Footer

Kalgaw… Kalgaw Manen!

SINURSURAN: Kolum ni Jobert M. Pacnis

(Umuna a paset)

NAGPARDAS la nga agpayso ti panawen, Ka-Sinursuran. Kaano la daydi panangrambaktayo iti Paskua ken Baro a Tawen. Kaano la ti panangim-imastayo ti lam-ek babaen ti panagkutkukot. Ita, mariknan ti dagaang ti panawen nupay ita a masursurat daytoy, saan pay a pormal nga inkannawag ti PAGASA ti panawen ti summer ta adda pay laeng nabatbati nga ipus ti amian.

Kanigid-kanawan itan dagiti nakapuesto kadagiti igid ti kalsada tapno agpahalohaloda. Sigurado ti ganarenda aglalo inton permi ti ikikinnit ti kalgaw.

Simple a buya iti away. Ngem paseten iti panagbiagtayo. Ipamatmatna ti kinasaldet ti puli nga Ilokano. Nalaing a mangipamuspusan iti pagnglakagan tapno agbiag wenno mabiagna laeng ti pamiliana. Dina samiren ti rigat.

No maminsan, addada mabukel a relasion iti paghalohaloan. Isu a kasta unay a maarak ti puesto aglalo no maysa nga Ading Balasang ti agpahalohalo. No saan met, ditoy nga ilibre ni Manong baro ni Ading Balasang a naam-ammona. Nakaay-ayat man no maminsan dagiti kastoy a pagteng.

Malaksid iti halohalo, agruar pay dagiti nadumaduma a pagpalamiis: ice candy, ice cream, scramble, pinipig, ice drop kdpy. A danggayan dagiti street foods kas iti kikiam, pisbol, kuekkuek, adidas, BBQ, isaw ken kaarngida.

Ket diak man no kua malapdan ti bagik a manglagip met kadagiti panawen a naglabas.

No dumteng ti kalgaw idi, mapanak aglakolako iti ice candy nga al-alaek pay iti highway ditoy barangaymi nga Ammubuan. (Kadagidi a panawen, managsaggaysa laeng ti adda ref-na. Dua laeng iti purokmi nga Amianan nga asideg iti baybay.) An-anusak nga ilako nupay katindek ti init. Ngem diak man samiren idi ta kayatko ti makaurnong tapno makatulongak kadagiti nagannak kadakami. Ken maysa, saan a kas ita ti kinnit ti init idi. Adda lailo ti darang/lawagna a mangdaydayas iti kudil. Ngem ita, awan pay alas nuebe, nakaron ti pananguramna iti kudil.

Climate change, dayta ti makagapu. Panagbaliw ti panawen a namunganay iti awan sardayna a panangabusotayo iti nakaparsuaan.

Matdatayo ngarud a manglak-am kadagiti bunga dagiti aramidtayo. Agingga a saantayo nga ipateg ti lubong, ti nakaparsuaan, saan la ketdi nga agsarday dagiti didigra a mabalin a mangduprak kadatayo.

Aganustayo, a, ta isu met ti pinilitayo!

Ngem adda latta met ketdi maaramidantayo. Disiplina laeng iti bukod a bagi ti nasken. Saanen a rumbeng nga ilawlawag ta am-amang pay dagiti maikankannawag a tumutop nga aramiden ti tumunggal maysa kadatayo. Ken idi addatayo iti uneg ti pagadalan, isursuroda dagitan nga addang/wagas a panangsalaknib iti nakaparsuaan.

Ita a kalgaw, malagipko pay dagiti panawen a panagapitmi iti mani iti sangkabassit a daga a bangbangkagen ni tatang iti asideg ti pantok ti baybay. Nakabagbagas man idi dagiti mulana. Dakami nga agkakabagian ti agparut. Kasla pagpiestaan ti sangkabassit a daga ta arakenmi nga ubbing dagiti mapagpursingan a mabuntuon iti asideg ti alad. Dita ti pagpuestuan dagiti agpursing ta nalinong ken nalamiis ti pul-oy ti angin nga ikayab dagiti barakbak ken kawkawwati.

Saankami idi a maan-anawa nga agkikinnamatan iti rabaw dagiti pinuon ti mani a nagpursingan. Agtamblitamblingkami pay kabayatan a yur-uraymi ti malutluto a mani iti kalkalapaw iti igid ti bangkag. Nakaragragsakkami man idi nga agsasango.

Ngem ita, awanen daydi a panawen. Saanen a mulmulaan ni tatang ti nasao a daga ta nauman kadagiti naalibtak a manigsigurado laeng ti ammoda. Namin-anon a natakawan kadagiti mulana a karabasa, kamotit, utong, tabungaw ken dadduma pay a nateng. Arigna awan ti mabagina no dadduma. Isu nga idi masapul daydi lilang ti kuarta a pagpaagasna, isun ti nailako. Ngem saan met ketdi a sabsabali ti nakaala ta kameng met laeng ti kaamaanmi.

Nupay kasta, saanen a ginandat ni tatang a mulaan. Immanayen kenkuana ti panagmulamulana iti tambak dagiti piskeria ken bangkag iti asideg ti balaymi. Nasaysayaat ditoyen ta mabantayanna. Ayup a kas iti baka ken kalding ti kalabanna no maminsan. Isu a di mangliwliwat a manglaglagda kadagiti aladna iti bangkag. Naimbag kadagiti tambak ta dagiti peste laeng ti pakaseknanna.

(Adda tuloyna)