EDITORIAL: Pilipinas, saan a pagbasuraan ti lubong

Saan a matukod daytoy nakipet a panunottayo no apay nga adda dagiti makastrek ditoy pagilian a basura manipud iti ganggannaet a pagilian a kas iti Canada tapno ditoy ti pakaibellenganda.

Ti dakdakamatentayo ditoy ti report manipud iti Port of Manila nga iti dua nga okasion, idi Hunio 13 agingga iti Agosto 2013 ken manipud Disiembre 2013 agingga iti Enero 2014, siam a pulo ket walo a container vans manipud iti Canada-based firm a Chronic, Inc. ti illegal a simrek ditoy pagilian. Napagparang a nagkarga dagiti vans kadagiti maresiklo a plastik ngem rugit wenno basura gayam manipud diti Canada a pakairamanan kadagiti diapers ken basura manipud iti kusina.

Sumangkautro met ti Environmental Management Bureau ti Department of Environment and Natural Resources ta pinatalgedanna ketdin a saan a toxic dagiti rugit a karga dagiti container van. Gapu iti daytoy, inkeddeng ti Bureau of Customs a maibelleng dagiti basura iti sanitary landfill iti Capas, Tarlac. Ngem sinuspenso ni Tarlac Gov. Victor Yap ti pannakaibuntog dagiti basura iti sanitary landfill ti Capas agingga a mangted ti EMB iti sertipikasion iti resulta ti panangamirisna iti basura. Ita, kitkitaen ti BoC ti landfill iti Metro Clark a pagibellengan dagitoy a basura.

Ayonanmi ni Senadora Loren Legarda a rumbeng a maisubli dagiti basura iti Canada agsipud ta saan a pagbasuraan ti lubong ti pagiliantayo ken kasta met a nalawag a panagsalungasing kadagiti panggep ti Basel Convention ken dagiti linteg ti pagiliantayo. Kas sagudayen ti Section 48 ti RA No. 9002 wenno ti Ecological Solid Waste Management Act of 2000, maiparit ti importasion kadagiti toxic products a napagparang a recyclable wenno addaan iti recyclable content.

Idagadagmi a saan koma nga agpakutibeng ti Senado a mangiwayat iti panagpalutpot maipapan iti daytoy a banag, nangruna iti pannakaipalubos dagiti container van a sumrek iti pagilian iti baet a nagkarga dagitoy kadagiti basura a nupay kuna ti Bureau of Customs ken ti gobierno ti Canada a saan a toxic, mamatikami a makadakes dagitoy iti salun-at.

Rumbeng a respetaren dagiti sabali a pagilian dagiti lintegtayo a kas met iti panangrespetartayo kadagiti lintegda. Rumbeng laeng a salaknibantayo ti nasional nga interes.#