Footer

Kasla gawed ken bua

Imbiit ni Jobert M. Pacnis

AGTALNAKA kadi, a, barok!” impakaasi ni Nana Gorgonia. Kakaasi daytoy a mangigawgawid ken ni Lino nga anakna nga itay pay nga agkarkariar. Agkarapettak dagiti basoda a pagibansagna.

Pasado alas dies itay sumangpet ni Lino iti balayda. Nakalablabbaga nga agba-singbasing. Naimbag ta naya-widna pay ti awan pay makatawenna a motorna a tintinnaganna. Agtataud ken ni baketna idiay Singapore ti pagtinnagna iti binulan ta awan met panggedanna. Dina kayat ti sumalog iti baybay. Aglalo la ngaruden iti talon!

“Naggapuam kadi manen, aya, barok?” inamad ni Nana Gorgonia itay ilukatanna ti barona. “Agsangsangit ni Peter itay a mangsapsapul kenka. Naimbag ta naiturog-nan…” ti ubing da Lino ken Imelda ti kayatna a sawen.

Ngem madi ti panagsaadna dayta ken ni Lino. Kas-sangpetna, pasabtan ni Nana Gorgonia iti sao? Dayta la unay ti kagurana.

“Pakibibbibianganyo?” awan as-asinna nga indil-agna iti inana nga agtawenen iti apagsagpat nga innem a pulo. Addan managsaggaysa nga ubanna. Narapis ken naka-ranting. Kakaasi a mangay-aywan iti agtallo ti tawenna nga apokona.

Agtallo tawento metten a nagkasar da Lino ken Imelda ngem saanda pay a limmaksid iti poder ni Nana Gorgonia. Rason ni Lino nga isunto kano met laeng ti agtawid iti bungalow a family house-da ta naasawaan metten dagiti dua a babbai a kakabsatna ket agnanaeddan iti ili a naka-ikamanganda.

“Barok?”

“Biangotkayo a baket!” inwadag ni Lino ti inana ket nganngani naitim-og ni Nana Gorgonia. Nagpasalas.

“Aniakan, barok… saannak metten nga ikabkabilangan nga inam. No adda la koma pay la daydi amam, sigurado a nabul-bullonaka koman,” inyanug-og ni Nana Gorgonia. Sinurotna ti anakna.

Natay daydi Tata Franklin nga asawana ta nakimat bayat ti panagawidna, walo tawenen ti napalabas, a naggapu iti talon maysa a malem a kellaat a nagtudo gapu iti epekto ti thunderstorm. Kaduana ti nuangna a nakimat.

Nabaneg a natayag daydi Tata Franklin. Awan kettatanna no tinnakkiagan laeng. Lak-lakaenna nga ibuat ta sanga-sako nga irik  nupay ngangani idin a sumagpat nga innem a pulona. Chief tanod pay ketdi idi pimmusay kalpasan a nakapamintallo a nagkonsehal iti barangayda.

“Kurirokayto met ita!” indil-ag latta ni Lino.

“Ayna, barok, naapiangka man ngatan? Gesdam koman dayta a maiparit nga agas? Awan ti maitedna kenka dayta no di pakadadaelam.”

“Di man la ti adda a sasa-wenyo! Mangngegnakayo dagiti tao!”

“Ayna, awanen ti di maka-ammo a kapurokantayo a maysakan nga adik. Kaaduanna a dagiti babbaro ken babbarito ti barkadam… aminkayo, nagbaliwen a naminpinsan! ‘Ton kuan natiliwandakayo dagiti pannakabagi ti linteg!”

“Pui!” impugtit ni Lino. Inyiladna lattan iti semento. “Inutilda dagita a pulis! Agdadata nga ammoda nga agraraira ti droga ngem dida met makakuti. Ket no kasla gawed ken bua a pagiinnawatan ti magatang nga agas uray al-aldaw!” Pimgaak iti nakapig-pigsa. “Kasano, adda met pannakabagida…” napigpigsa itan ti paggaakna.

“Pordioska, barok!” nangu-ros ni Nana Gorgonia. “Maka-danon kadagiti pulis ti ibag-bagam, delikadoka.” Inalis-tuanna nga inyaplagan ni Lino.

“Agpayso man met ti ibagbagak! Ket no nagdakkel ti pannakabagi ni hepe.. uray iti hueteng! Kunniber met dayta a medior Eddie Tangcoy!”

“Huston, barok! Naglapayag ti daga…” Ginuyod ni Nana Gorgonia nga implastar ni Lino iti inyaplagna nga ikamen. “Mayatka koma ngaminen iti ibagbagak a panagpaagasmo!” inulitna manen ti sangkaad-baysna iti anakna. “Saanmon nga urayen a nakaro unayen ti pannakailuodmo kadayta a bisio.”

“Agbagtitak, aya, tapno agparehabak? Saan pay laeng!” Bimmangon ta mariknana ti pannakawawna. Baonenna koma ni Nana Gorgonia a mangiyawat iti inumenna ngem ammona, iti suli ti panunotna, saanto met la nga ikaskaso ti inana. “Kakaisuna a nagimnas ti agteyk!”

“Makaammoka man laengen iti biagmo! Ngem dinakto pabasolen no adda mapa-samakmo!” Sinangitan ni Nana Gorgonia ti nagbana-ganen ti anakda.

NABUAK ti barrio da Nana Gorgonia iti kabiga-tanna. Maysa a bangkay ti nasarakanda iti pantok ti baybay. Damo daytoy a mapasamak iti barrio sipud addan puot ni Nana Gorgonia.

Napaltogan ti biktima a menor de edad.  Disisaisna laeng segun kadagiti panna-kabagi ti linteg. Nalasinda a dagus daytoy. Ambokoy kano ti aw-awaganda iti Betsin a maysa a maatap a drug pusher. Kas kadagiti mabuy-buya iti telebision, adda papel a napandagan ti biktima a nakaisuratan ti DIDAK TULTULADEN TA PUSHERAK.

Iti kaadda ni Nana Gorgonia iti kantina ni Manang Aileen a baak, nadanonna ni Manang Irma nga anak daydi kapiduana a Nana Mayyang.

“Dagiti la ketdi nakalugan ti van a nanglabas kadakami ti nangpaltog kadayta pina-tayda,” kinuna ni Manang Irma.

“Pagkunaam?” inunton kenkuana ni Manang Aileen.

“Pasado alas nueben idi agawidkami a naggapu idiay baybay ta rinambakanmi ti kasangay ‘diay balasitangko. Nasabatmi dayta a van iti pantok. Agpadaya…  iti naka-kitaan dagiti polis iti bangkay.”

“Alla, apay nga adda van ket no awan met ti papananda a resort dita? Sa ita laeng nga adda madamagtayo a van a sumrek iti kalsada iti abay ti pantok iti kasta nga oras ti rabii!”

“Naalayo ti plaka ti lugan, Irma?” sinaludsod ketdi ni Nana Gorgonia?

“Saan, anti, ta naul-ulawkami idin ket awan ti nakalagip. Sa maysa, nag-rangrang ti hedlaytna a nakasisirapanmi.”

Nagkayamkam dayta a damag saan laeng nga iti barrio da Nana Gorgonia no di ket iti sibubukel nga ili. Adu ti nagdanag ta pagibel-langan kanon dagiti masal-beyds ti lugarda. Addada met naayatan.

“Nasayaat met tapno adda pagbutngan dagiti adik! Iwa-langda koma amin ket a pusher ken user!” kinunku-nada.

SUMIPNGETEN idi ma-pasangpet ni Nana Gorgonia ni Lino. Naragsakan ta limpio ti anakna a simmangpet. Ingaw-anna a dagus iti pang-rabiina.

Siuulimek a simmango ni Lino. “Ni Balong, inang?” inamadna.

“Nasapa a nakaturog.”

“Pasublatandakto man pay laeng iti kuartayo, inang, ta suktakto no mangipaw-it ni mama,” kinunana iti serioso a timek a ti asawana ti kayatna a sawen.

“Pangan-annuam?”

“Mapanakon iti ibagba-gayo, inang.”

“Nga?”

“Agpaagas, a…”

“Barok?”

“Wen, ‘nang. Kaasi laeng ni Balong no diak pay la ma-kariing iti pannakailibayko.”

Nagrimat dagiti mata ni Nana Gorgonia. Intangadna iti panagtanamitimna.#