Panawen ti panagkaykaysa ti sangkataoan

Ni Ā Jaime M. Agpalo, Jr.

 

 

Dimteng manen daytoy naisangsangayan nga aldaw. Aldaw a panangselebrar ti pannakaiyanak ti Mannubbot. Panawen manen nga agkaykaysa ti tignay, kapanunotan, ken panggep amin a Kristiano. Panggep a namuli iti namnama, pammati ken ayat. Ayat nga isu ti kangrunaan ti amin. Ayat a namagkaykaysa iti aminā€¦

Panawen a panagkaykaysa ti sibubukel a sangkataoan para iti maymaysa a panggep, maymaysa a tignay, maymaysa a rikna, maymaysa a pannakigamulo ken makipaggamulo iti ibibileg ti nagan ni ayat, kappia ken talna. Kangrunaan ti amin, ti pannakigamulo iti panagrukbos ti ayat iti sangkataoan. Pannakarikna ti awan kapadana a ragsak.

Kadagiti dadduma a pammati ken relihion, maibuyog ti respeto ken panagtamed kadaytoy a selebrasion. Maibugasan ti napintek a panagraem ket kabuyog met daytan ti supupuso a pannakikaykaysa. Makipagrag-o ken makiandingay.

Ngem iti ikub ti kristianismo, adda dagiti sumagmamano a sekta a di mamati iti kinaisangsangayan ti aldaw. Agduma ti panamati iti pannakaipasngay ni Apo Jesus, a kas iti nagduduma a wagas ti panangilagip iti ipapatayna. Gagangay ngarud daytoy nga aldaw para kadakuada.

Nagduduma ti petsa wenno aldaw iti maipagarup a pannakaipasngay ti Mannubbot. Daytoy a panamati ket agiray kadagiti dadduma a sekta-pammati iti ikub ti kristianismo.

Adda sumagmamano a mangibagbaga a naiyanak ni Apo Jesus iti Marso 28 a kas mabasa iti De Pascha Computus a mapapati a sinurat ti saan a masinuo (anonymous) sadiay North Africa idi 243CE. Patien ni Clement, ti Obispo sadiay Alexandria (d.ca. 215CE) a naiyanak ni Jesus idi Nobiembre 18 idinto a kuna ni Fitzmayer a naiyanak ni Apo Jesus idi Setiembre 11, 3BCE.

Ti makunami, apay koma a sapulen ti eksakto nga aldaw no addan naisangsangayan nga aldaw a panagkaykaysa ti panunot ken rikna? Apay nga esseman ti naapres ken nakibor a danum no buybuyaem la ngaruden ti naannayas ken nakalitlitnaw nga agus?

Ti pay masaomi, nupay nagduduma ti kapanunotan iti petsa a pannakaiyanak ni Apo Jesus, saanen a dayta ti importante no di ket ti panagkaykaysa ti amin iti nagan ni ayat. Ti panamati itoy ket pabilgenna ti namnama para iti naragragsak ken awan sawsawirna a panagbiag. Ti espiritu ti Paskua a namagkaykaysa ti amin.

Kangrunaan ti amin, ti pannakigamulo iti panagrukbos ti ayat iti sangkataoan. Pannakarikna ti awan kapadana a ragsak. Ti bileg ni ayat a maparnuay ket iladawanna ti kapkapnekan nga ar-arapaapen a turongen ti humanidad. Ta ayat ti kangrunaan ti amin. Ti ayat nga ubbog ti kinaasino no apay a ti tao ket timmao wenno naiparsua. Ket iti panagsaknap kadaytoy, ti kappia ket agtalinaed iti isu amin.

Agari. Agsaknap. Dayta metten ti pannakarikna iti talna wenno talinaay a tartarigagayan ti amin.

Saanen a nasken no ania a petsa wenno aldaw ti rumbeng nga itandudo wenno suroten no di ket ti panagkaykaysa iti aramid ken kapanunotan iti daytoy a petsa, Disiembre 25,Ā  aldaw a nagkaykaysaan ti kaaduan, ken nabayagen a nagkaykaysaan a selebraran dagiti kristiano. Petsa a nagkaykaysaan saan laeng a dagiti adda iti ikub ti kristianismo no di pay daydayawen ken resrespitaren dagiti major religions.

Ti eksakto nga aldaw ti pannakaiyanak ket saanen a napateg nga isyo ta addanĀ  representasion dayta a petsa. Saan met ngarud a nagsusurot wenno nagkaykaysa dagiti nadakamat a petsa a tuodan koma ti regget a pannakabalbaliwna.

Awan ti makaibaga iti pudno a petsa. TiĀ  representasion dayta a petsa ti kapatgan ti amin ta isu daytan ti naimula iti panunot ken nakem iti agdama nga henerasion ti humanidad.

Ti ayat a patauden ken pinataud ti panangselebrar manen iti pannakaiyanak ni Apo Jesus ket agnanayon koma nga agtalinaed ken agtaeng kadagiti amin a puso. Makipagragsaktayo iti irarangpayana.

Maluktan koma amin nga isip ken rikna ket makipagmaymaysa iti napudpudno a panggep ken kaipapanan ti Paskua.

Ket kas pannakidanggay kadaytoy naisangsangayan nga aldaw, naimpusuan nga iyebkasmi: NAIMBAG A PASKUAYO KEN NAGASAT A BARO A TAWENYO AMIN!#