ITI DUYOG TI SINGASING: Dagiti Ilokano Epic a Koleksion ni Florentino H. Hornedo, Ph.D. (Tuloyna)

A, ta kasasaona piman

Ta baboyna ta palubosannan

Iti met kinunana,”O, bilbilinenka, putot,

Imbagak manen ngem

isurotko nga ipaannugot

Ta no dumanonkanto idiay Bontoc

Dagusemto, wen, ti gumarot,

Agtaroskanto ditoy sirok

Ta agbalinkanto nga alsong nga lussok.

Ay, di baboy nga putot

Inna met piman pinampanunot

Di kad inuggudan di Igorot

Piman aya ni putot.

Insang-atdan idiay Bontoc,

Naala da pay ngarud;

Diak ammo no mano nga orasda

Nga nagsang-at diay Bantay Panoktok

Aginggana’t idiay Bontoc.

 Naunayanda met ti  bannog,

Kasta met iti turog

Idi dumanonda idiay Bontoc.

Kuna met ni Igorot, “ Ala agurayka nga putot

Ta innak ipapudot

Tay kanem nga binubog.”

Kinunan di Igorot idi ipanna ibaud

Impan idiay sirok nga naabulog

Iti tinalaksan nga kayo ngarud.

Ay, ket daydi Igorot insaangna pay ngarud

Gayam aya di binugbog

Ta kalalaingannanto nagrud man a nga pumudot

Inyedda na met nga inturog

Gayam daydi Igorot

Dakes ngay ta agurok

Ta naunayan nga’d ti bannog

Dikad’ tatta a ket naturog.

 Dengdenggen ni putot,

Isu ti bilin ni Annagud,

Dinagusna met ti gimmarut

Ket ti inalupingping nga barot

Nga nangibaud ni Igorot.

Idi naminsan la nga nagdugos

Nagkatlo nga kapugsot

Di inalupingping nga barot

Sananto sinawang-sawang daydi abulog

Nga tinalaksan pay ngarud.

Idi ngay ta makapuot, di lalaki nga Igorot

“Sus, naunaayak sa ti bannog

Iyulogkon ti binugbog, kuna daydi Igorot

Idi iyulogna ngay di binugbog

Ket siniripna idiay sirok

Awan metten ni baboy nga putot.

Hay, nagdanag pay ngarud

Ni lalaki nga Igorot

“Asus, sus,” Kinunkunana ngarud,

Kailala ka’d pay diay naur-urnong nga lagbok.

Ania aya ti remediok

Yantangay ta addsa met asok nga pugot

Ta innak man la paisurot

Ta bareng ket no naisagud,

Kunkunan di Igorot.

Alaenna di asona nga pugot,

Itaboy-taboyna idiay ayan ti bakir

Nga interot’ samekna nga kullot-kullot

Di pay masuksok ti alibot

Di pay makayabkaban ti lamok

Ngem ali laeng ti pamsaakan

Di asona a pugot.

Awan met ti maikuyog

Ken baboy na nga putot.

Ay, ket agdanagen ngarud

Ni lalaki nga Igorot.

 Ania ngata ti remediok?

Innak sa ket idiay laud

Amangan no nagtartarusAla , idi kuan ket simmalog,

Napan idiay ili ti Rimos,

Napan met la nga dagdagus

Idiay balay ni Donya Annagud.

 Idi dumanon di Igorot,

Kinunkunana ngarud,

Addaak manen, atanod,

Ta awanen a, ni putot.

Siak ngata ti nagerrado

Ta siak ti nakaliway ngarud

Ay dagus met nga gimmarut,

Isu nga immayak manen, Atanod,

Ta amangan no nagtarus ditoy aya sirok.

Kuna met ni Donya Annagud,

Ala isiripmo laeng, atanod,

Ta awan met nakitak nga simmalog.

Isirip la dita sirok

Ta no immay ditoy laud

Siguro adda dita sirok.

 Siripen ngay ni Igorot,

Alsong met  nga lussok

Ti agtultulid idiay sirok.

 Umilika man, atanod,

Kuna ni Donya Annagud

Nga ingatngatona pay ngarud,

Kitaem man ketdi, atanod,

Daytoy napudaw nga luppok.

 Ay, ket daydi Igorot,

Naay-ayo ngarud,

Ingngatona met nga ingngato ngarud,

Daydi pandiling ni Annagud.

Hay, bay-am ketdin ni putot.

Ipadasta, atanod,

Kinunkuna ni Donya Annagud;

Ay ket sinakayanna ngarud

Ni babae Donya Annagud.

Sudsod met nga sudsod.

Ay ket ni Donya Annagud,

Kunkunana ngarud, ay agsinatan, atanod

Ta apay mabegbegen toy alipuyok

Ta dayta aya batbatlog,

Ay sus, agbutuanton daytoy alipuyok

Ta danog met nga danog.

 Saanak nga makarurod,

Naayot  gayam ni Igorot.

Alaem laeng ni putot

Ta adda met dita sirok

Adda dita nga aglukluk-ob.

 

Idi siripen daydi Igorot

Adda met nga agpaysu ni putot

Nagbalin met la nga baboy a putot

Daydi alsong nga lussok.

 Ala , innalanan ti baboyna

Piman ket insangpetna

Dika di ket inaramidda

Ti ugali ti inuuna.

 Isu nga  imbagada

Ania ti makabael ngata

Ngamin aya nga mangibaga

Ti ugali idi inuuna.

 Inkay alaen ni Canuto

Ta isu ti makaammo,

Nalaing pay ti sapsapo.

Daydiay ti nagpatingaanna

Daydiay nga sarsarita.

        (Adda tuloyna)