Footer

EDITORIAL: Kaanonto a magun-od ti kappia iti Mindanao?

Itay nabiit, insingasing dagiti opisial ti US Embassy ti pannakipartisiparda iti maisaysayangkat a patangan iti kappia iti nagbaetan ti gobierno ken dagiti rebelde a grupo iti Mindanao tapno matun-oyan metten ti kappia iti deppaarna iti abagatan.

Iti bukodmi a biang, napintas daytoy a tignay dagiti opisial ti US Embassy a pannakibaetna tapno agsabat ti turay ken dagiti Muslim groups para iti pannakarisut iti nabayagen a problema ti kappia iti Mindanao ngem saruronganmi ti pammati ni Sen. Francis Escudero a saanto a magun-od ti naan-anay a kappia iti Mindanao agingga iti agtultuloy ti kinapanglaw ken inhustisia iti daytoy a paset ti pagilian.

“Adda la ketdi pagnaan ti pannakipartisipar dagiti Amerikano, wenno ti sabali pay a ganggannaet a pagilian kadagiti dialogo ngem iti udina, dagitinto met la maseknan nga stakeholders ti makaresolbar iti problema ti kinapanglaw ken inhustisia iti Mindanao,” daytoy ti nakuna ni Escudero.

Segun iti National Statistical Coordination Board, no maikumpara iti Luzon ken Visayas, ti Mindanao ti kangatuan iti insidente ti kinapanglaw ta umabut iti 38.8 porsiento idinto a 33 porsiento laeng iti Visayas ken 20 porsiento iti Luzon.

Kasta met nga iti data manipud iti Office of the Presidential Adviser for the Peace Process, gapu iti riribuk iti Mindanao manipud idi 1975-2002, nagsagrap daytoy iti pukaw a P130-170 bilion. Iti met pattapatta ti Geneva-based Internal Displacement Monitoring Center, agdagup iti 600,000 ti bilang dagiti agnaed a napadisi iti lugarda ket gapu iti dayta, napanawanda dagiti sanikuada, napukawda ti panggedanda, ken sumangsangoda iti nalidem a masakbayan.

No makuenta ti kadakkel ti pukaw a sinagrap ti Mindanao gapu iti riribuk sadiay, dakkel daytoy a pondo a mangparukma iti kinapanglaw babaen ti pannakaipasdek iti inprastruktura, nakuna ni Escudero.

Ngem kapaliiwan a maysa kadagiti makagapu iti saan a pannakarisut iti kappia iti Mindanao ti saan a panagtalek ken kaadda iti suspetsa dagiti rebelde a Muslim iti kinasinsero ti gobierno a mangipagna iti proseso ti kappia. Saan a mapunas ti suspetsa a kayat ti tunggal maysa a magundawayan ti sabali para iti pannakaitag-ay ti nalimed a panggepda.

Kasapulan ti panagtalek iti tunggal maysa tapno agsabatda iti lamisaan para iti dialogo ti kappia. Kasapulan met ti pannakairaman iti patangan ti kappia amin dagiti gunglo ken pannakabagi dagiti nadumaduma nga agnaed iti Mindano ken dagiti lokal a gobierno. Maseknanda met iti kappia iti Mindanao. Rebbengna a makipasetda iti dialogo ti kappia.

Naundayen a panawen ti riribuk iti Mindanao. Rumbeng laeng a masolbaren daytoy a parikut tapno agtalna metten iti dayta a deppaar ti pagilian ket bumangon dagiti agnaed iti kuko ti kinapanglaw a manglenglengnges kadakuada iti agdama.#

Comments are closed.