Istoriakis Tianggetis

Istoriakis Tianggetis

Sarita ni Danilo S. de Guzman

(Umuna a Paset)

 

 

MANARBANGONAK nga agririing. Masapa nga iwaywayko dagiti tarakenko a baka—dua kabaian, dua nga urbon ken dua met a bumaro, ken kalpasanna, agderetsoak metten iti kabangkaganmi a pangtamingak kadagiti mulmulak a nagduduma a natnateng, mais, lasona ken bawang; dagiti tarakenmi a kalding ket masansan a ni amang iti mangiwayway kadakuada no natnagen dagiti linnaaw a kimpet kadagiti ruruot, nasken nga aramidenmi daytoy ta didanto ket agpur-is a kas iti gagangay sakit dagiti kalding, ketdi masiguradokon a saan nga agsuyot ti ubet dagiti kaldingmi ta pinurgakon ida.  No kapudotnan, ilinongkon dagitoy a dingoenmi, kalpasanna agdiretsoak metten iti tianggeni Nang Ising tapno ditoy nga urayek ti agmatuon sanakto agawid, hustonto metten a nakaluto iti pangaldaw ni inang.

Iti edadko a duapulo ket tallo, maikadua a tukad laeng ti nagtengko iti Bachelor of Science in Animal Husbandry. Naladawak a nagiskuela iti kolehio ta nagurnongak pay nga immuna iti gastosek, addan pamilia dagiti dua a kakabsatko ket saanak la ketdi a makaadal no diak a tulongan ‘toy bagik. Aganusak a, ania ngarud, barbareng no maragpatko ti arapaapko a kas eksperto iti animal breeding ken agtaraken kadagiti ayup.Bareng no iti umay a panagseserrek iti umuna semester ket maituloykonto manen ti naunsiami a panagiskuelak.Naisardengko ti panagiskuelak iti duan a tawen ti ta nadisgrasiak iti motorsiklo—linisiak dagiti duaagkinkinnamatan-agang-angtot a walang a baboy ngem naidungparak ketdin iti puon ti duog nga akasia, addaakon iti ospital a di makakunail idi nakapuotak kalpasan iti makalawas a coma ket nagastosko a pinagagas ti gastosek koma nga agiskuela.

Baroak pay met ketdi a, ngem adda metten kaayan-ayatko, ni Sianing—Susana ti buniagna—a kaarrubami met laeng. Nupay pada met laeng a mintalon dagiti dadakkelna,nagaget ketdi nga agpasiar kadagiti balbalay tapno mamukis, agpedicure, agmanicure, ag-body ken foot spa kasta metten iti panagmasahe iti shiatsu nga inadalna dagitoy a trabaho sadiay TESDA Center. Uray no gagangaylaeng ti biutina insalatna met ti iisemak no buyaek dagiti agrimatrimat a bituen wenno malang-abko ti natural a banglona a naisurot iti kayab ti anginno imdengak ti kansion ti puyupoy wenno mabuyak ti nalap-it a tigtignayna a kunam la no sabong ti kayanga nga ay-ayamen ti pul-oy. Ti magustuak la unay kenkuana, nagaget la ngaruden, naanus ken nadayaw pay. Kinaubingak, kakibkibin ken kasinnutil idi elementariakami; kapinpinnaludip ken kain-innisem idi hayskul, mansanas dagiti matak idi tuboanak iti ayat; ngem gagangay a saan a maiyebkasni ayat no di laeng iti yuyeng dagiti kumiddakidday a bitbituen ken ti aggargarakgak a bulan—a di met maawatan no ania iti katkatawanna. Agingga nadesgrasiak iti motorsiklo, naospitalak ta nakaro unay ti pannakasugsugatko, diak makagunay ket masansan nga umaynak asikasoen: suboan a mangan, baniosan, punasan iti ling-et ken bantayan. Iti ababa a pannao, ti mutual a riknami ketsaanen a nailimed. Isuna laeng ta umap-apalak kenkuana ta nabusbussog ken natabtaba ti buksit ti bankbokna ngem siak.

Iti dayta nga aldaw ti Martes, addaak manen nga agistambay iti kakaisuna a tiangge iti purokmi a Beddeng, Brgy. San Pascual.Komunidad dagiti mannalon ti purokmi nga adda iti away.Ikaykayabko ti pirpir a payabyabko sako inawat ti ice buko a saglilima a pisos a ginatangko, imbag la a pagpalamiis. Daytoy lattan pagmeriendak kabayatan iti idedengngegmi ken ni Nang Ising a makinkukua ti tiangge iti agrarek a transistorna. Ilalaaw ti anaunser a gapu kano iti Priority Development Assistance Fund (PDAF) a nagraira dagiti kurakot a pulitiko ken adu nga anomalya iti gobierno. Gapu ta napasnek a dumdumngeg ni Nang Ising a nakatugaw iti berde a monoblock iti uneg ti tianggena, inin-inutko metten a sinisip ti ice buko kabayatan iti panagtugawko iti bangko iti sangoen ti tiangge; adda pay lima a pisos a sukli ti sangapulo a pisosko itay ngem imbagak nga igatangko laengen iti yelo ket alaekton no agawidak.

Dimi napuotan iti isasangbay ni Ikit Banang a buridek da amang; limada amin nga agkakabsat, daanti Ingga ken Sebia, ni Angkel Ben nga agtartrabaho sadiay munisipio ken ni amang nga inaunaanda.Ni ikit ket adda iti saan a nasayaat nga ugalina.

“Dua a lata a corned beef man, man ‘mari!” nagorder a dagus ni ikit.

“Ania a brand, mari?”

Nagmalanga ni ikit, a kasla nagpampanunot pay nga umuna: “Aling Tina…!” Kinunana a di man la immisem.

“Aling Tina…?” Ni met Nang Ising iti nagmalanga. Ta awan iti kasta a brand.

“Wen, mari, uray daytan ta nalaklaka…” Serioso latta a nangibaga..

“Baka Argentina ti kayatmo a sawen, ikit…?” Insengngatko, a kaslaak la kalaingan met a simmampitaw iti saritaan dagiti babbaket.

Naggarakgak la ket ngarud ni Nang Ising.

“Kuh, Argen…tina! Ken Aling…tina! Di isu met la nga isu a corned beef, ania la ketdin!” Insungbatna nga insanapsap.

(Maituloyto)