Footer

EDITORIAL: Pannakaisanud ti Barangay ken SK Elections

ADU nga umili dagiti masayangan iti maikaduan a pannakaisanud ti eleksion ti barangay ken sangguniang kabataan a nakaiskediul koma a maangay ita nga Oktobre 23, 2017.

Pinirmaanen ni Presidente Rodrigo Duterte ti Republic Act No. 10953 a mangisanud ti Barangay and SK elections inton maikadua a Lunes ti Mayo 2018. Sagudayen ti baro a linteg, dagiti agdama nga opisial ti barangay ket ituloyda ti akemda agingga a mabutosan dagiti sumukat kadakuada.

Idi pay laeng koma Oktobre 31, 2016 a naangay ti eleksion iti barangay ken SK, ngem naisanud daytoy gapu iti kalikagum ni Duterte tapno maliklikan ti pannakausar ti drug money. Segun iti Presidente, nastreken ti narco-politics dagiti adu a barangay iti pagilian, ket maaramat la ketdi iti eleksion dagiti kuarta a nagtaud iti negosio iti illegal drug tapno makaipatugaw dagiti drug traders kadagiti mangproktekta kadakuada.

Idi panawen ti kampania ti Presidential Elections, inkari ni Duterte a no mangabak ket paksiatenna ti problema ti illegal a droga iti tallo agingga iti innem a bulan. Idi nakatugawen a Presidente ken sakbay a dimteng ti plaso nga inyetnagna, impalgakna a saanna a kabaelan a paksiaten ti parikut ti illegal a droga gapu ta nauneg ken nagsaknapen daytoy a problema. Inrakurakna a narigat a mapaksiat ti illegal a droga kabayatan ti administrasionna.

No ti pannakausar ti drug money iti panagbobotos ti kangrunaan a rason ti agdama nga administrasion iti maminduan a pannakaisanud ti Barangay and SK elections, saan nga adayo a maitantanto manen ti panagpipili kadagitoy nga opisial no saanto pay a napaksiat ti problema ti illegal a droga. Mabalin pay nga awanton ti maangay nga eleksion kabayatan ti agdama nga administrasion.

Para kadagiti dadduma nga umili, ibilangda a ti pannakaisanud ti Barangay and SK elections ket rabsutenna ti kalinteganda nga agpili kadagiti mangidaulo kadakuada kas sagudayen ti Konstitusion. Daksanggasat ta iti Pilipinas ket maminduan a maisanud ti eleksion dagiti opisial iti barangay ken konseho dagiti agtutubo.

Dagiti agtutubo ket nabayagen nga awan dagiti napili a mangidaulo kadakuada kas sagudayen ti linteg. Idi laeng Enero 19, 2016 a nagbalin a linteg ti R.A. No. 10742 wenno SK Reform Act a mangipaay kadagiti nagduduma a reporma tapno masaluadan dagiti agtutubo iti pannakairamramanda kadagiti kurapsion wenno panagkunniber, ken pannakasanayda nga agbalin a tradisional a politiko.

Ti maikadua a pannakaisanud ti Barangay and SK elections ket ipaneknekna ti saan a nalawag a pagturongan ken sirmata dagiti adu a nangato a lider ti pagilian. Pinirmaan laeng ni Duterte ti linteg a mangisanud ti eleksion iti las-uden ti election period ken masakbayanen ti panagipila ti certificate of candidacy. Nairugi payen ti implementasion ti gun ban ken naiwayaten dagiti checkpoints ti Philippine National Police.

Segun ken ni Commission on Elections Chairman Andres Bautista, nakagastosen ti komision iti P840 million para ti pannakaisagana ken pannakaimprenta dagiti balota a mausar koma iti masungad nga eleksion. Impakaammona a P500 million ti balorna dagiti mabalin a ritubaren a mausarto iti sumaruno nga eleksion, ngem P340 ti pategna dagiti naan-anayen a saanda a mausar.

Iti daytoy naladaw a pannakaisanud ti eleksion ket dakkel a pondo ti napukaw ti gobierno, kalaksidan pay dagiti panawen ken dadduma a naggastosan dagiti agpapaay iti Comelec. Nakasaysayang dagitoy a pondo a nagtaud iti buis dagiti umili a kaaduanna ket marigatanen a mangibaklay kadagiti income tax ken value added tax dagiti gatangenda a produkto ken serbisio, a mabalin koma nayalokar para kadagiti serbisio a mangtulong kadagiti napanglaw.

No adda man dagiti kangrunaan a maragsakan iti pannakaisanud ti eleksion ket dagiti opisial dagiti barangay nangruna dagiti addan iti maudi a terminoda, wenno dagiti saan a nasayaat ti panagserbida ta narigaten ti panangabakda. Masayangan met dagiti aggandat nga agkandidato nangrunan dagiti nakasagana a papili nga opisial.

Kangrunaan a masayangan ket dagiti bumarangay nga agkalikagumen a mangsukat kadagiti agdama nga opisialda a kurap, abusado ken awan ti maar-aramidanda. Magagaran met dagiti agtutubo a mapabiag manen ti SK ken pilienda dagiti lider ti konsehoda. Ngem awanen ti maaramidan dagiti umili no saan nga aguray ken mangnamnama a matuloyton inton 2018 ti Barangay and SK elections.

Atapen dagiti dadduma nga umili a kasla maigaggagara a saan a matuloy ti Barangay and SK elections ken mabalin nga uray ti mid term elections inton 2019 kas panagsagsagana iti panagsukat ti sistema ti gobierno para iti Federalismo a tartarigagayan ti agdama nga administrasion.

Nasken nga agridam ken agtignay koma dagiti umili tapno masaluadan ti kalintegan dagiti botante nga agpili kadagiti mangidaulo ti gobierno babaen ti eleksion. (Eden A. Alviar)

Comments are closed.