Ni Teody, traysikel drayber (Maudi a paset)

Tricycle (stock photo by TNM)

“PAPANANYO, ma’am?” sinaludsod ni Teody idi makasalaw ti dua a pasahero iti aw-awaganda iti junction iti ilida. Nakaunipormeda iti para titser isu nga ammona lattan a mannursuro dagitoy. Naglalapsatda man ken naguubbingda. Beinte dos agingga la ngata iti beinte kuatro ti edadda.

“Bulala Norte koma, manong,” kinuna ti pagat-abaga ti buokna kadakuada. No mingmingan ni Teody, kasla nalapgis a Yassi Pressman.

“Adayo daydiay, ma’am,” sipapakumbaba a nagkuna. “Sakupen ti ili ti Aparri dita daya.”

“Mangnayonkamton, manong,” kinuna manen ni ‘Yassi’.

Napaisem ni Teody saan a gapu iti inayonda a pamasahe kenkuana. Naglalapsat ketdin dagitoy a mamaestra, kinunkunana iti nakemna. No awan koma ni baket…

“Iti elementarikayo, ma’am?” sinaludsodna idi addadan iti barangay ti Ammubuan. Nagpapainayad ta permi a pagsungkaan ti aspaltado a dalan. Bunga daytoy dagiti pinulpullo a bagon a nagkarga iti blacksand sumagmamanon a tawen ti naglabas. Saan a nabaelan ti aspalto ti agmalmalem, agpatpatnag a panaglabas dagiti bagon. Nangrugi a nagbirri ken nagabut dagitoy. Pagpiaanna laeng ta simmardengen dagiti agminminas iti paset ti ili a papananda. Ngem imbatina met ti pagsungkaan itan a dalanda. Matapaltapalan met dagiti abut kadagitoy. Ngem apagbiit laeng, buttawto manen.

“Saan, manong… iti hayskul,” ni latta ‘Yassi’ ti simmungbat.

Wen, adda hayskul iti papananda a barangay. Annex daytoy ti Lal-lo National High School idi agbasbasa pay laeng iti Ballesteros National High School iti ilida. Ngem damagna nga agwaywayas itan daytoy bassit a pagadalan a napanagananen iti Aparri West National High School. Dagiti barangay iti lauden ti sabangan ti serserbian ti AWNHS.

“Tagaanokayo, ma’am?” sinaludsodna. Addadan iti Brgy. Palloc a kaabay ti Ammubuan. Maudin a barangay ti Ballesteros a labsanda. Medio napipia bassit ti dalan ditoy ta sementado. Bassit laeng ti pasetna nga aspaltado a dinadael met laeng dagiti lugan a nagbunag kadagiti magnetite. Sumarunon
ti Brgy. Bulala Sur santo ti Brgy. Bulala Norte nga agpada a paset ti ili ti Aparri.

“Lucban, manong.”

“Adayo man, ma’am” kinunana. Barangay ti ili ti Abulug ti Lucban iti lauden ti ilida. “Agkaserakayo nga-
rud wenno aginaldaw nga agawidkayo?”

“Kitaenmi pay, ‘nong, no kasano…”

“No aginaldawkayo nga agawid, ma’am, mabalin a siakto lattan ti agitulod ken mangsukon kadakayo?” natured man a nagkuna.

“Mabalin, a, manong.”

Kasla agtatapaw ti rikna ni Teody apaman a naitulodna dagiti pasaherona.

DAYDIN ti nangrugian ti naregta a panagpasada ni Teody. Sapsapaenna ti agbiahe ta yurayna da Ma’am Lianne (ti ala-Yassi) ken Ma’am Dizalyn iti junction ‘diay ili iti panaggapu dagitoy iti barioda. Itulodna a binigat dagitoy iti AWNHS ta saanda kano met nga agkasera.

Panagrikna ni Teody, kasla pay ketdin naiwagsakna ti kinamannur-ogna. Narigaten no dina maitulod dagiti dua a maestra. Kumpleto man ti aldawna no makitkitana dagitoy— aglalo ken ni Ma’am Lianne.

Iti panagaawid iti malem, mapanna manen sukonen dagiti dua a maestra. Saannan nga ikankano uray maabakan iti gasolina iti kinaawan ti pasaherona nga ipa-Bulala Norte a mapan a duapulo minuto a biahe manipud iti sentro ti Ballesteros. Ti nasken, maimatanganna manen ni Ma’am Lianne.

Ulbodenna ti bagina no kunaenna a di agraem ken ni Ma’am Lianne. Ti narumpi a bibig daytoy, dagiti agbalbalikas a matana, ti nalap-it a panaglunglung-ayna, anian ta ar-arapaapenna a kanayon. Dagitoy lattan ti linaon dagiti tagainepna.

Nadlawna a nadekket kenkuana ni Ma’am Lianne. No adda masapul daytoy, agteks laeng kenkuana ket igatanganna idiay ili. Itultulodna daytoy uray awan manen ti pasaherona. As-asideg a paggatanganda iti Ballesteros kadagiti masapsapulda. Agbangkada pay a manglasat iti sabangan no iti sentro ti Aparri ti kayatda a paggatangan. Duapulo agingga iti duapulo ket lima a minuto ti biahe depende no nalinak wenno nadawel.

ADA la ngaruden asawam, ‘Nong.

Dayta ti text ni Ma’am Lianne ken ni Teody iti dayta nga agsapa ti Sabado. Manarimaan nga agur-uray iti pasaherona iti maysa kanto iti Brgy. Sta. Cruz. Dina ammo ngem no apay a napakired ti nakemna nga imbisik ti riknana.

A1, ‘ding, insungbatna.

Saanak a mamati.

Amman, ‘ding.

Ngem awanen ti nauray ni Teody a sungbat. Nakudkodna laengen ti di met nagatel nga ulona. Isu met nga adda pasaherona.

Ngem saan a dita ti nagpatinggaanna a nangidarirag iti marikriknana. Inriingna manen dayta ken ni Ma’am Lianne idi sinukonna iti maysa a malem ti Biernes a di kadua daytoy ni Ma’am Dizalyn ta adda inasikasona idiay Tuguegarao.

“Manong, diretsaenkan,” kinuna ni Ma’am Lianne. “Saanak a mamati nga awan pay ti asawam. Isu a pangngaasim ta dimo koma gundawayan ti kinadekketko kaniam. Maysa pay, addan nobiok.”

Kellaat a naipreno ni Teody ti traysikelna. Naimbag ketdi ta saan a naitim-og ni Ma’am Lianne iti sarming iti sango ti nagtugawanna.

“Tartarimaanem, a, manong,” kinuna ti maestra. “Saan koma a dayta naibagak ti gapu ti pakadisgrasiaanta.”

Kasla nasibugan iti sangatimba a nalamiis a danum ni Teody. “So-sorry, ma’am…” nakunana laengen.

Ngem awanen ti naurayna pay a sungbat ni Ma’am Lianne agingga a nakadanonda iti junction ti Ballesteros. Insurotna laengen ti imatangna iti likudan ti maestra a bimmallasiw a dagus iti kalsada apaman a nakapagplete.

Kasta ti drayber, swit laber? kasla inkilga ti makanigid a pispisna. Pui… damo a pakayabkabmo, nabalandraka met!

Manen, kasla nasibugan iti nalamiis a danum. Nakudkodna laengen ti teltelna kabayatan ti panangisursurotna ti panagkitana iti nagluganan ni Ma’am Lianne nga agpa-Zitanga. Kasla agkukuret a manok a nangipaigid pay laeng iti traysikelna.

Nagtanuttot ti selponna.

Yanmo? 2lodnak t ospital… itan!

Naggapu ken ni Manang Jona! Ospital?

Isu pay laeng ti pannakalagipna a kabulanan gayamen ni baketna. Inandarna a dagus ti luganna ket dinardarasnan ti nagawid. Nagsubli met laeng ti ganaygayna.

Kasla kitkitaennan ti kaaddanton ti liwliwada nga agassawa!

(Gibusna)