Footer

Linteg a bagransa, paidamanna ti tao nga agbalin a produktibo

Komentario ni Melvin F. Bandonil

 

Bagransia, panagwarawara wenno panagbaliodong iti dis-oras ti rabii. Nadisenio idi daytoy a linteg a pananglapped iti panagraira dagiti mannibrong ken dagiti kalapati a nababa ti tayabna lalo kadagiti matatao a luglugar wenno iti pagdupudopan dagiti tattao. Panangkontrol no di man panangatipa iti panagraira dagiti lumablaban iti gobierno agraman dagiti lawless elements. Pananglapped kadagiti bangad ken welwel nga ubbing ken agtutubo nga agpasiar ken agwarawara iti dis-oras ti rabii, lalo dagiti addaan wenno nailuoden iti bisio.

Ngem umno kadi daytoy?

No idi un-una, wen, epektibo daytoy a kas maysa a social control. Ngem iti panaglabas ti panawen naabuso daytoy ket nalaokan iti saan a nasayaat nga imahe. Rumbeng laengen a mawaswas wenno ma-decriminalize. Ta babalawen dagiti dadduma, nangruna dagiti human rights advocates ti pannakaibalud ti maysa a tao wenno ad-adu pay nga awan met ti napaneknekan a nakabasolanna. Ti isyo kadaytoy a kaso:  ti pannakabalusingsing ti kalintegan ti asinoman.

Iti linteg, awan ti basol ti asinoman agingga a saan a napaneknekan iti korte. No awan ti nakabasolanna, apay ngarud a maibalud?

Intay taldiapan ti Article 202 ti Revised Penal Code a nangdepinar itoy a kaso:

Article 202. Vagrants and prostitutes; penalty. — The following are vagrants:

1. Any person having no apparent means of subsistence, who has the physical ability to work and who neglects to apply himself or herself to some lawful calling;

2. Any person found loitering about public or semi-public buildings or places or trampling or wandering about the country or the streets without visible means of support;

3. Any idle or dissolute person who lodges in houses of ill fame; ruffians or pimps and those who habitually associate with prostitutes;

4. Any person who, not being included in the provisions of other articles of this Code, shall be found loitering in any inhabited or uninhabited place belonging to another without any lawful or justifiable purpose;

5. Prostitutes.

For the purposes of this article, women who, for money or profit, habitually indulge in sexual intercourse or lascivious conduct, are deemed to be prostitutes.

Any person found guilty of any of the offenses covered by this articles shall be punished by arresto menor or a fine not exceeding 200 pesos, and in case of recindivism, by arresto mayor in its medium period to prision correccional in its minimum period or a fine ranging from 200 to 2,000 pesos, or both, in the discretion of the court.

Iti panangpirma ni President Benigno Simeon Aquino III iti Republic Act 10158 wenno ti Act Decriminalizing Vagrancy, nawaswas metten ti linteg.

Rumbeng la unay ti napasamak, ta naabuso no dadduma daytoy.

Kas ti napasamak ken ni Baldo a nasalamaan dagiti pannakabagi ti linteg a magmagna iti dis-oras ti rabii. Naakusaran iti bagransia-tatoo — kayatna a sawen, nga addaanen iti rekord a pannakaibalud iti naminsan wenno mamin-adun a daras a kas ipaneknek dagiti tatona nga isu ket rummuar-umuneg iti pagbaludan.

Wen, saan  nga awanen ti kinapudno nga iti napalabas ket naakusaran iti korte ket naibalud. Ngem saanna a kayat a sawen a ti pannakasalamaanda kenkuana a magmagna iti dis-oras ti rabii ket adda inaramidna a maikaniwas iti linteg.

Saan a maited daytoy a linteg iti asinoman nga indibidual ti gundaway a mangbalbaliw ti biagna nga agturong iti produktibo a wagas. No mapaidaman ti tao iti gundaway nga agbalbaliw, agbalin a rebelde iti gimong a paggargarawanna ta awanen ti sabali a pagpilianna no di sublian ti dati nga aramidna.

Ti nawayway a pannakaawat ket maitutop la unay iti nasalun-at a gimong.#