ITI DUYOG TI SINGASING: Literatura Panagbaniaga (Maudi a paset)

Kuna ti reperensiatayo: ‚ÄúTravel literature is defined as the narrative accounts written about an individual or group’s encounter with another place‚Ķ‚ÄĚ Eksperiensa iti panagbaniaga.

Kunana pay: ‚ÄúThese writings, also referred to as travelogues, recount in detail the writer’s experiences and perceptions of that place. Travel literature, however, should not be confused with travel guides, which provide readers with more pragmatic information about a specific place.‚ÄĚ

Isu a nalawag a pagdiligen dagiti sinurat segun iti intension. Posible nga informative wenno descriptive dayta nga intension. No informative ti panggep, agsuratka ngarud iti travel guide. No descriptive met,  daytoy intay sarsaritaen.

Nupay makuna a napaypayso nga eksperiensa ti sinurat, naisakab ditoy ti porma ken annuroten kas maiyataday no ania a klase ken genre. Ken gagangay a ti naisalsalumina a makita iti dayta a lugar/luglugar ti kangrunaan a sakupen ti sinurat. Iparikna ti pitik dayta a lugar/luglugar. Ipananam  amin a kasapulan tapno agbalin a makaay-ayo ti sinurat.

Kas pagarigan iti panagbaniaga wenno panagpasiar ti maysa a ganggannaet iti sibubukel a probinsia ti Ilocos Sur, dagiti laeng lugar idiay ti masakupan dayta a sinurat ket no informative, dagiti laeng napipintas a banag ti maisurat. Gagangay a masurat dagiti paset wenno lugar a yan dagiti napipintas a buya, natural man ken saan.

Ngem iti descriptive writing, saan a kastoy ti pannakaisuratna. Masapul a panunoten a nalaing ni mannurat no ania dayta a naisalsalumina a banag a masarakan iti maysa a lugar nga awan iti sabali a lugar ket dayta ti suratenna. Dayta a kinaisalsalumina ti iladawanna a pakaawisan ti imatang ti agbasa. Dayta ti sentro ti sinurat. Dayta ti pangabil ti sinurat.

Kas pagarigan manen ditoy probinsiatayo nga Ilocos Sur, ania koma ti maisurat para iti descriptive literature, daydiay awan iti sabsabali a lugar nga adda iti probinsia?

Kas pagarigan maipapan iti lengguahe iti probinsia:  addaan iti dua a klase ti pagsasao. Adda ti Iluko dagiti taga-patad idinto a sabali ti Iluko dagiti taga-sang-at wenno iti kabambantayan. Agduma dagitoy. Mabalin a dayta ti ikkanna iti preperensia.

Agduma ti patneng nga Iluko iti Cordilleran Iluko a  pangawagtayo iti Iluko iti kabambantayan. Highland Iluko a kuna ni kalatakan a historian ken lingguista iti Siudad Dagiti Saleng, ni Dr. Morr Pungayan. Kapadpad la unay ti Cordilleran Iluko wenno Iluko iti Cordillera ti Iluko dagiti upland town ti Ilocos Sur.

Agsipud ta ti sinuratna ket maipanggep iti dua a klase ti Iluko, mabalin a dakamatenna ti agsabali a bengngat ti umuna a distrito ti probinsia iti maikadua a distrito.

Iti umuna a distrito, nabasa ken nalukneng ti panagbalikasda iti Iluko. Iti maikadua a distrito, nakamagmaga ken nakatangtangken ti bengngat. Di kadi naisalsalumina daytoy nga eksperiensa ti sangsangaili a mangsurat ti travelogue ti probinsia?

Agtinnag a maysa a character story no daytoy ti nangisakaban. Masapul ngarud a masurot dagiti annuroten ti panagsurat iti character story tapno maragpat ti ngayedna.

Ti rigatna wenno alsemna a di maikideman, manmano dagiti kastoy a sinurat a rummuar iti Iluko. No adda man dagiti mannurat a makaisurat itoy a  klase, saanna a maipidua. Nalag-an wenno awan a pulos ti makuna a risiris itoy a klasipikasion.

No maipapan iti kababalin, ugali ken kapanunotan ti maysa a tao ti masurat, daydiay laeng ti inka insurat ta maysa la ngarud a character story daytoy.

Descriptive writing, sometimes called “showing writing” is writing that describes a particular person, place or event in great detail.¬† Descriptive writing uses a lot of flowery adjectives and adverbs to describe what is going on or how something appears.

Travel literature, however, should not be confused with travel guides, which provide readers with more pragmatic information about a specific place. Where travel guides are informative, travel literature is descriptive, impalawag ti reperensiatayo. Saan koma a daytoy ti pakariruan ti asinoman a mangayat nga agsurat iti ‚Äúliteratura panagbaniaga‚ÄĚ.#