Footer

Eskuela iti Tengnga ti Kataltalonan

Salaysay ni Mancielito S. Tacadena

 

Nalawa a kataltalonan ti makita kadagiti uppat a probinsia iti Rehion Uno ket tunggal agipresentar ti National Economic and Development Authority Regional Office iti panagtataripnong dagiti ahensia ken LGUs a miembro ti Regional Development Council ditoy, sangkapalagipda nga adda iti sektor ti agrikultura ti kaaduan a mangmangged iti sibubukel a pagilian. Ngarud agtaltalinaed a ti agrikultura ti pagbatbatayan ti kinarang-ay dagiti away. Daytoy ti pangrukodan iti panagdur-as ti ekonomia ken pannakakissay ti napanglaw a pamilia ditoy pagilian.

Base pay iti panagsukisok ti NEDA iti no ania ti pagturongan dagiti nadumaduma a sektor iti 2008-2012, napaneknekan nga agbatay iti agrikultura ti panagsantak ti sektor ti turismo ken industria iti Amianan a Luzon.

Kuna pay ti ahensia a dakkel ti potensial dagiti produkto iti Rehion Uno a pakaibilangan ti mangga, sandia, lasona kasta metten ti lames ken dagiti nadumaduma ti klasena a dingo kas iti baka, nuang, kalding ken baboy.

Ngem iti laksid dagitoy nga ibagbaga ti gobierno madlaw la unay ti kabassit dagiti agtutubo nga agen-enrol kadagiti kurso nga adda pakainaiganna iti agrikultura a maysa kadagiti rason no apay a bumasbassit metten ti mayat a mangsukay kadagiti taltalon. Ditoy ngarud a napanunot ti gobierno probinsial ti Ilocos Sur a mangidiaya iti libre a panagbasa kadagiti agtutubo nga awan pagadalna ngem ketdi masapul a kurso iti agrikultura ti alaenda. Babaen ti Ilocos Sur Community College, ti kolehio a tartarawidwidan ken ponponduan ti probinsia nairaman ti kurso nga Animal Production itay napan a tawen kadagiti kurso nga i-offerda. Saanen a kinasapulan pay ti kanaounan a klasrom ken pasilidad para iti daytoy a kurso gapu ta iti mismon a BaRang-ay demofarm iti Labnig, San Juan ti pagklasean dagiti estudiante ket isuro ida dagiti mangimaton iti demofarm nga idauluan da Dr. Cesar Soller a farm manager ken retirado a regional director ti National Meat Inspection Commission, Amado Naval a graduado iti UP ken sigud a sekretario ti sangguniang bayan iti ili a Cabugao ken Felidel Vita, maysa nga agricultural engineer ken maysa kadagiti nangtarawidwid iti Ilocos Sur Tomato Paste Plant.

Ti imasna, hands-on ti pannakaisuro dagiti estudiante iti umno a panagtaraken iti dingo. Isudan ti mismo a mangtaraken kadagiti animales a masarakan iti demofarm. Agsisinnublatda iti nadumaduma a paset ti demofarm kas iti ayan ti piggery, poultry, iti ayan dagiti baka, karnero, kalding, morrah buffalo ken netib a kabalio kasta metten iti ayan ti pagmulaan ti grafted mango, dragon fruit ken dadduma pay. Nasamsamay daytoy a wagas ti panagadal.

Babaen met ti pannakikoordinarda iti Technical Education and Skills Development Authority (TESDA), naipaay iti ISCC BaRang-ay demofarm campus ti Certificate of Program Registration for Animal Production NC II. Pormal a nailukat ti ISCC demofarm campus idi Hunio 21, 2011 nga addaan iti nasurok innem a pulo nga estudiante a nairaman iti umuna a batch. Ladderized a kurso daytoy isu a kalpasan ti makatawen, awaten ti estudiante ti sertipikona iti Animal Production, sertipiko iti Horticulture iti maikadua a tawen idinto a maikkan iti diploma iti Bachelor of Science in Agriculture major in Animal Production apaman a malpasna ti uppat a tawen.

Pagpintasanna pay daytoy eskuela a masarakan iti tengnga ti taltalon ta maikkan iti taraknenda nga urbon ti baka a Brahman dagiti makitada a nalaing nga agtaraken nga estudiante. Ket inton malakona daytoy, isublina iti demofarm ti puonan sada aggudua iti maganansia. Dagiti met saan a maipaayan iti urbon, maikkanda iti taraknenda a piek ti Sasso wenno Peking Duck. Wagas daytoy ti eskuelaan tapno maipakita kadagiti estudiante ken dagiti metten kaprobinsiaan nga adda kuarta iti agrikultura.

Kalpasan ti umuna a tawen, nakita ti gobierno probinsial nga adu dagiti naginteres nga agala iti daytoy a kurso isu a napanunotda a nayonan manen ti kurso nga i-offerda itoy school year 2012-2013. Wen, itoy a panagseserrek, adda metten kurso a maipaay kadagiti agessem nga agtaraken iti lames wenno iti benneg ti fisheries.

Nakurang kadi pay la ti panamatim nga adda iti agrikultura ti tulbek ti panagrang-ay? Ala, padasem man ti mapan agadal iti ISCC BARang-ay Demofarm uray ta libre daytoy.#