Footer

Aningaas iti likudan ti nangato nga agas

TI pagilian ti kanginaan iti bayad iti agas iti amin nga Asean countries. Umabot iti uppat a pulo agingga iti pitopulo a porsiento a nangatngato ti presio dagiti agas ditoy ngem kadagiti kaarrubana iti Asia.

Nabileg ngamin dagiti drug companies ditoy pagiliantayo. Kabaelanda a manipolaren ti kinangato ti presio dagiti agas. Kabaelanda nga ipangato ti presio a dida man laeng isapsapa nga ibaga wenno ipakaammo. Itoy a kaso, naholdapen dagiti adda an-annayenda, lalo la ngaruden dagiti awan a pulos ti igatangda.
Kanayon ti panangipila ti Kongreso kadagiti linteg a mangipababa, no di man mangited iti diskuento, iti presio ti agas. Iti napalabas a Kongreso, adda dagiti singasing a natugawan laeng ken di naikaskaso. Ngamin, saan nga intaltalek dagiti mammanday linteg dagiti naidatag a gakat.
Itay laeng Pebrero daytoy a tawen, nakarurod ni Rep.Teodoro Locsin kadagiti pannakabagi dagiti drug companies a presente iti plenario  agsipud iti agdadata a panag-lobby dagiti drug companies tapno mairarem ti gakat a a mangipababa iti presio dagiti agas. Kiniddaw pay toy representative ti Makati a mapapanaw dagitoy a lobbyist agsipud iti agdadata a panggep dagitoy a kompania a mangirarem iti gakat a pabor iti nalaklaka a presio dagiti agas.
Ket ania ti napasamak? Nagrikep ti Kongreso a saan a naipasa iti Kamara ti gakat a mangpabor iti nalaka nga agas para kadagiti agsakit nga umili iti pagilian. Rason dagiti agilinlinteg nga awan ti maalada a quorum. Ngem no pudno a dagiti umili ti pagserbianda, rumbeng laeng nga impasada daytoy a gakat a mangbenepisiar kadagiti umili.
Kasano aya ti kinabileg  daytoy nga industria? Agpateg daytoyen iti $1.1 billion manipud 1997-2001. Ngem kaarigda ti alimatek nga agkunnot iti dara dagiti umili agsipud iti ingget ngina a presio dagiti lakoda nga agas iti pagilian, iti baet a nalaklaka nga amang ti presioda kadagiti kaarrubatayo a pagilian.
Kastoy ti situasion iti pagilian agsipud ta kontrol dagiti kompania ti presio dagiti agas. Isuda ti mangidiktar iti presio dagiti agas agsipud ta agingga ita, awan ti linteg a mangkontrol iti presioda. Bilion ti mapaspastrek dagitoy a drug companies ngem nadagsen a krus nga ibaklay dagiti umili a makasapul kadagitoy nga agas a pangsilpoda iti biagda. Isu a saan a nakakaskasdaaw nga aramidenda amin  a pamuspusan tapno saan nga agballigi ti panggep a mangipasa iti linteg a mangipababa iti presio dagiti agas.
Iti saan a pannakaipasa ti gakat a mangituding iti nalaklaka a presio dagiti agas, saan ngarud a maikkat ti suspetsa nga adda nagnaan ti lobby fund dagiti drug companies. Mapapati a maysa a bilion ti naikaradap tapno malapdan ti pannakaipasa iti Kamara ti gakat a mangibaba iti presio dagiti agas.
Masaludsodtayo: yan ti pudpudno nga interes dagiti agilinlinteg a binutosantayo nga agserbi para iti pagimbagantayo nga umili ken iti pagilian?#