Footer

Leksion iti pannakagabur ti DPWH Building sadiay Natonin, Mt. Province

NATUDINGAN ti Department of Public Works and Highways a kangrunaan nga ahensia a mangisayangkat kadagiti proyekto ti gobierno iti panagbangon kadagiti pasdek ken imprastraktura iti intero a Pilipinas.

Manamnama nga adda iti DPWH dagiti nalalaing nga inhiniero ken arkitekto nga eksperto iti panangiyimplementar kadagiti nagduduma nga infrastructure projects ti gobierno nangruna ti Build, Build Program ti National a Gobierno.

Adu dagiti nasdaaw ken naldaangan iti pannakagabur dagiti DPWH Building sadiay Natonin, Mt. Provinceiti panagreggaay ti bantay kabayatan ti iduduprak ni Bagyo Rosita iti Northern Luzon.

Dagiti tallo a pasdek pakairamanan ti 4-storey building nga opisina ti DPWH Second District Engineering Office sadiay Sitio Sakrang, Barangay Banawel, Natonin, Mountain Province ket nagaburan iti panagreggaay iti kaabayna a bantay idi Oktobre 31 gapu ti nagtultuloy a napigsa a tudo a ginubuay ni Bagyo Rosita. Nagaburan dagiti pasdek kadagiti dadakkel ken kasla-balay a bato a gapu ti pannakarebbada.

Impakaammo ni Natonin Mayor Natonin Mayor Mateo Chiyawan, a mapapati a nasurok a 30 a napupok iti pasdek, 20 kadakuada dagiti construction workers ken agpaay iti DPWH, ken dagiti dadduma ket evacuees wenno nagpaing iti uppat a kadsaaran a pasdek.

Dimmanonen iti 17 dagiti narekobre a bangkay iti ground zero, ken manamnama nga umadu pay kabayatan ti search and retrieval operations nga isaysayangkat ti Office of Civil Defense ken volunteer non-government organizations.

Nagkas-ang ti pannakagabur ti DPWH building ta kalaksidan kadagiti adu a nakettel a biag, ken dakkel a pondo ti nausar iti pannakabangon ti pasdek. Dakkel met a pondo ti maar-aramat iti search, rescue and retrieval operations tapno maisalakan dagiti sibibiag, ken marekobre dagiti bangkay.

Mantia iti DPWH ti pannakagabur ken pannakarebba ti 4-storey building ken opisinada ta kas kangrunaan a departamento ti gobierno a mangiyimplementar kadagiti proyekto ti imprastraktura ket manamnama a dagiti bangonenda a pasdek ket natibker ken nabangonda kadagiti natalged a disso.

Impakaammo ni National Disaster Risk Reduction Management Council Director for Operations Edgar Posadas a ti intero nga ili a Natonin ket maibilang a hazard-prone area maibasar iti official geohazard map ti Mines and Geosciences Bureau ti Department of Environment and Natural Resources. Segun iti NDRMMC, ti DPWH building ket naipatakder iti heavy landslide prone area. Impakaammona nga inkagumaanda a ballaagan dagiti amin a komunidad kadagiti landslide prone area, ngem narigatanda iti Cordillera ta dandani intero a rehion ket napeggad iti panagreggaay.

Pinaglibakan met ni Engr. Jonnel Emengga, chief ti DPWH iti Mt. Province District 2 Planning and Design Division nga awan ti ballaag ti NDRRMC a ti building ket adda iti lanslide-prone area, ket nasken a pumanaw dagiti tattao. Impakaammona pay a ti nagsaadan ti pasdek ket saan a napeggad iti panagreggaay, ken umuna pay laeng a napasamak iti kasta a didigra, ken nairana laeng a napigsa ti tudo ken angin nga insangbay ni Bagyo Rosita.

Kadua ti NDRRMC ti DPWH a nakaalerto no panawen dagiti didigra ta addaanda kadagiti heavy equipments ken personnel iti panagdalus kadagiti bangen kadagiti rangtay ken kalsada tapno agtultuloy ti taray ti transportasion. Rebbengna nga ipaneknek ti DPWH a mapangnamnamaanda a kanayon no tiempo ti didigra babaen ti kinatalged dagiti pasdek ken imprastraktura a bangonenda.

Naliklikan koma ti pannakagabur ti pasdek ti DPWH iti Natonin no nabangon daytoy iti natalged a disso. Nakaskasdaaw ta nagadu dagiti inhiniero ken technical personnel iti daytoy nga ahensia, ket rebbengna nga inamirisda koma a nasayaat ti kinatalged ti disso a nagbangonanda iti pasdek.

Nalisian pay koma ti pannakaibuis dagiti adu a biag no dagiti nagindeg kadagiti nagaburan a pasdek ti DPWH ket nagpaingda iti nataltalged a lugar ta karaman met dayta a disso a napeggad a lugar iti panagreggaay a naipalaon iti geo-hazard map ti MGB.

Ti pannakagabur dagiti pasdek ti DPWH ket nasayaat a pagadawan iti leksion a sakbay nga agbangon iti pasdek wenno balay ket amirisen ti geohazard map ti MGB no ti pagipatakderanda ket napeggad iti panagreggaay iti daga tapno maliklikan ti pannakakettel ti biag ken pannakadadael ti sanikua. Kasapulan pay ti naan-anay a konsultasion kadagiti agindeg nga ad-adda a makaammo iti kasasaad ti lugar a pakaisayangkatan dagiti proyekto. No dadduma kadagiti gannuat ti gobierno ti kinakurang ti konsultasion kadagiti agindeg iti maysa a lugar a pakaiwayatan ti proyekto kas kadagiti pannakapalawa wenno panagaramid dagiti kalsada ken rangtay a sobra ti panagtalek dagiti inhiniero kadagiti kabaelanda, ken saandan nga amuen ti kapanunotan dagiti lumugar, pagangayanna, nadaras man a maleppas ti proyekto, addanto tumaud a problema, no saan a nalaka nga agdadael, agtinnagto iti desgrasia.

Iti agdama, agrurutap dagiti proyekto nga isaysayangkat ti DPWH. Kalaksidan ti pannakapalawa dagiti kalsada ken rangtay, adu a nangato a pasdek ti Department of Education dagiti bangbangonen ti DPWH babaen kadagiti napilida a kontratista. Mairaman kadagitoy dagiti baro a saan a nababbaba ngem 4-storey building para kadagiti adu nga estudiante ti Senior High School.

Napangaton dagiti pasdek dagiti eskuela ti DepEd tapno makainut ti espasio nangruna no naileten dagiti school grounds. Rebbengna a dagitoy a pasdek ket natiber ken nabangonda kadagiti natalged a disso amangan no marba wenno magaburanda no sumangbay dagiti gingined, bagyo ken dadduma pay a didigra.  (Eden Alviar)

,