Panangilala iti biag ken panangsaluad ti salun-at

MABIGBIG ti Pilipinas kas kangrunaan a pagilian dagiti Kristiano Katoliko iti intero nga Asia, ken ti naidumduma a panagrambak dagiti Pilipino kadagiti agsaruno a narelihiosuan a piesta iti umuna ken maikadua nga aldaw ti Nobiembre iti tinawen.

Kadagiti naglablabas a Nobiembre iti tinawen, naisangsangayan ti panagrambak dagiti Pilipino a Katoliko iti Piesta dagiti Amin a Santo iti umuna nga aldaw, ken Piesta dagiti Amin a Kararua wenno Minatay.

Kadagiti agsaruno a dua nga aldaw, panawen dagiti addaan iti minatay a mapan makimisa kadagiti simbaan ken bumisita kadagiti nakaidulinan iti bangkay wenno dapo dagiti pimmusayen nga ipatpategda iti biag. Panawen dayta nga aldaw a mangilagip kadagiti minatay tapno makasaklangen dagiti kararuada iti Pagarian ti Dios sadiay Langit.

Kadagiti naglablabas a tawen, kasla kadawyan a pagpiestaan ti kaadu dagiti tattao kadagiti kamposanto iti Pilipinas kadagiti agsaruno nga aldaw, ket adu a panagsagana ti gobierno para ti seguridad, urnos ken talna kadagitoy a lugar.

Ita a tawen, naisangsangayan ti panagrambak kadagitoy nga agsaruno nga aldaw gapu iti agtultuloy a pangta ti pandemia ti Coronavirus Disease 2019.

Naisangsangayan ti panangrambak dagiti Pilipino kadagitoy agsaruno a piesta ta manipud idi Oktobre 29 agingga inton Nobiembre 4 ket maipawilen ti bumisita kadagiti kamposanto tapno malapdan ti panagwaras ti Covid-19. Addan dagiti naituding a nasapsapa nga aldaw a panangsarungkar dagiti Katoliko kadagiti nakaidulinan dagiti minatayda.

Agtalinaed ita dagiti Katoliko kadagiti pagtaenganda, ket babaen ti kararag, ilagipda dagiti minatayda. Gundawayda met dagitoy nga aldaw a manglagip ken mangamiris kadagiti banag a napateg iti panagbiagda.  Malagipda la ketdi dagiti immun-unan a pimmusay a kapamilia, kabagian ken gayyem, ket makariknada iti pannakailiw ken pannakaikawa nangruna no dayta a tao ket nagbalin a nasayaat ken nakaibati ti napintas a pakalaglagipan kabayatan ti panagbiagna.

Iti daytoy a nagsaruno a dua nga aldaw a nairana a tiempo ti pandemia ken community quarantine ket panawen ti panagpanunot ken panagamiris ti kinapateg ti biag a sagut ti Dios. Ti biag ket maymaysa a no mapukawen ket saanen a maisubli.

Kadagitoy a piesta kabayatan ti panawen ti pandemia ket ipalagipna ti kinapateg unay ti biag ken nasayaat a salun-at ta no agsakitka ti nakaro ket lapdanna amin a tarigagay iti panagbiag ken ibusenna dagiti amin a nagrigatan nga inurnong a kuarta ken napundar a kinabaknang tapno adda pagpaagas ken malisian ti patay kas ti nagpasaran dagiti adu a pasiente ti Covid-19.

Minilionen a tattao dagiti naakaran iti Covid-19 manipud idi nagraira iti sangalubongan manipud Wuhan, China idi Disiembre 2019. Ditoy Pilipinas, Aguppat a gasuten a ribu dagiti naakaran iti Covid-19 ken pinullon a ribu dagiti natay gapu iti daytoy a virus.

Nakalkaldaang a pagteng ti pannakairaman a natay dagiti a doktor, nurses ken health workers gapu iti Covid-19 ta isuda nga agag-agas ken mangtamtaming kadagiti masakit ket ginudas ti virus.

Pinaksiat met ti Covid-19 dagiti sigud a malalaki nga opisial ti gobierno kas kada sigud a senador Heherson Alvarez ken Alfredo Lim. Mabigbig ni Alvarez kas freedom fighter idi panawen ti diktatora a turay. Mabigbig met ti kinamalalaki ni Lim kas heneral a polis, Director ti National Bureau of Investigation, Mayor ti Manila, ken Interior and Local Government Secretary. Pammaneknek dagitoy nga awan ti “exempted” iti patay, ken pannakaaakar iti sakit ket kasapulan ti panangaywan iti bagi ken salun-at tapno agpaut iti biag.

Ita a panawen ti pandemia, adu dagiti marigatan unay ken maaw-awananen iti namnama ket ti napanunotda a sulosion kadagiti problemada ket ti pananggudasda iti bukodda a biag. Nakalkaldaang dagiti nagadun a kaso ti panagpakamatay kabayatan ti pandemia ta ar-aramiden ti kaaduan ti amin a kabaelanda tapno makalisi iti sakit ken patay. Adda dagiti mangisalda iti kaibatoganda a langit, patapukenda amin nga urnongda ken mailumlomda iti utang tapno masalbar iti patay ti ipatpategda iti biag. Adu dagiti mangisebba iti biagda tapno makaalawda iti biag kas kadagiti frontliners a natay gapu iti Covid-19.

Ti agdama a pandemia ket ipalagipna ti kinapateg ti biag ken nasayaat a salun-at. Agtultuloy ti pandemia a kadagsenan a problema iti sangalubongan ta awan pay ti naiparuar a nasamay ken natalged a bakuna ken agas iti Covid-19. Dagiti gobierno dagiti napanglaw a pagilian kas ti Pilipinas ket mangnamnama laeng ti kari ken tulong dagiti nabaknang a pagilian para ti pannakagun-od ti bakuna iti masakbayan uray kayariganna dayta ti panagpalpalama wenno ikakapet iti natadem a kutsilio ta saan a masinunuo no anianto ti kasukat dayta a pabor.

Agtultuloy latta dagiti community quarantine wenno lockdown a mangpadagsen ti biag nangruna kadagiti napanglaw. Nakadasan kanon ti pondo ti gobierno ti Pilipinas, a mangipaay iti ayuda kadagiti marigrigat. Umad-adun dagiti desperado iti panagbiag ket sigurado a manayonan pay dagiti agsagaba iti clinical depression gapu iti pannakapukawda iti namnamada iti biag.

Ita nga aldaw a panangrambak iti Piesta dagiti Minatay, maipaganetget koma ti kinapateg ken kaipapanan ti biag nga agturong iti panagsanto babaen ti panangaramid kadagiti pagayatan ti Dios. Iti sango ti patay, nakaro a sakit ken adu a pakarigatan, nasken ti panagkamang iti Dios a pagubbogan iti ayat ken kaasi tapno agbiag a natibker ken natalinaay.