Footer

SARITA: Daytoy a Dagaang

Sarita ni Jobert M. Pacnis
(Tuloyna)

Ni baket ti baonek koma a mangala iti NSO birth certificate ti anakmi ta isu pay ti masapulak iti talier. Ngem madina. Dina kan’ masango.

“Dayta la maysa aldaw a dika aglaba, baket,” kinunak idi kalman a panangibagana a masapul ti NSO ti ubingmi.

“Mabuntuonannakto manen,” kinunana.

“Bassit met laeng dagiti lunestayo, baket.”

“’Ray pay.”

“Sika kadin, a, ti mapan, baket, ta adu pay ‘diay rumbeng a tarimaanek,” inrasonko.

“Diak ngarud masango… manong!” Dayta a linia. Ammok lattan a sabali ti turongen ti angin no kasta. “Dika makaaw-awat?”

No apay met ngamin a naalak pay laeng ti simmungbat: “Diak malanganan ti panagpipitomi, a, kunam, baket.”

“Apay, iparitmo?” inkusilapnan.

“Sugal dayta…”

“Isu laeng met ti pagliwliwaak kalpasan ti panagbalinko a katulong ditoy balaymo, manong…”

Katulong, dayta a kanayon ti sangkaibagana no kasta nga adda paginnalaanmi iti sao. Sana pay laeng inayon dayta ‘manong’. Masuronak man.

“Saan a pagliwliwaan dayta, baket…”

Ngem sabali ti sungbatna: “Gapu met laengen ta sika ti agsapsapul, pawilannakon iti pagduyosak.”

“Saan met, a, baket. Ngem kaniak laeng, kitaenta koma ti pakaipanan dagiti matmatgedanta. Panunotem, dumakkel a dumakkel ti panagkasapulantayo.”

“Bay-am ta agsapulakto metten iti trabahok ta saannak nga ikaskastoy,” imbaningrotnan.

Nagulimekak metten. Rumaba la ti saritaan no surngiatek pay. “Ala, siakto ngaruden ti mapan idiay Tuguegarao,” kinunak lattan.

Kastana ni baket. Awan la bassit, makisinnungbaten. Aglalaok met ngarud ti ibagbagana. Maawatak met ketdi. Ngem adda dagiti kanito a masusungeg dagiti lapayag. Agasem dayta ala-Anabel Rama a panagsasaona no mapasugkian?

Gapu iti panagsinnungbatmi di kalman, impadpad-engna ti bimmangon. Nagkapeak laengen sakbay a rimmuarak. Kayatko ti makaarabuelta a dagus tapno makaawidak sakbay nga agalauna iti malem. Namrayak ti nagbuya iti damdamag idi agkapeakon. Ngem anian a siudotko idi agpatalastas. Ti ketdin adda asona a katukayok pay met. Iniddepko la ket ngarud ti buybuyaek!

Addakamin iti Magapit idi paisardeng ti kaduami a pasahero ti lugan. Malasinko a daytay akinkukua iti dakkel a groseria idiay ili. Naglabbasit ketdin ti sippitna idinto a sumagpat san a sittentana. Gumatang kano iti danum.

Nagiinnuna dagiti agisabat kadagiti tagilakoda nga immasideg iti luganmi. “Puto, tupig, mani, itlog-pugo, mineral, buko juice…” nayayugda.

“Mineral man…” inyawag ti ala-Dionisia a baket.

Nagiinnuna dagiti aglako nga immasideg iti tawa a yanna.

“Ilan, mam?”

“Ako, mam, mas mura!”

“Mas malamig sa akin, lola!”

“Umayos kayo, ako ang nauna!”

“Depende kay mam kung sino ang gustong bilhan!”

Daytoy met nga ardiod, dina man laeng kitkitaen ti situasion. “O, adtoy ti beinte, maysa laeng a danum,” kinunana lattan nga inruar ti imana iti tawa.

Ania pay ngarud, nagiinnunan dagiti aglako a nangrabsut. Nagkapat la ket ngarud ni Roxas!

“Napigisen, mam!” naipukkaw.

Isu pay laeng ti panagbalaw ti baket. “Inan-anoyon ‘ta kuartak? ‘Kidiantrekayo! Ala, idtoyen ‘ta danumko ket mapankamin!”

Ngem awanen ti mayat a mangyawat iti danum. Imsiag pay ketdin dagiti dua a barito a nakipagrabsut itay ken ni Roxas. In-inut met a nagpanaw dagiti dadduma. Nabati la ket ngarud a tumanabutob ni ‘Dionisia’. Kapilitan a bimmaba ket isun a mismo ti napan gimmatang iti kantina.

Apagpullat nga alas otso idi makagtengkami iti siudad. Matartarimaan ti rangtay iti batog ti Dupaya Cockpit Arena isu a simiasi iti makannigid ti naglugananmi idi makagtengkami iti Regional Office ti DepEd. Urayak la napayaman ta malabsanmi ti opisina ti NSO. Isu pay a masalimetmetko ti pagtraysikelko koma.

Reprep dagiti nadanonak iti NSO. Dagus a nangalaak iti form iti dua a babbai nga agibumbunong iti sango ti nakarikep a sarming a ridaw a yan ti guardia. OJT siguro dagitoy ta maisupadi ti unipormeda kadagiti empleado.

Apaman a na-fill-up-ak, impakitak kadagiti dua a babbai. Bininsirda. Isu pay laeng ti panangtedda iti numerok: 197!

Napakudkodak. Arig kallukat pay laeng ti opisina, nagadukamin a nakapila.

“Eighty to ninety,” inyawag ti guardia. “Mabalinyon ti sumrek, apo!”

Nagsasaruno a simrek dagiti naawagan ti numeroda. Iti pannakalukat ti ridaw, nalawag a naimatangak iti monitor iti uneg: NOW SERVING: 45.

Ad-addan a napakudkodak. Mabayag pay da tao. Ngem ania ngarud, anusan, a. Namrayak ti nangsapul iti pagtugawak iti aglawlaw. Idinto nga agtultuloy latta ti panagsangpet dagiti padak nga ag-secure iti birth certificate— no di man marriage license wenno death certificate.

Diak pay napudotan ti tugawko idi aggugubal dagiti tarakenko. Isu pay laeng ti pannakalagipko a diak gayam nammigat.

(Adda tuloyna)

Comments are closed.