Nasken a Saluadan ti Longganisa

Komentario ni Christine Marie Versoza

 

Nalpasen ken nasaksian manen ti naballigian a Longganisa Festival iti Vigan City a naangay idi Enero 19-28 iti daytoy a tawen. Adu ti dimmar-ay a sangaili ken turista. Ket maigapu ta festival ti longganisa, patok met ti panaglakuan itoy. Naruay dagiti naggatang itoy naidumduma unay produkto. Pudno met a maipagpannakkel la unay daytoy a kas One Town One Product (OTOP). Karaman itoy, ti pannakaselebrar pay ti 10th  anniversary ti Vigan kas siudad idi Enero 22.

Tumutop ken rumbeng la unay ti pannakaitandudo ti longganisa – a maiparangarang ti panangipateg iti aramid a sinalsaluadan dagiti kaputotan. Rumbeng ngarud a patgen ken saluadan ta naibudak ditoy ti ladawan ken kinaasino ti puli.

Isuna laeng, ta adda dakkel a pagpeggadan daytoy no mabaybay-an. Madadael no saan a saluadan. Ngamin, nakadanon metten iti Vigan dagiti makunkuna a botcha wenno hot meat. Pammaneknek ti natiliwda idi Disiembre a naikarga iti van ken nagtaud iti Tarlac nga idissaagda koma iti Vigan Public Market. Ti isyo ti botcha ti mangdadael iti ipampannakkel a produkto.

No saan a malapdan ti panagraira dagiti botcha iti Siudad ti Vigan ken iti sibubukel a probinsia ti Ilocos Sur, madadael met ti ipagpampannakkel a produkto nga spicy longganisa ta bumassit ti aggatang gapu iti panagalumiim wenno panagalangan a gumatang gapu lattan iti atap nga amangan no nalaokan daytoy iti botcha wenno naaramid payen iti botcha. Saan ngamin a sigurado ti nagtaudan dagiti botcha ta saanda a dimmalan iti meat inspection manipud kadagiti meat inspector nangruna iti city veterinarian ti siudad.

Isu a nasken a saluadan ti produktotayo a longganisa. Saantayo nga ipalubos nga adda dayo wenno sangaili a mangdadael kadaytoy ipagpannakkeltayo a produkto. Nasidap koma ti intay panagpaliiw kadagiti sumsumrek iti siudad nga um-umay aglako iti karkarne. Nangruna kadagiti aggapu kadagiti luglugar a naipadamagen a pagtataudan dagiti botcha. Agbalin koma amin nga umili a bihilante a mangsaluad ti longganisa.

Saan laeng a dagiti umili iti probinsia ti maawis itoy a pakaseknan, no di ket siasinoman nga addaan dakkel a panagpuspusona iti pannakapabaknang iti nakaisigudan iti Amianan. Babaen ti panangidaulo dagiti umno nga agrebbeng ken otoridad,  dagiti lehitimo nga aglaklako iti karne ken ti Ilocos Sur Hog Raiser’s Association.

Kadagiti agpampanday linteg, adda koma maaramid nga ordinansa a mangipataw iti nadagdagsen a pannusa iti asinoman a matiliwan a agiserrek iti hot meat iti merkado publiko. Nasken nga adda ngipen ti maiyetnag a linteg tapno agamak nga agiserrek iti botcha dagiti mananggundaway.

Kadagiti napalpalabas, naruay ti natiliw a botcha, saan laeng a kadagiti probinsia ti Pangasinan, Tarlac, Pampanga, Bulacan ken iti Metro Manila, uray met iti Kailokoan. Namin-anon a daras ti pannakatiliwda ti botcha sadiay San Nicolas, Ilocos Norte iti napalpalabas.

Dagiti botcha a natiliw iti Ilocos Norte ket ismagel ken tuduen dagiti otoridad a naggapu iti sabali a nasion. Gapu ta ismagel dagitoy, saanda ngarud a dimmalan iti meat inspection. Napeggad dagitoy a mailako iti merkado. Amangan no kontaminado dagitoy kadagiti nagduduma a bacteria a taudan iti sakit, kas iti foot and mouth disease, salmonella ken dadduma pay a virus a mangapektar iti hog industry.

Naipakitan ti kinaimas ken kinadalus ti produkto a longganisa. Naipampannakkel daytoy a produkto babaen iti Longganisa Festival a maang-angay tunggal Enero. Rumbeng laeng nga intay saluadan ken ipateg.#