Footer

DAGITI SINAGAT TI COMMISSION ON APPOINTMENTS

Komentario ni Eden A. Alviar

MAMINSAN pay a pinaneknekan ti Commission on Appointments ti bilegna iti panangibasura dagiti kameng ti Interim Appointments ni Social Welfare and Development Secretary Judy Taguiwalo.

Adu dagiti masayangan iti pannakaibasura ti appointment ni Taguiwalo gapu iti kabaelanna ken kinangato ti integridadna uray pay mabigbig nga aktibista ken naggapu iti makanigid a grupo a nabalud idi panawen ti diktadora a rehimen.

Nalag-an nga inaklon ni Taguiwalo ti pannakaibasura ti appointmentna. Ngem kayatna koma a maammuan no ania ti pudno a gapuna iti laksid a nasayaat met ti performance ken awan ti kontrobersia ti departamento nga indauluanna.

Uray no nagbotos dagiti kameng ti CA babaen ti secret balloting, patien ni Taguiwalo a kaaduan dagiti nangibasura iti appointment-na ket dagiti kongresista a kameng ti CA gapu ta adun kadagiti miembro a senador ti umanamong iti pannakadutokna. Saanen a natuloy ti pannakabilang ti botos dagiti kameng ti CA apaman a nakabilangda iti 13 a botos kadagiti 25 a miembro wenno simple majority. Mamati ni Taguiwalo a saan a pimmabor kenkuana dagiti kongresista gapu iti pagtaktakderanna maikontra kadagiti congressional insertions iti pondo ti DSWD ta dayta ket nalimed a pork barrel fund nga indeklaran idi 2015 ti Korte Suprema nga illegal. Innayonna nga adda dagiti kongresista a kalikagumanda nga isuda ti manggamulo kadagiti congressional insertions. Impalgakna a maysa pay a gapu iti pannaka-reject ti appointment-na ket ti saanna a yaanamong iti Tax Reform Bill a mangipangato iti buis dagiti kangrunaan a produkto ken serbisio ta apektaranna ti kabibiag dagiti umili nangruna dagiti marigrigat.

Naminliman a naitantan ti appointment ni Taguiwalo sakbay ti pannakaibasurana. Nominado isuna dagiti adda iti makanigid a grupo. Adda dagiti mangipagarup a ti pannakakanselar ti peace talk iti nagbaetan ti gobierno ken ti Communist Party of the Philippines ket dakkel ti epektona iti pannakapaayna a makaala iti majority votes para ti kompirmasionna.

Maikatlon ni Taguiwalo a Cabinet Secretary a dinutokan ni Presidente Rodrigo Duterte a naibasura iti nasurok laeng a makatawen a panagtakemna.

Idi Mayo 3, 2017, imbasura met ti CA ti appointment ni sigud nga Environment and Natural Resources Secretary Gina Lopez kalpasan ti namitlo a daras a pannaka-bypass-na. Mapapati a saan a nakompirmaran ni Lopez gapu ti pagtaktakderanna kontra iti illegal a panagminas ken panangpaserrana kadagiti adu a mining sites ken pannakanselarna kadagiti permits ken kontrata a nakarurodan dagiti adu a negosiante ken politiko nga adda interesna iti panagminas ket nag-lobby-da iti Kongreso. Kalpasan ti pannaka-reject ti appointment ni Lopez, adu a pro environmentalist dagiti naupay ken nagprotesta ta mamatida iti kabaelan ken dedikasionna iti pannakasaluad ti aglawlaw ken nakaparsuaan.

Idi Marso 8, 2017, ginibusan met ti CA ti Interim Appointment ni Foreign Affairs Secretary Perfecto Yasay gapu ti panaglibakna iti American citizenship-na.

Narurod kenkuana dagiti kameng ti CA gapu iti panangilibakna nga isuna ket naminsan a tinallikudanna ti kina-Pilipino-na idi nagbalin a US citizen, ket nagar-aramat pay ti US passport.

Adu a Pilipino dagiti masayangan iti pannakaibasura iti appointments da Taguiwalo ken Lopez gapu iti nangato a performance, kualipikasion ken integridadda a nangidaulo kadagiti departamento a nagpaayanda. Adu dagiti nangkritikar iti CA no apay a kasdiay iti panggeddengda, ken no ania ti nagibasaranda iti pannakaibasura ti appointment dagiti dua a babbai a cabinet secretary. Mamatida a nagbotos dagiti kaaduan a kameng ti CA gapu kadagiti bukodda nga interes ken saan a para ti sapasap a pagimbagan dagiti umili.

Naidumduma ti CA iti agdama a Kongreso no maidilig kadagiti naglabas nga administrasion, ta iti laeng las-ud ti 14 a bulan a panagtakemda ket tallo a cabinet secretary dagiti naibasura ti appointment-na.

Iti naglabas, addan dagiti dua a Presidential appointees nga imbasura ti CA dagiti appointment-da. Na-reject met idi 2009 ti appointment ni Ricardo Saludo, dati a Civil Service Commission Chairman a dinutokan ni Presidente Gloria Macapagal-Arroyo idi 2008. Napapati a naibasura ti appointment-na gapu iti saanna a pannakisango kadagiti kongresista maipapan kadagiti kaso pakaseknan ti CSC.

Idi 1993, imbasura met ti CA ti appointment ni Ramon del Rosario Jr., kas Secretary of Finance a dinutokan ni Presidente Fidel Ramos. Napapati a naibasura ti pannakadutok ni Del Rosario gapu iti conflict of interest a kaadda dagiti investment-na iti San Miguel Corporation, ken panag-lobby ti negosiante a ni Lucio Tan gapu iti gannuatna a pannakapainget ti tax collection a mangapektar ti kompania ni Tan.

Nabukel ti CA iti uneg ti Kongreso kas sagudayen ti Article VII, Section 16 ti 1987 Constitution a mangkompirma kadagiti opisial a nominado ti Presidente. Sakupenna dagiti nagduduma a posision tapno maipakat ti “check and balance” iti gobierno. Sakup ti CA ti panangaprobar ti appointments dagiti: heads of executive departments; ambassadors, public ministers and consuls; officers of the Armed Forces from the rank of colonel or naval captain; regular members of the Judicial and Bar Council; chairman and commissioners of the Civil Service Commission; chairman and commissioners of the Commission on Elections; chairman and commissioners of the Commission on Audit; members of the Regional and Consultative Commissions; ken chief of Philippine National Police.

Saan met nga agdalan iti kompirmasion iti CA dagiti bureau heads ken commissioners dagiti departamento, ken dagiti deputy director general agpababa iti senior superintendent a kameng ti PNP, uray no nairaman dagiti karangkoda iti AFP ken kapadada ti saad dagiti dadduma a posision nga agdalan iti kompirmasion.

TI CA ket buklen ti Senate President kas Ex Officio Chairman, 12 a senador ken 12 a kameng ti House of Representatives. Dagiti miembro ti Kamara ket mapili maibasar iti mayanatup a pannakabagi dagiti partido iti politika wenno party-list. Ti Chairman ket makabotos laeng no agtabla dagiti botos dagiti pumabor wenno saan a pumabor kadagiti makompirmaran.

Nasayaat ti panggep ti CA tapno maarisit dagiti itta ken rumbeng nga agakem kadagiti nangato a posision iti gobierno a dinutokan ti Presidente. Ngem agparparang a dagiti dadduma a kameng ti CA ket saan a patas wenno saan nga umno dagiti pagbasaranda iti panangsagat kadagiti nominado nga agserbi iti gobierno ta makalusot dagiti saan a maiparbeng ngem masagat met dagiti nasayaat koma nga agserbi kadagiti umili.#