Footer

Nasken kadi nga armasan dagiti padi?

PANAWENEN nga armasan iti paltog dagiti padi ti Iglesia Katolika iti sango dagiti agsasaruno a pammapatay dagiti lider ti Simbaan iti Pilipinas nangruna iti Luzon.

Naggapu dayta a singasing kadagiti nangato nga opisial ti Philippine National Police gapu ta iti las-ud iti innem a bulan ket tallo a padi dagiti napapatay babaen ti pammaltog. Maysa pay a padi a sigud a Director ti PNP Chaplain Service ti nasugatan ken nakalasat.

Ni Fr. Richmond Nilo ket napaltogan ken napapatay iti uneg ti kapilia sadiay ili a Zaragoza, Nueva Ecija idi Hunio 10, 2018 kabayatan ti panagsagsaganana a mangrambak iti Misa.

Maibasar iti pakauna nga imbestigasion ti PNP, addan dagiti persons of interest ken anggulo a sursuroten dagiti imbestigador. Maysa daytoy iti panangbayabayna ti addaan iti parikut ti sibil a kaso.

Napasamak ti pammapatay ken ni Fr. Nilo, uppat nga aldaw kalpasan ti pannakapaltog ni Fr. Rey Urmeneta, sigud a PNP Chaplain Service Director, a nakasugatanna sadiay Calamba City, Laguna idi Hunio 6, 2018.

Narikut ti imbestigasion iti kaso ni Fr. Urmeneta, retirado a Police Senior Superintendent, ti posible a gapu ti pannakapaltogna gapu iti saan a naan-anay a kooperasion ti biktima iti PNP.

Idi Abril 29 sadiay Gattaran, Cagayan, napaltogan ken napapatay ni Fr. Mark Ventura, mabigbig iti advocacy-na kontra iti panagminas kalpasan ti panangrambakna ti Misa, ken kabayatan ti panangbenbendisionna kadagiti ubbing.

Ti pannakapapatay ni Fr. Ventura ket ad-adda a pinaadayona ti nagbaetan ti Simbaan Katolika ken ni Presidente Rodrigo Duterte. Iti maysa a piesta sadiay Cebu a nagsaritaan ti Presidente iti imatang ti publiko, impakitana ti maysa a matrix a nakaipalaonan ti ladawan ti padi, ken imparipiripna a napapatay daytoy gapu iti pannakainaigna kadagiti assawa ti bise mayor, polis ken negosiante.

Naglak-am iti kritisismo ti Presidente iti malisioso a paripiripna kadagiti obispo ken iti media ta awan met ti agserserbi iti gobierno a mababbabalaw wenno mapabpabasol iti pannakapapatay ti agkabanuag a padi.

Idi Disiembre 2017, napaltogan ken napapatay ni Fr. Marcelito Paez, 72 ti tawenna a padi, sadiay ili ti Jaen, Nueva Ecija. Maim-imbestigaran nga anggulo ti krimen a mabalin nga adda pannakainaigna iti itutulong ti padi iti pannakawayawaya ti maysa a political prisoner.

Supiaten dagiti obispo a kameng ti Catholic Bishops’ Conference of the Philippines ti panagarmas dagiti padi gapu ta kas lider ti Simbaan ken disipulo ni Apo Jesucristo ket tattaoda iti kappia a mangitantandudo iti ayat, kappia ken kaasi kadagiti tattao. Naordenanda a mangisaknap ti Naimbag a Damag wenno Ebanghelio kadagiti tattao.

Iti laksid a mararaem dagiti padi kas nasagraduan a disipulo ni Apo Jesucristo, nangruna kadagiti Katoliko, daksanggasat ta manipud idi Disiembre 2017 agingga ita a Hunio 2018 ket uppat kadakuada dagiti napaltogan, tallo kadagitoy ti napapatay ken maysa ti nasugatan.

Kinuna ni Davao Archbishop Romulo Valles, Presidente ti CBCP a nainget a kontraenna ti singasing a panangarmas kadagiti padi para iti personal a seguridda gapu ti agsasaruno a panagatake kadakuada nga agpapaay iti Simbaan Katolika. Inlawlawagna nga isuda ket tattao ti Simbaan ken paset ti akemda ti sumango kadagiti peggad ken patay, ngem nasken a nakasaganada kas ti inaramid ni Apo Jesus.

Kinuna met ni Cebu Auxiliary Bishop Oscar Florencio, agdama pay nga Apostolic Administrator ti Military Ordinariate of the Philippines nga akinsakup iti PNP ken Armed Forces of the Philippines ken dagiti armado nga ahensia ti nasional a gobierno, a mapanunotna dagiti sumagmamano a mapasamak a mangparnuay iti negatibo nga epekto. Inlawlawagna nga iti pannakaarmas dagiti padi ket ad-adda laeng nga agpataud iti riribuk ken saanna a solbaren dagiti parikut.

Makapaalarma dagiti agsasaruno a pammapatay ken pammaltog kadagiti padi ti Simbaan Katolika iti Luzon. Tumurtureden dagiti kriminal ta uray ti biag dagiti disipulo ti Dios ket saandan a raemen ken uray kadagiti simbaan a maibilang a nasagraduan a lugar ket isayangkatdan ti nakaam-ames a krimen.

Mapaspasamak daytoy gapu ta awanen ti panagbuteng dagiti napeklan a kriminal iti ngipen ti linteg. Disiembre pay idi napapatay ni Fr. Paez, ngem innem a bulanen ti napalabas, agingga ita ket saan pay a natiliw dagiti kriminal ken saan pay a naserraan ti kaso. Kasta met ti kaso ni Fr. Ventura nga agpapan ita ket awan pay ti paglawaganna.

Naiduma ti kaso ni Fr. Urmeneta ta nakalasat isuna ket ad-adda nga ammona ti puon ken gapu ti pannakapaltogna. Kas padi ken retirado a police chaplain, nasken ti pannakikooperasionna iti PNP tapno naan-anay a maimbestigaran ken maserraan ti kaso ti pannakapaltogna.

Agraira itan ti “culture of impunity” gapu ta dagiti agaramid iti krimen ket saanda a matiliw, maidarum iti husgado ken madusa. Saam laeng a dagiti padi a Katoliko, ngem iti naglabas, adda met dagiti lider ti sabali a pammati a nagbalin a biktima ti pammapatay ken dadduma pay a krimen.

Kadagiti naglabas nga administrasion, addan dagiti kaso ti pammapatay kadagiti padi a Katoliko nangruna sadiay Mindanao. Ngem maysa laeng kadagitoy ti nasolbar ti kaso ti Italiano a misionero a ni Fr. Tullio Favali a napapatay idi Abril 11, 1985. Nabalud ken nawayawayaanen ti pimmatay a ni Norberto Manero Jr. idi 2008.

Inkari ni Presidente Duterte idi panawen ti kampania a solbarenna dagiti krimen agraman ti panagraira ti illegal a droga iti las-ud ti tallo agingga iti innem a bulan. Ngem duan a tawenton ti Presidente iti akemna. Ngem agingga ita agtultuloy pay laeng dagiti nakaam-ames a krimen agraman dagiti adu a pammapatay. Daksanggasat ta iti agdama nga administrasion ket umad-adun dagiti mapappapatay a padi ken tattao ti Simbaan. #