EDITORIAL: Pannakaisanud ti Barangay ken SK elections

INAPROBARANEN ti Senado ken Kamara de Representante ti maikatlo ken maudi a pannakaibasa ti gakat a mangisanud ti masungad nga eleksion dagiti opisial ti Barangay ken Sangguniang Kabataan a maangay koma inton Oktobre 31, 2016. Maitantanen ti eleksion inton maikapat nga Oktobre wenno Oktobre 23, 2017.

Sadiay Senado, 20 dagiti pimmabor iti Senate Bill No. 1112 a pannakaisanud ti eleksion, 2 met dagiti kimmontra – da Sen. Raph Recto ken Risa Hontiveros. Sadiay Kamara, 218 dagiti immanamong iti House Bill No. 3504 a pannakaitantan ti Eleksion, ken uppat dagiti simmuppiat.

Iti pannakaisanud ti eleksion, mapaatiddog ti termino dagiti opisial kadagiti barangay, aginggana a mabutosan dagiti sumukat kadakuada wenno maikkatda wenno masuspenderda iti akem gapu iti lehitimo a rason.

Ti pannakaisanud ti eleksion iti barangay ket adda pakainaiganna iti nainget a kampania ti administrasion maikontra ti panagraira ti illegal a droga. Kayat ni Presidente Rodrigo Duterte a maisanud ti eleksion ta mamati a mausar dagiti pondo a nagtaud iti illegal drug trade tapno maisaad dagiti opisial iti barangay a protector wenno adda pakainaiganna iti droga.

Panggep met ti pannakaitantan ti eleksion ti SK tapno maikkan ti gobierno ti naan-anay a gundaway nga agsagana para ti implementasion ti “SK Reform Act wenno Republic Act No. 10742” a naipasa laeng itay Enero 15, 2016 tapno naan-anay a mayimplementar ti linteg para ti nasayaat a pannakatubay dagiti agtutubo.

Adda dagiti mamati a ti pannakaisanud ti eleksion ket maysa a gannuat a mangipaatiddog ti panagakem dagiti opisial iti barangay nga awan ti pammalubos wenno mandato dagiti botante ket labsingenna ti Konstitusion ti pagilian. Saan kadi nga iti demokrasia a pagilian, dagiti mabutosan a mangidaulo ket agtaud ti panagturay ken bilegda babaen ti panangbotos kadakuada dagiti botante? Ti pannakapayatiddog ti termino dagiti opisial ti barangay ket agserserbida nga awan ti pananganamong dagiti botante. No kayatda pay ti agtakem, nasken a mabutosanda iti eleksion ta agpatingga laeng iti tallo a tawen ti nakabutosanda. Nangiyetnagen idi 1997 iti kasta a desision ti Korte Suprema iti kaso a David versus Commission on Elections.

Adda dagiti agkedked ti pannakaisanud ti eleksion dagiti opisial ti SK ta saan pay a naipakat ti SK Reform Act. Rebbengna a mayimplementar koma daytoy sakbay a maitantan ti eleksion ta ti pannakatubay dagiti agtutubo ket naipalaon iti Konstitusion.

No pudno a ti pannakaisanud ti eleksion ket adda pakainaiganna iti gerra kontra illegal a droga ta adda dagiti agdama nga opisial ti barangay ti protector wenno agbaybay-a kadagiti akemda tapno agraira ti droga kadagiti barangayda, saan kadi a nasaysayaat a matuloyen ti panagpipili tapno adda gundaway a masukatanda iti akem?

Sakbay met ti pannakaaprobar ti gakat, inrakurak ni House Speaker Pantaleon Alvarez ti tarigagayna a mangikkaten kadagiti barangay kagawad gapu ta dagiti met laeng punong barangay wenno kapitan ti kangrunaan nga agtrabtrabaho. Kayatna a masukatan dagiti kagawad kadagiti purok leaders tapno makasalimetmet ti gobierno. Kalikagumanna pay a mawaran ti SK ta saanda met laeng a maipasnek ti akemda no agbasbasada a madama. Impaganetgetna a no estudiante dagiti opisial ti SK, mabaybay-anda met ti panagadalda ta ipasnekda ti akemda.

Ti pannakaaramid dagiti linteg iti eleksion dagiti opisial iti barangay ken SK ket nagdalan iti napaut a proseso sakbay a naan-anay a nagbalinda a linteg. Ti pannakaitantan ti eleksion wenno dagiti main-inaw a gannuat a mangsukat kadagiti barangay kagawad kadagiti purok leaders, wenno mangwara ti SK kalpasan ti pannakaputar ti SK Reform Act ket pammaneknek a dagiti met laeng mismo a senador ken kongresista ti pannakatagilag-an dagiti inaramidda a linteg ti pagilian. (Eden A. Alviar)