iti panaganakda idinto a 473,000 dagiti kayyanak a matmatay babaen ti abortion wenno panagpaikkat ti 1.4 million nga unwanted pregnancies.

Saan a nakakatkatawa daytoy a banag. Ket saan a makatulong itoy ti panagpipinnangato iti isbo dagiti pulitiko ken ti simbaan (katoliko).

Agsasango koma dagiti politiko ken ti simbaan iti maymaysa a lamisaan ket pagsasaritaanda no ania ti kasasayaatan amin nga addang tapno saan a kumaro ti problema ti populasion.  Daytoy ti maiparbeng nga aramid dagiti manakem. Saan ketdi a maysanmaysa mangited iti opinionna a masansan a madadaddael ken awan kaes-eskanna a katay iti panangsolbar iti nadaras unay a panagadu ti populasion.

Idian koma dayta  pinnangatuan iti kiday ken tinnallikudan iti dalikepkep ta iti mata dagiti ubbing, iladladawan laeng dagiti tignayyo ti saan nga umiso nga aramid ti manakem a dadaulo.

Agpapadakayo nga addaan iti panirigan no kasano nga imanehar ti populasion ngem apay a saankayo nga agsango iti maymaysa a lamisaan tapno pagsaritaan  ti kasasayaatan  amin nga addang?

Ti kunayo ngata, dayawendakayo dagiti ub-ubbing a nakatuon dagiti matada kadakayo iti  panagsusupringyo ken panagaramidyo iti saan a nasayaat nga addang a di maikanatad a tuladenda?

Serioso a parikut ti panangmanehar ti populasion. Iti mapaspasamak a surbey nga iwaywayat ti website ti yahoo.philippines, 84% dagiti responde (kabayatan a sursuraten daytoy) iti mamati a ti kinaadu ti populasion ti maysa a rason ti kinakurapay ni Pinoy. Iparangarang daytoy a serioso a banag ti pannakaipaset ken pannakaibiang ti sibubukel a populasion itoy nga isyo. Ngem ipaay laeng ti saan a panagtunos dagiti addang dagiti agilinlinteg ken ti simbaan ti kurimed a ngayemngem ken  pannakaikkkat iti panagraem iti liderato iti yaaalut-ot ti pudpudno nga isyo, nga isu dayta ti kinakurapay.

Saan koma a maaramat daytoy nga isyo a barengbareng no di ket tratuen a kas kangrunaan iti amin ken kitaen ken solbaren tapno maliklikan ti pannakatay dagiti adu nga  inna, dagiti adu a maladaga ken maliklikan ti unwanted pregnancy.   

Panawenen ti panagkaykaysa. Adun a danum ti limmasat iti sirok ti rangtay ngem di pay napasamak dayta panagkaykaysa iti sango ti maymaysa a lamisaan. Maiwayat koma saan laeng dagiti  addang a mangibunga iti positibo a solusion no di mangited pay iti naimbag a ladawan iti mata dagiti sumarsaruno a dadaulo iti man simbaan ken iti gobierno, kadagiti agtutubo ken lalona la  unay kadagiti ub-ubbing.

Panawenen nga idiantayo ti panagkanyakanya nga addang. Panawenen ti panagkaykaysa. Ta no saan a mapasamak daytoy, saan met a magun-od ti nasayaat a pannakamanehar ti populasion ket rumigat a rumigat latta ti biag. Umaddangkayo a kas maiparbeng. (JMA)

 

Comments are closed.