Footer

Ti Ballaag ni Somnus

Sarita ni Ma. Theresa B. Santos

(Umuna a paset)

 

 

TUNGGAL dumteng ti alas tres ti parbangon, madlaw iti Purok Padeppa, Brgy. Sto Cristo iti ili ti Sta. Elena a nalabes la unay ti panagtaguob dagiti aso—saan a daydiay agtaguobda tapno pasangbayen ti maysa nga entidad no di ket agtaguobda gapu iti kinaadda iti kabutengda—amin nga aso iti purok iti mangibaskag kadayta nga oras iti aligagaw ken alliaw kadagiti makapuot. Makapaseggar ngamin ti panagsisinnungbat dagiti taguob ket awan ti sabali a linaon ti muging dagiti makapuot lalo kadagiti  manangipudos iti situasion iti sirok ti init ken bulan nga adda la ketdi kinadatdatlag a mapaspasamak iti aglawlaw, lalo ket no paliiwen ti law-ang kadayta a kanito maimatangan a naulimek a sumirsirip-agpalpaliiw ti pisi a bulan iti likudan ti naingpis ken nangisit nga ulep. Manguros dagiti babbai nangnangruna dagiti babbaket ket naulimek ti pannakaiyebkas ti kararag a “Mamatiak” wenno ti kredo dagiti apostoles. Iti dayta a darikmat a katabok ti taguob, kellaat ketdin a nagik-ikkis ti kullaaw a limmabas iti ngatuen ti purok a lalo pay a nangilanlan iti kullayaw.

Maikatlon a parbangon daytoy a mapaspasamak iti Purok Padeppa, lugar a dimmeppa iti kalsada probinsial a kumamang iti poblasion, a pakalabsan ti nalawa a kataltalonan ken bangkag iti likudan-dayaen dagiti balbalay nga iti ungto daytoy ti nagiladan ti agkalkalbo a bantay.

Nupay pagdidinnamagan ti pagteng iti dayta a parbangon, awan ti makaibaga iti husto a mapaspasamak, ngem kadagiti manangipudos iti gunay ti lubong, nalawag dagiti pagilasinan nga adda la ketdi ipakpakdaar dagiti taguob ngem no ania dayta a kinadatdatlag, awan met ti makaibaga basta lattan mariknada nga adda datdatlag a mapaspasamak. Ket naibunannag ngarud iti panagpaliiw ken panagannad iti aniaman nga oras.

Iti maikapat a parbangon, naarriangga manen ti purok kadagiti makapaseggar a taguob. Ket iti uneg ti maysa a bunggalo a nagpinta iti asul-langit, agar-areng-eng manen ti nalibnos a balasang, ni Debbie Devila, iti inna panagtagtagainep…

“Ha? Asinoka? Apay a simrekka iti siledko?” mabutbuteng ni Debbie a nagdamag iti lalaki a natayag, nabaneg, ken namsek ti pammagina a binegkes ti nangisit a tisiert ken sinallukoban ti atiddog ken nalayak agingga iti babaen ti tumengna ti nangisit a kapana, nangisit met laeng ti pantalonna, nagsapatos iti nangisit a lalat ken nakakallugong iti nangisit a nangilinged iti serioso a rupana; no maripar koma  a nalaing dagiti bukelbukel ti matana, makita dagitoy a narangrang, nasidap ken kasla umap-apuy.

“Saanen a nasken a maammuam no asinoak, babai. Importante ti idanonko kenka a mensahe…”

“Kasano a nakastrekka iti siledko, kasano?”

“Uray sadino a lugar, mastrekko. Uray dagiti nakakandado wenno dagiti siled iti uneg ti danum.”

“Asinoka ngarud? Ibagam ta no saan, agikkisak!”

“Siak ni Somnus, maysa a didiosen…”

Kellaat lattan a naggarikgik ni Debbie, napigsa, napaut, ngem nakaparabaw ti kanigid a dakulapna iti mugingna a mangipakpakdaar iti marikriknana a sakit ti ulo gapu iti hang-over iti pannakabartekna idi sardam. Iti panaggarikgikna, itudtudona pay ti datdatlag a lalaki nga awan dumana ‘tay mangin-insulto.

“Didiosen, didiosen, wow! Wow…!” naggarigik latta.

“Babai, ballaaganka… ballaaganka! Dumngegka no kayatmo pay ti agbiag!”

“Kayatmo kadi a maikutan ti kinalibnosko isu a sinerreknak iti siledko?”

“Saanak nga agang-angaw, babai!”

“Ania koma dayta nga iballaagmo kaniak, aber, ania?”

“Isardengmon ti agbasol gapu iti nalabes a kinarugsom. Manon a lallaki ti nagpipinnatay gapu kenka? Manon a lallaki ti nagbalin a mannanakaw, a nagkusit iti trabahona, a nagkupit iti kahera ti pagtrabahuanna, ti nagbalin a manangliliput iti asawana… ken adu pay a naiyaw-awan a lallaki gapu kenka!”

“Nalibnosak! Napintasak, isu nga adu ti agduyos kaniak. Ket ammom kadi a dayta met ti pakaragsakak unay?” naggarikgik manen ti balasang.

“Isardengmon ti ar-aramidem, babai! Ta no saan, irekomendakan iti kasinginko…!”

“Kasingin? Asino dayta a kasinginmo?”

“Turabbet pay gayam daytoy a babai, busorkon. Maib-ibbusen ti aanusak kenka! Ngem denggem ti ballagko, ta no saan, mapasamak ti imbagak. Sakbay a panawanka, ibatik kenka daytoy panio a nangisit tapno ad-adda a patiennak. Innakon…!” Impuruak lattan ti datdatlag a lalaki ti kuadrado a linen a panio a nangisit nga addaan iti marka a nalabaga a bituen tunggal sulina.  Inyabbong ti lalaki ti kapana iti nangisit iti rupana ket kellaat a nagpukaw.

Uray la napaikkis ni Debbie iti lagawna…

Natarimbangon iti pannakariingna. Umanangsab, dadakkel ken agsasaruno ti panagangesna gapu iti nakaal-alinggaget a tagainepna. Inutobna ti lalaki iti tagainepna. Asino ti lalaki nga agnagan iti Somnus? Saanna a masungbatan ti bukodna a saludsod.

Idi taliawenna ti kanigid a sikiganna, urayna la naibagtin ti patongna iti kigtotna. Ti panio a nangisit nga impuruak itay ti lalaki iti tagainepna!

Iti aglawlaw, managsaggaysan ken nakapsuten dagiti taguob a mangipakpakdaar iti yaasideg ti naulimek a parbangon.

(Adda tuloyna)