BANNIIT

Ababa a sarita a para ubbing ni Jobert Pacnis

“NAGADUN a naalam, Balong!” indayaw ni nanang idi ipattogko iti planggana ti linaon ti alatko a napan nagbanniit kadayta nga aldaw ti Sabado.
“Siempre, a, ‘Nang,” inlas-togko. “’Da galgalingko, ku-nam man!”
“Puyot!” inyisem ni na-nang. “Agdigoska ketdin ta dika maupran!”
Innalak ti timba ket nag-sakdoak iti pagdigosko.
Bugbugtongak nga inanak. Mapanen a dosek. Agturpo-sakton iti Ammubuan Ele-mentary School. Adda met siribek kas kuna dagiti titserko ngem ti dida pangayatan no maminsan kaniak ket isu ti kinapiliok. Isemplek nga ipan iti bag dagiti kaklasemi a babbai dagiti mapidutko a pagkaananda iti sitsiria a makitak nga iwarada lattan. No saan, kiddakiddayak ida. Immalaak ngata ken ni tatang ta kanayonko a mangngeg nga irukir ni nanang ti kinaar-mendo kano ti amak idi agbas-basada pay laeng iti haiskul.
No maminsan pay, ilibasko nga ipigket ti bubble gum iti tugaw ti kagurgurak. Ngem iti naminsan, nasiputannak ni Anie, ti kalainganmi, ket impulongnak ken ni ma’am. Dayta, nasabonak a dina oras! ‘Bag koma no di iti sanguanan ti pagduyosak a ni Charm!
Ikarkarigatak ti agbasa tapno addanto met maipagpan-nakkelko. Diak la kayat ti maipada kadagiti ka-sinsinko a sabali ti nasumokda. Kakaasida ita a makitegtegged tapno mabiagda ti nasapa a binangonda a pamilia.
Kasuronko la unay ti mistromi iti Math, ni Mistro Teody. Naguyong. Umal-alikeskesak no kasta nga adda pagungtanna a kaklasek a dina ammo ti agkontar. Naimbag ketdi ta masurotak ti leksionmi kenkuana. Ayna, no siak laeng ti mapagsawsawan ti di malam-lamut ti aso, tumayab la ketdi ti kinasingpetko ket siguraduek a kanayonko nga ippesen ti motosiklona.
Napakatayak idi malang-abko ti ituntuno ni nanang a lames a pamigatmi. Dinarasko ti nagbuyat. Mariknakon ti bisin. Nagkapeak la itay sakbay a rimmuarak napan nagsangat.
Simmangoak a dagus iti lamisaan idi makasukatak.
Ania ngata itan ti langa da Dayog ken Itong? Awan ti inyawidda a naala ti banniitda itay. Nagkukuyogkami idi malem-kalman kalpasan ti klase a napan nagpakat iti banniit kasta man met laengen itay napankami nagsangat.
Namutittitak idi malpasak.
IDI damok ti agbanniit, kasta unay ti pannakakantiawko. Kasano, kadakami nga agga-gayyem, siak ti kanayon a bassit ti maalana. Pasaray maibbongak pay. Pinadasko met ti galinggaling a nada-magko tapno adu ti maalak a kas koma iti panagtuprak iti appan ken panangpawpawko iti danum ngem awan met latta.
Gapu ta diak kayat ti makankantiawan, nagpanuno-tak iti pamuspusan tapno umadu met ti maalak. Inkaaduk ti banniitko. Ngem kaskasdi latta a timmangken ti malas kaniak.
“Nakapayatkan sa met ti banias itay?” kanayon nga ikantiaw ni Dayog.
A pasarunuan ni Itong iti nakasarsarangsang a katawa. Disnogek la koma! Ngem baka agkammuol ket isu manen a paggastuan da nanang ken tatang.
Iti maysa a malem, bayat ti panagin-indayonko iti sirok ti mangga, kellaat lattan a dim-teng ti ideya tapno umadu ti yawidko a lames.
Sipud idin, saandakon a kinankantiawan da Dayog ken Itong. Siak metten ti mangkan-kantiaw kadakuada.
NAGKUKUYOGKAMI manen kada Dayog ken Itong kadayta nga agsapa tapno sangatenmi dagiti banniitmi pamrayanmi metten a mangap-pan para inton malem.
“Siak ti umuna!” kinuna ni Itong idi madanonmi ti kalan-tayan iti sangka. “Dikay’ gumidgiddan.”
Dua la a nagabay a kawayan ti kalantayan. Aglag-olag-oy daytoy a mabaddekan. Nasurok a pagattaok ti danum iti baba. Sangkapalagip da nanang ken tatang ti panagan-annadko numona ta diak unay ammo ti aglangoy.
Agpigpigergerak idi siakon ti agballasiw. Permi a pana-ngiggemko iti kawayan met laeng a pagkaptan. Nagalis ta agar-arbis.
Nakaragragsak da Dayog ken Itong idi agawidkamin. Adu ti naalada. Siak met ti bassit.
“Di siguro immay ti ag-sangsangat kadagiti banni-ittayo,” kinuna ni Dayog idi agawidkamin.
Sipud ngamin bassit ti maal-alada, nagatapdan nga adda mangtaktakaw kadagiti pakatmi.
“Wen ngata, a,” natamnay a sungbatko.
“Maysa met laeng a buntiek ti naalam, Anton?” immusiig ni Itong. “Ken nagbabassit a tilapia!”
Diak lattan a nagun-uni. Ayna, kunak ngarud, narigat no madisnogko.
Ala una. Insiblokko ti nagpasangka. Masapul nga adu ti mayawidko a lames. Diakon innala ti alat tapno awan mangipagarup kadagiti malabsak a mapanak agsa-ngat. Ubonekto lattan dagiti maalak.
Ipakatko manen ti siribko!
Idagaskonto metten ken ni Lakay Sabas, ti Hawayano a kalugaranmi, dagiti maalak. Peboritna ngamin ti ar-aro ken tilapia. Mangyawidakto lattan iti bassit a para sidami.
Napasagawisiwak idi ma-kasangatak. Nganngani na-ngala amin a pakatmi nga aggagayyem. Kitaek man no di agammusay ‘ton malmalem da Dayog ken Itong!
Permi a dandanagko idi ballasiwekon ti kalantayan. Nagalis latta ta di pay nag-sardeng ti ar-arbisna.
Addaakon iti tengnga idi nagwaneswes iti sanguanak ti maysa nga alimukeng. Nakig-totak ket diak natimbeng ti bagik.
Nanabsuokak iti danum. Naiwarsik payen dagiti lames.
Nagkayawkayaw-atak. Malmesak san, Apo, naila-gawko.
Pagammuan, adda tali a naipuruak iti sanguanak. Ginammatak. Nalasinko a dagus ti tali a pagrepreppet ni Dayog iti ruot no kasta a mangruotkami iti kanen dagiti nuang dagiti nagannak kadakami.
Kaslaak la marunaw idi yangadko ti rupak. Da Dayog ken Itong ti mangguyguyod iti tali a nagkaptak!
(Gibusna)