Footer

Vigan City: Siudad iti Daan a Siudad (Tuloyna)

Nabangon ti dioses ti Nueva Segovia idi 1581 idiay tanap ti Cagayan iti asideg ti Ibanag River. Naipanagan ti dioses iti daan a siudad ti Segovia idiay Espania.

Kadagidi a panawen, sakupen ti dioses ti Nueva Segovia ti sibubukel a Luzon.

Ngem gapu iti masansan a panagteppang ti karayan ken ti masansan a pannakalayus ti simbaan ti Lallo, Cagayan, malaksid iti panagraira ti malaria idi a panawen, naikalikagum ti pannakaiyalis ti dioses iti sabali a lugar.

Napili ti Vigan a pakaiyalisan ti dioses ti Nueva Segovia agsipud ta kadagidi a panawen, makuna a daytoy ti kapartakan ti panagdur-asna. Gapu iti agtultuloy  a panagnaed dagiti Espaniol ditoy, ti napardas a panagrang-ayna iti linong ti inpluensia ti Espania met laeng, ti pumigpigsa a bilegna iti ekonomia ken politika iti amianan, awan duadua a ti Vigan idi ti kasayaatan a pangiyalisan iti tugaw ti Nueva Segovia.

Kaapiring ti pannakaipasdek ti tugaw ti Nueva Segovia iti Vigan, nagbalin met daytoy a siudad.

“… iti daytoy nga aldaw, itedko ti pammalubos iti Obispo ti Katedral ti Nueva Segovia sadiay Filipinas ti pannakabalin a maiyalis ti pagobispuan manipud Lallo, probinsia ti Cagayan…

Itedko met iti lugar ti dayaw ken nagan ti maysa a siudad… maibilang ngarud a siudad iti pannakaipasdek ti Iglesia Katedral manipud ita ken iti agnanayon…” kastoy ti paset ti royal decree.

Saan met a paatiw ti Vigan no pagsisipan-adal ti pagsasaritaan. Masarakan iti dayaen ti katedral ti Divine World College of Vigan, iti met amianan-a-laud ti simbaan, nalatak idi ti Saint Paul’s College nga imatonan dagiti mamadre a nangpatanor kadagiti nagbalin a lider ken opisial ti turay ken nadumaduma nga ahensia ti gobierno. Nupay kasta, immalis itay nabiit ti SPCIS iti Bantay a nakaipatakderan dagiti pasdek- pagadalan. Maysa met itan a commercial center ti dati a pagadalan.

Iti Barangay Tamag, timmakder ti University of Northern Philippines a daydaywen dagiti agbasbasa manipud iti Abra, La Union, Cagayan, Ilocos Norte ken uray pay dagiti taga-ballasiw taaw a kas iti Thailand ken Korea. Saan met a paudi ti Immaculate Conception Minor Seminary ken Ilocos Sur National High School. Saan a parikut ti pagadalan dagiti ubbing iti elementaria ta adda 17 a pagadalan publiko iti Distrito ti Vigan. Tapno maserbian dagiti agbasbasa a taga-lumaud ken dumaya a barangay, dua a pagadalan-sekundaria ti naipasdek iti Barangay Paratong ken Barangay Nagsangalan.

Ar-aramiden dagiti turayen ti  Vigan amin a kabaelanda iti pannakaisubli maen daytoy a narang-ay ken napnuan pakasaritaan a lugar a  maysa a siudad.

Idi Enero 22, 2001, aglaplapusanan nga inted dagiti taga-Vigan ti butosda iti naangay a plebisito tapno agbalin daytoy a siudad.

Kadagiti agtuturay nga idauluan ni Mayor Eva Marie S. Medina, prioridad ti panagbalin ti Vigan a narang-ay ken sentro ti turismo iti Amianan a saan a maisakripisio ti ladawanna a “siudad iti daan a lubong.”

Makita a dida napaay iti panggepda gapu iti agtultuloy a programa a pannakapreserba dagiti duog a pagtaengan ken pasdek nga adda pakainaiganna iti nadaeg a pakasaritaan ti siudad ken ti pagilian. Malaksid dayta, maigangannuat met ti pannakaitandudo dagiti kaugalian ken kultura a mangitag-ay iti puli ni Ilokano.

Nagbunga daytoy a gannuat dagiti opisial ta nailista iti World Heritage Sites and Monuments idi 1999.

(Adda tuloyna)

Comments are closed.