Footer

Shabu: Sabidong ti Gimong

Salaysay ni Christine Marie Verzosa

Maudi a paset

 

Marigatanen ket nga agipuslit ti West African syndicate sadiay Malaysia, Thailand ken Indonesia ta nasionalidadda laeng ket nabaran iti mata dagiti otoridad kadagita nainaganan a pagilian isu a nasumokdan a sinerrek ti Filipinas ken aramiden a kas transit point no mabalin ken posible pay a paglakuan. Isu a naalarma dagiti pannakabagi ti linteg.

Ngem serioso a banag wenno saritaan ti report manipud iti United Nations – a ti pagilian ti kaaduan nga agus-usar iti shabu ii Southeast Asia. Nagibasaranda ti kinangato ti ratio wenno bilang ti populasion ti agus-usar iti shabu nga umabot iti 2.1 a porsiento kadagiti agedad iti 16-64.

Nupay insigida a pinaglibakan ti gobierno ti UN report, saan latta a maawan wenno mapunas nga adda kinaagpayso ti report ta saan met nga agreport ti UN no awan ti pagibasaranna kadagiti datos nga inna ipalgaak. Saan met a bastabasta agaramidda lattan iti report a pakadadaelan ti maysa a nasion. No usigen a nalaing, ti impalgaakda ket maysa laeng a ballaag a nasken nga ikkan iti nasisita nga atension ken kaimudingan.

Ta apay a nadakamat daytoy ti UN report? Saan kadi nga aktibo met ti PDEA, PNP ken dadduma pay a pannakabagi ti linteg iti pananggubat kadaytoy a sabidong ti gimong?

Wen, aktibo ti PDEA, PNP ken dadduma pay a sanga ti pannakabagi ti linteg, ngem adda ngamin dagiti sumagmamano a dakkel a parikut a sangsanguen dagiti otoridad ti illegal a droga. A kas iti linteg a saan a mabalin a kasuan ken ibalud ti asinoman nga agedad iti sangapulo ket walo agpababa – a kas sagudayen ti Juvenile Justice and Welfare Act. Dagiti met ngarud menor de edad ti kangrunaan nga allukoyen dagiti sindikato ken aglaklako iti shabu a kas runnerda wenno baonenda nga agideliber iti lako wenno aggatang. Ta ngamin saan a makasuan asinoman a matiliwan kadagitoy a menor de edad no di ket dagus a maipaimada iti DSWD para iti umno a disposision wenno maipasidongda laeng iti nasged ken naserioso a counseling.

Sabali laeng a parikut ti pannakawaswas dagiti kaso gapu iti isyo a technicalities wenno ti saan a nasurot a proseso ti panagtiliw ken panagkemmeg kadagiti pusher ken usher. Masansan a pannakawaswas ti pagtinnagan ti kaso no addan iti sala ti husgado. Adda ngamin dagiti proseso a nasken a masurot nga umuna ta no saan mawaswasda laeng babaen ti technicalities wenno saan a pannakasurot dagiti allagaden iti panagtiliw kadagiti agus-usar ken aglaklako iti shabu.

Sabali laeng dagiti kaso a kinaawan ti interesado dagiti pannakabagi ti linteg wenno agrebbeng iti kaso uray no naiyulin ti darum iti sala ti hues. No ania a rason a naawananda iti interes nga ituloy ti kaso ket saan a masinuo ken saan a nalawag a matarusan. Isu nga adu dagiti naabsuelto iti nakaidarumanda nga illegal a droga maipapan itoy.

Ti kadaksan ket ti pannakaimbolbar dagiti sumagmamano a kameng ti PNP – kas maysa a protektor ti sindikato wenno maysa kadagiti kameng ti sindikato a kas iti pannakatiliw ti nangato nga opisial ti kapolisan iti Dagupan ta isu ti naitudo a protektor ti kadakkelan a shabu lab iti pagilian a natiktikan dagiti pannakabagi ti linteg sadiay Naguillian, La Union. Sabali laeng dagiti polis a natakuatan a user babaen ti random drug test nga inaramid ti PNP.

Ti rigatna, iti pannakawaswas dagiti sumagmamano a kaso, lalo pay a napatured ti asinoman a pusher nga agaramid iti maikanniwas wenno ipursige nga ituloy ti operasionda a panaglakuan iti illegal a droga ta addan nasiripda nga abut a pakawaswasan ti kaso no kas bilang matiliwda,  kas dagiti sumagmamano a nadakamat iti ngato.

Segun iti report manipud iti Supreme Court Administrator, iti Metro Manila laengen trenta porsiento ti kaso ti illegal a droga ti nakabinbin iti korte. Kayatna a sawen, maysa kadagiti apagkatlo a kaso iti Kamanilaan ti maipapan iti illegal a drogaa .

Nalabit a nakarkaro nga ad-adu wenno pumada ti kaso kadagiti lugar a yan dagiti nakatiliwanda kadagiti drug den.

“Domestic consumption of methamphetamine and marijuana continued to be the main drug threats in the Philippines,” Kinuna ti Washington based agency, ti US Department of State in its 2012 International Drug Control Strategy.

Atiddog pay laeng ti pagnaen a panawen iti pannakapaksiat kadaytoy a sabidong ti gimong sakbay a mapugipog. Saan a magebgeban ti PDEA, PNP ken dadduma pay a kameng ti otoridad a solbaren daytoy no awan ti tulong dagiti amin nga umili. Nasken ti panagtitinnulong dagiti umili ken otoridad tapno masolbar ti sapasap a pakarikutan – ti illegal a droga.#

Comments are closed.