Footer

Ni Balong

Imbiit ni Jobert M. Pacnis

 

DAMO a putotko ni Balong (Jorex ti pudno a naganna). Dayunyorko koma idi. Ngem nagbabawiak. Makaputotakto pay iti sabali a lalaki, kinunkunak.

Apaglabes la a pito ni Balong. Ngem buong ti ulo. Madamdama, dayta ti sangkasaona no adda pangibaonam kenkuana. No nag-wen, dimo namnamaen nga agtungpal a dagus. Adda la nga adda pakaisagudanna a pakalipatanna iti imbagam.

Ala, maawatak met ketdi. Gagangay kadagiti ubbing. Kaaduan nga ay-ayam ken buya ti adda iti panunotda. Paset ti biagda dayta.

Kas iti naminsan, binaon ni baket nga alaenna ti sagad a buyboy ta sagadan daytoy ti kosina.

“Madamdama, mamang,” kinunana. “’Ton agpatalastas ‘toy buybuyaek.”

“Mauray, a?”

“Wen, ‘mang…”

Intuloy ni baket ti panaglutona. Idi agbalaw, nalinayen ti innapuy. Ngem di pay inyawat ti putotko ti sagad.

“’Tay sagaden, a, Balong!” impalagip ni baket.

“Madamdama, ‘mang,” insungbat manen ni Balong.

Saanen a nakateppel ni baket. Dinil-agannan ti anakmi— ugalina a diak kayat. Ngem apaennak no dillawek dayta. Narigat a panuynoyan, sangkakunana.

Isu pay laeng ti panangala ni Balong iti sagad. Idi addan iti ridaw a namagsina ti salas ken kosina, nagsarimadeng daytoy. Binulladanna ti buybuyaenna.

Ad-addan ti pungtot ni baket. “Jorexxx!!!” inraednan.

Nakigtot ni Balong. Nakamisuot a nagsagad.

“Nakatultulengka ketdin nga ubing!” insermon ni baket. “Sinipatsipatkanto payen!”

Nupay madi manen ti panagsaad dayta iti riknak, diak nagtagtagari. Ilepleppasko ti sursuratek.

Inayabak ni Balong idi malpasko ti ar-aramidek. Napankami iti indayon iti sirok ti mangga iti lauden ti balay.

“Balong,” kinunak kenkuana. Sinaklotko; inay-ayamko dagiti buokna. “Dika agpatpatuleng ‘gamin, a, tapno dinaka ung-ungtan ni mamangmo?”

“Wen, papang,” nakaal-alisto, kas iti dati,  a sungbatna. Ngem dina met matungtungpal. “Apay, ania dagiti sursuratem?” intaliawna.

Imbagak. “Kayatmo ta basaek?”

Nagtung-ed.

Kinautko ti bassit a kuaderno iti bolsak. Imbasak kenkuana ti kapputarko a daniw a para ubbing.

“Nagpintasen, ‘pang,” indayawna.

Nakariknaak iti ragsak.

“Apay nga agsursuratka, ‘pang?”

Inlawlawagko a panangpabaknangko daytoy iti Literatura Ilokana. Diak ammo no naawatanna. “Ken para kadakayo nga ubbing daytoy, Balong,” innayonko. “Masapulyo iti panagbasayo.”

“Isu met laeng nga addada kakasta nga isursuro ni mam.” Nagrimat dagiti matana.

Aggupgupedak iti pagtungo iti pasado alas singko kadayta a malem. Rimmuar ni Balong iti ridaw ti kosina. Nakaiggem iti ungot. Ammok lattan a pakanenna dagiti dingoenmi a pato ken manok.

Nupay adda tultuleng ti anakmi, dina met maliwayan ti akemna kadagiti ipatpategna la unay a tarakenna kano. Ipatpategna, kunak, ta dayta ti sangkasaona.

“Agbasaakto no kasano ti agtaraken iti ayup,” kinunana pay iti naminsan.

“Lalaingem ngarud ti agbasa, a?” kunkunak met kenkuana. Ngem kanayonda nga agapa nga agina ta nagsadut nga agbasa.

Kinurkoranna dagiti manokmi. Kalpasanna, tinurongna ti ubong (a nabayagen nga awan linaonna) a nangipanak iti kappessa a patomi. Walo ti nagbalin iti sangapulo nga itlogna.

Idi kuan, dinardarasna ti immasideg kaniak.

“Papang… papang…” kinunana. “Adda ibagak…”

“’Nia dayta?” insardengko ti ar-aramidek.

Indissona ti ungot. “Adda tarakenko a pato…” pagammuan ta inrayokna. “Nagitlog iti sangapulo…” kinudkodna ti ulona. “Idi nagpessa, binilangko/ Ay, ti nagbalin ket walo!” Nagpasaklot. “Mayat, ‘pang?’

Diak nakatimek. Ngem inarakupko iti ragsakko.

Ammokon ti pangrugiak tapno maikkatko kenkuana dayta ‘madamdama.’#