EDITORIAL: Saan a mabukel ti pisos no awan dagiti sensilio

Iti agdama a panawen, awanen ti kaes-eskan ti sensilio kadagiti ubbing. Napatak daytoy a kinapudno no pabalonam ti ubing iti binting, salapi wenno piso. Saan la ketdi a maipinta ti rupana, agbaltog pay ketdi no sensilio laeng ti ipabalonmo kenkuana. Ngem no ipaapirasmo kenkuana ti nabukel a singkuenta pisos wenno sangagasut a pisos a papel de bangko, alisto la ketdi a manggammat iti itedmo a kuartana.

Saan ngarud a nakakaskasdaaw a masiksikkarud laengen iti kalsada wenno iti parparaangan ti nikel, dies, binting, nga imbelleng la ketdi dagiti ubbing agsipud ta awan metten ti pakaigatanganda. Ta uray kendi laeng ket piso kunada metten iti maysa a pedaso. Adayon ti kalman a no adda nikelmo, adun ti pakaigatanganna. Ngem ita a tiempo, bassit ti sangagasut nga itedmo iti anakmo no mapan agbasa. Ania ngarud piman ta uray traysikel laengen ket dose pesos metten. Ket no aggapu pay ti ubing iti bario, iti pletena laengen a mapan ket mapanen iti nakurang a beinte pesos. No saan nga agbalon, sabali manen a plete nga aggawid a mapan mangaldaw, santo manen agsubli iti pagadalan ken aggawid iti malem. Iti dayta laengen ket mapanen ti nakurang a sangagasut. Yanna pay ti para meriendana iti recess, ti igatangna iti kasapulanna iti pagadalan, ken no ania ditan a kontribusionda iti klaseda?

Gapu ta maipakpakni laengen dagiti nababa ti kantidadna a sensilio, problema ngarud dagiti pagtagilakuan iti pagpasuplida kadagiti aggatang. Kapilitan a mangtedda iti kendi, wenno tsokolate kas katukad ti supli ti consumer iti ginatangna a produkto. Adu dagiti aggatgatang iti ngumayemngem iti daytoy nga aramid. Ta agasem ta imbes a supliandaka iti kuarta, kendi metten ti itedda kenka. Kasano a di agngayemngem ti customer lalo no maibbusen ti ngipenda gapu iti dikki ken kendi idi ubingda pay, kendi manen ti maited a mulmolanda. Adda pay damagmi a botika a tableta ti itedna para iti supli ti gumatang iti agas. Isu met la a nalaka a maibbus ti paracetamol ta daytoy gayam ti mait-ited a kas supli dagiti magatang nga agas iti botika.

Ngem adda met palusot dagiti business establishments iti reklamo dagiti aggatgatang. Agkurkurang kano dagiti sensilio nga iruruar dagiti bangko a pagpasuplida. Banag a pinaglibakan met ti Bangko Sentral. Kinuna ti Bangko Sentral nga adda umdas a sensilio nga ikut koma dagiti umili, no nasayaat la ketdi ti pannakausarna. Indagadag ti Bangko Sentral a saan koma nga ipakni dagiti umili dagiti sensilioda no di ket igatangda tapno agsirkulo dagitoy kadagiti pagtagilakuan.

Idi pay la kanikatlo a tawen a nadlawmin ti kinakisang ti sensilio, aglalo iti panawen ti Paskua. Idi, nawadwad ti maipasuplimi kadagiti gasolinaan nga ipapaskuami. Ngem limitado metten ti sensilio a maipasukat kadakuada.

Iti daytoy pay a panawen ti pannakapennek nga awanen ti balor dagiti sensilio kadagiti ubbing a makipaskua. Ikkam iti binting ti ubing ket kantaannaka iti “Paskuayo a naimut….” Ngem no nalukot a papel de bangko, iyayugna a dagus….”Tank kyo… tank kyo…. ang babait ninyo.”

Saantayo koman a rubroban ti problema ti sensilio iti pagilian babaen ti panangidulintayo kadagitoy para laeng iti Paskua wenno panagbitor no adda pasken. Iruartayo koma dagiti sensilio tapno agsirkuloda kadagiti pagtagilakuan, tiendaan, ken aniaman a paggatangan. Saantayon nga urayen a pumasa ti Anti-Hoarding.#