Footer

Iti Tengnga Ti Agtuptupa A Bato

Ni Ma. Theresa B. Santos

 

NO dadduma, dumteng ti pannakaladdit iti dua nga agtuptupa a bato – dumteng daytoy a saan a mapakpakadaan ken saan a ninamnama. Iti pannakalipit, nasken ti madagdagus a pangngeddeng, aglalo no daytoy ket biag ti patpatgen ti nakataya wenno agpeggad. Ket no dadduma, mapasamak ti aramid a saan koma a rumbeng a maaramid; ngem nasken nga aramiden maigapu iti natakneng a panggep –  panangisalakan. Ngem kalpasan ti amin, agturay koma ti kinapudno tapno iti kasta maugasan ti panagduadua, saan a mapillasan ti inted a panagtalek. Adun dagiti nalipit ti nagtakaw iti trabahoda, ti naggundaway iti panagtalek ken kompiansa.

Dayta pannakalipit iti kangrunaan a rason no apay a naaramid ti pananggundaway. Ngem kadagiti addaan iti napintek a kananakem, saan a daytoy ti rason a pakapukawan ti nagun-od a panagtalek. Maaramid dagiti banag a sumiasi iti nalinteg nga addang, ngem saan koma a pukawen wenno ibbatan ti panagtalek ta isu dayta ti nagun-od iti kinapudno a panagserbi.

Kas iti linaon ti padamag itay nabiit, sangapulon a tawen nga agpapaay a drayber ti maysa a pamilia. Nagun-odnan ti panagtalek ken kompiansa dagiti pagpapaayanna. Isu payen ti nangitalkanda iti panangideposito ken panangiwithdraw iti kuarta ti pamilia iti bangko. Ngem dimteng ti inna pannakalipit a pannakasapul ti dakkel unay a gatad. Iti pannakabaonna manen nga agideposito ti kuarta iti bangko ginundawayannan. Intarayna ti sangagasut a ribu a pisos ket saanen a maitudo pay no sadino a lubong ti ayanna. Naimbag laengen ta napanunotna pay nga imbati lattan ti manmanehuenna a kotse iti igid ti kalsada.

Apay a mapasamak dagiti banag a pannakapukaw ti panagtalek ken kompiansa? Dayta panagtalek ken kompiansa ket katukadna ti nadalus a nagan ken kinapudno.

Ti pannakisarita a sipupudno iti nakaaramidan ti di maiparbeng ket saan a maibbatan ti panagtalek ken kompiansa. Nasken ti pannakisarita ken panangipudno nga insegida apaman a maaddaan iti gundaway; saan koma nga itantan, maysa met a wagas iti panaglibak ta ti panangitantan.  Isu a nasken iti pannakisarita ken panagpudno a dagdagus ta isu dayta ti tulbek ti pannakaisubli ti panagtalek ken kompiansa a nagun-od iti panagserbi.

Kas iti naaramid  iti biang ni Tina…

Agtrabtrabaho ni Tina a kas mangidaulo kadagiti aglako ken katulongan iti maysa a dakkel nga agricultural supply. Iti nasuroken a sangapulo a tawen nga inna panagpapaay, naited kenkuanan ti panagtalek ken kompiansa dagiti agassawa a makinkukua. Isu ti makaaammo a mangidepdeposito iti bangko ti malaklakuanda.

Iti maysa nga aldaw, nagpakada dagiti makinkukua ti agri-supply a mapanda agbakasion sadiay Singapore ta makiasawa ti maysa kadagiti anakda sadiay. Agpautda sadiay iti dua a lawas wenno ad-adu pay, ta kayatda met ti agpasiar ta ita laeng met a  makaaliwaksayda.

Naited ngarud a nawaya ti responsibilidad iti pagtagilakuan ken ni Tina. Ngem kalpasan ti nasurok a makalawas, dimteng ti angaw ni gasat. Nadesgrasia ti ama ni Tina.

Nadungpar ti trak ti traysikel a manmanehuen ti amana. Kasapulan unay a maoperar tapno masalbar ti biag ti amana.

Saanna a makontak ti numero ti selpon dagiti makinkukua ti pagpapaayanna nga agri-supply ta bumulod koma iti kuarta. Dayta ti dakkel a parikut ni Tina. Ket gapu ta kasapulanna ti kuarta nga igatang iti ag-agas ken pagbayad iti ospital, nagastosna ti naglakoan iti agri-supply.

Apaman a simmangpet dagiti agassawa a makinkukua ti pagtagilakuan kalpasan iti nasurok a makabulanda sadiay Singapore, insigida a nagpudno a dagus ti Tina iti inaramidna. Agsangsangit a nagpakpakawan ken nagkari a bayadanna dagiti nagastosna babaen iti sueldona met laeng.

Nagtignay met dagiti agassawa, insegida a binisitada ti ama ni Tina iti ospital tapno maimatanganda a mismo ti situasion ti sasaaden ti balasang a nangitalkanda ti negosioda. Ket naamoanda ti amin. Gapu iti inaramid  ni Tina a panagpudno, naawatan dagiti makinkukua ti agri-supply ti amin. Saan a nagbaliw iti panangtratoda ken ni Tina.

Ti kinapudno ti tulbek tapno saan a mapillasan ti panagtalek ken kompiansa, ta daytoy ti mangwayawaya ti tao iti nairut a kasasaad.

Ta kas iti mabasa iti pannursuro ni Buddha: Taltallo laeng a banag ti saan a mailemmeng iti agbayag: ti init, ti bulan ken ti kinapudno.#