EDITORIAL: Isu met la nga isu a rupa ken apeliedo

Nagpatingga idi alas singko ti malem ti Oktubre 16 ti panagipila iti certificate of candidacy (COC) dagiti politiko a paidasig iti nadumaduma a posision iti eleksion inton Mayo 2016.

Bayat ti pannakaisurat daytoy, addan 14 a nangipila iti kandidaturana para presidente, 71 para iti kinabise presidente, ken 78 para iti kinasenador.

Masigurado a naburburnok manen iti local scene agsipud ta kagiddan a mabutosan iti masungad nga eleksion ti puesto ti diputado, gobernador, bise gobernador, ken dagiti bokal; mayor, bise mayor ken konsehal iti ili ken siudad.

Saan ngarud a nakakaskasdaaw no apay a ti pagilian ti pakasarakan iti kaatiddogan a balota a pagsuratan dagiti botante.

Ditoy pagilian, saanen nga ay-ayam laeng ti basingkawel ti politika. Nagbalinen a panggedan, pagsapulan, pamastrekan, negosio ken pundasion ti bileg ken turay dagiti politiko nga agkunkuna a nasin-aw ti tarigagayda a mangital-o iti pagimbagan ken panagbiag dagiti umili ngem kinapudnona, tapno maiduronda laeng ti bukodda nga interes ken pagimbagan.

Iti daytoy nga eleksion, iwarasmo laeng ti panagkitam ket makitam a namirit dagiti kandidato nga agkakaapeliedo, agkakabagian, agama, agkakabsat, agguuliteg, agkakasinsin, agkayong. Isu nga isu a rupa, nagan, ken apeliedo, a kasla ketdin awanen ti sabali pay a pagpilian dagiti botante no di isuda a pamilia laeng; awanen ti sabali a makabael nga agtugaw iti puesto ken agserbi kadagiti tattao. Ngem uray adda dagiti tumakder a paidasig, maiwalinda laeng iti dalan ken mairamanda a magaburan babaen ti papel de bangko a pangparaut iti kararua ken konsensia dagiti botante.

Ngarud, saan a nakakaskasdaaw a saan a nakalusot manen ti gakat a mangpugipog iti dinastia politikal ditoy pagilian. Iti naudi a waragawag dagiti agkakalaing a congressman ken senador, saanda a maipasa ti anti-dinasty bill agsipud ta makamtudandan iti tiempo. Ngem nakalawlawag a palusot daytoy agsipud ta manon a tawen a nakapempen daytoy a gakat, a sa la mairiing sakbay ti eleksion ngem maipakni met laeng agsipud ta annugoten man wenno saan dagiti agilinlintegtayo ket saanda a kayat a maipasa ti gakat tapno agbalin a linteg.

Awan ti pakaidumaan daytoy nga eleksion kadagiti napalabas nga eleksion iti pagilian. Nasakit nga annugoten ngem agpayagpag latta iti daytoy nga eleksion dagiti politiko a nakaipasdeken iti dinastia iti pagturayanda. Nauneg unayen ti ramut ti dinastia politikal iti pagilian ket saanen a kabaelan a bukualen laeng dagiti sumagmamano a sinsero a politiko ken umili.

Ngem iti baet dayta, agbutoskami latta agsipud ta kalinteganmi ti mangibutos tapno iduronmi dagiti kandidato a namnamaenmi nga agserbi a sidadayaw ken napnuan darisay. Kalinteganmi dayta, pribiliheomi dayta a dimi kayat a mairaman a marabsut pay iti dakulapmi.#