: ITI DUYOG TI SINGASING: Close analysis kadagiti sarita (Maikadua a Paset) | Tawid News Magazine - Weekly Ilocos News 📰

ITI DUYOG TI SINGASING: Close analysis kadagiti sarita (Maikadua a Paset)

Ti tema

 

1.  ti paternidad

2.  liput ken pammakawan

3.  ti kinapateg anak

4. ti panaglaok ti dua a kultura

 

 

1. Ti paternidad. No kasano a sinango ni Hapon ti situasion ti biagna, ti pamiliana ken ti nagsasagannad a pasamak. Addaan iti mulinaw a puso ken pampanunot ni Tanabata. Awan kenkuana ti gura ken panaginkukuna.

2. Liput ken pammakawan. Narimrimbaw latta ti ayat ken pammateg ngem ti panagibales wenno gura. Ta saan kadi a nasaysayaat nga aramiden ti maysa nga ama ti mangbukel iti naburak a pamiliana? Addaan ni Tanabata iti ayat a di magatadan ken naakemna ti naidumduma nga akem ti maysa  nga ama.

3. Kinapateg ti anak. Nalabit a napanunot ni Fas-ang ti kasasaad ti anakna isu a nagsubli iti asawana.  Ken nalabit a saan koma a napagteng ti napasamak no saan a nagsangit ti anak. Kasla maysa nga instinct dayta. Ken no saan a ti kinapateg ti anak, kayat ngata koma ni Tanabata nga agsubli kenkuana ti mangliliput nga asawana? Nalabit a saan. Isu a napateg ti akem ti anak iti sarita. Kasla isu ti rangtay ti panagsinnubli. Napateg la unay ti anak kadagiti Cordilleran ken kadagiti amin nga agasawa ta daytoy ti mangited iti segged ti ayatda ken pingetda nga  umaddang iti dana ti  biag. Ti anak ti segged ti pagsilawan dagiti nagannak.

4. Ti panaglaok ti dua a kultura. Iti nagan ni ayat, awan ti makunkuna a kultukultura ken pulpuli.  Agpapada amin iti nagan ni ayat. Awan ti barrier wenno dakkel a giwang iti ayat. No agsabat dagiti dua a rikna ken ayat, awan ti makalapped iti ania man a puli ken kultura, wenno kasasaad iti biag. Daytoy ti nagpigsaan ti sarita.

 

Ti Karakterisasion.

 

1. Tanabata – di pulos a nagbaliw ti naikawes a karakterisasion kenkuana. Nasiken. Napudno iti bagina, iti asawana, ken iti sinapataanna. Dayta la unay sinapataanna  (nga ayatna ken Fas-ang), ta kasta dagiti Hapon, kaykayatda pay ti  matay ken agpakamatay no dida matungpal ti sinapataanda ken no maikkat kadakuada ti talek. Gapu ta di nagbaliw ti karakterisasion a naikawes ken Tanabata, saan ngarud a nagbaliw ti ayatna ken ni Fas-ang ken ti anakda.

 2. Fas-ang – agbaliwbaliw ti naikawes kenkuana a karakterisasion. Napintas ti panangiladawan ni Hamada ken ni Fas-ang: Fas-ang learned to plant the tender seedlings, which almost had to be prodded to grow luxuriantly. Maysa a metaphor nga idilig wenno yabay iti metapora ni Ilokano a “manipud iti kamen a simmagpat iti kama.” Ta simmayaat ngarud ti biag ni Fas-ang idi nakiasawa ken ni Tanabata. Itoy a panagbaliwbaliw ti karakterisasion ni Fas-ang, nalabit a daytoy ti rason no apay a nagsubli iti asawana. Ta manipud iti kamen, simmagpat iti kama, sa bimmaba, and finally, nagsubli met laeng iti kama. Isu a naidumduma dayta a metapora ni Hamada ta maitutop la unay iti setting ken aramid dagiti agbibiag. Dagiti laeng nalawa ti paniriganna iti panagsuratan ti makabael nga agiladawan iti kakastoy a karakterisasion.

 3. Okamoto – gayyem. Ania ti makunkuna a gayyem? Pangibagaan iti parikut. Mangisingasing iti dinuyduyog a solusion iti parikut.  Mangidiaya iti dinuyduyog a palagip  iti panawen ti panagbiddut wenno isisiasi iti dana ti biag. Iti rigat ken nam-ay, iti isem ken misuot, adda latta ni gayyem.     

 4. Anak – ti silaw ti maysa a pamilia. Agsipud ta makatawen pay laeng ti ubing, di pay makasao, immanay ti sangitna a nangrangtay iti panagsinnubli dagiti dadakkelna.

No usigen a nalaing ti karakterisasion, pinagtipon ni Hamada ti karakterisasion a di agbaliw ken agbaliwbaliw.

 

Ti setting;

 

Lucban Valley. Manipud iti agdama nga Old Lucban iti daya agingga iti New Lucban iti laud, agpaamianan agingga iti Leonila Hill a mangsakup iti sibubukel a barangay ti Trancoville ken Sanitary Camp. Maysa a nalawa a tanap dayta a lugar, isu a gardenan idi a panawen.

Sabali pay a gardenan ti Guisad Valley iti lauden nga abagatan ti Lucban a yan itan ti Departamento ti Agrikultura. Nalawa a tanap daytoy idi ken iti agdama, isu pay laeng ti nagan ti lugar.

Ti market. Old stone market. Nagsaadan itan ti Maharlika Livelihood Center ken ti old market. Isu nga adda rebulto ti kabalio iti Abanao kas mangipalagip a dayta a lugar ti yan dagiti biahero a nakakabalio ken nakakariton a ginuyod ti nuang ken baka  idi un-unana a panawen.  Nakalin tapno mapreserba daydi bato (cornerstone) nga inkali dagiti Amerikano idi binangonda ti marketan.

 

Ti Paggibusan.

 

Nakapimpintas ti panangigibus ni Hamada iti sarita. Saanna a sinurot ti gagangay ken makapasuyaab a paggibusan kas kadagiti kaadduan a sinurat dagiti Tagalog. Romantisismo dagiti Tagalog a no nagsinnabat ti bida a lalaki ken bida a babai sada naginnarakup ket gibusnan. Lalo iti pelikula,  kastoy ti nakaad-adu nga ending.

Ngem itoy a sarita, maysa a napintas a panangiladawan iti inaramid ni Hamada. Saanna nga inggibus iti panangsabatna kadagiti aginana no di ket inserrekna ida iti uneg ti balayda sana ginangtan ti dakkel a pagsilawan a nakabitin iti tengnga ti salasda ket rimmaniag manen ti pagtaenganda. Rimmaniag manen ti pamiliada. Nagpatinggan ti nasipnget a lubongda.  Adda dita a naibudi ti metaphor ken comparison.

Di binigbig daytoy sarita ti pinnuli ken kinnultura iti nagan ni ayat. Impukkawna nga awanan iti giwang ti nagan ni ayat. Ania man ti kasasaad, katulong man ken amo, mabalin latta no agsabat ti riknada.

Naibudi pay kadaytoy a sarita a dagiti Hapon ti nangiyam-ammo iti vegetable industry iti Benguet, La Trinidad, ken sabsabali nga ili iti Benguet.

      (Adda tuloyna)