PITIK: Siit iti Karabukob ti Asia (Maikalima a paset)

Iti pinal a bersion ti nasao a gakat nga inaprobaran ti congressional bicameral conference committee idi Pebrero 9 daytoy a tawen, klinasipikana nga agpada iti Scarborough Shoal ken ti Kalayaan Islands Group kas “rehimen dagiti isla ti Republika ti Pilipinas”.

Pinirmaan amin dagiti miembro ti panel ti Senado pakiramanan da Senate Presidente Juan Ponce Enrile, dadaulo iti panel, Sen. Gregorio Honasan ken Sen. Richard Gordon ken ti panel manipud iti Kamara a pakairamanan ni Dip. Abraham Mitra, Dip. Antonio Cuenco, Dip. Roque Ablan Jr., Dip. Roilo Golez, Dip. Ferdinand Marcos Jr., Dip. Antonio Alvarez, ken Dip. Darlene Antonino Custodio.

Kas nadakamaten, sakbayna, kinontra dagiti agtuturay ti Palawan ti baselines bill agsipud ta maapektaran ti Kalayaan a maika-22 a munisipalidadna.

Impetteng dagiti sangguniang panlalawigan ti Palawan a maysa a local government unit ti Kalayaan Islands Group, saan a rehimen dagiti isla kas depinision iti baselines bill.

Nangipasa pay ti provincial board iti resolusion a nangidagadaganda kada Dip. Abraham Mitra ken Antonio Alvarez nga agtignayda a mangipetteng a maysa a munisipalidad ti Palawan ti Kalayaan Islands Group ket kasapulan a maraem ti naitalimeng a kalinteganna iti ngatuen ti bingay ti natural a kinabaknang kas intuding ti Local Government Code.

Imbatad dagiti agtuturay ti Palawan a kasapulan a mailanad dagitoy iti baselines bill idinto nga impalagipda kadagiti dua a diputado a saanda a paglikudan a maysan a munisipalidad ti Palawan ti Kalayaan Islands Group iti nasurok a 30 a tawen manipud iti indeklara daytoy daydi Pres. Marcos babaen ti Presidential Decree No. 1596.

Kinuna ni Vice Governor Ponce de Leon nga adda existing ken functioning a sistema ti gobierno munisipal iti Kalayaan Islands Group idinto nga adda pay military outpost ti Armed Forces of the Philippines iti KIG.

Madakamat ditoy a maysa laeng ti barangay ti Kalayaan, ti Pag-asa. Addaan daytoy iti 1.3 kilometro a pagsangladan. Adda mapattapatta a nakurang a 500 nga agnaed ditoy a kaaduanna ti mangngalap.

Kinuna ni Ponce de Leon a dina maawatan no apay a naipababa ti KIG a maysa laeng a rehimen dagiti isla idinto a naglawag iti Artikulo 121 ti United Nations Convention on the Law of the Sea (UNCLOS) ti depinision ti “regime of Islands” a natural a naporma a paset ti daga, nalawlaw ti danum, a lapunosen ti danum no agatab.

Ngem iti baet dagitoy nga isusupiat dagiti agtuturay iti Palawan, nagtinnagda laeng iti tuleng a lapayag ta idi pinirmaan ti congressional bicameral conference committee, nagbalin ti Kalayaan Islands Group a rehimen dagiti isla.

Nakipagpirma iti gakat ni Antonio ken ni Mitra, nupay inlanad ti naud-udi iti reserbasionna iti gakat.

Ti saludsod: apay a saan a nasurot ti House Bill 3216 a pinutar ni Cebu Congressman Antonio Cuenco a nangbigbig iti KIG a kas maysa a local government unit.

Madakamat ditoy a naipasan ti nasao a gakat iti maikadua a pannakaibasana ngem iti di ammo a gapu, naisubli iti komite tapno mabaliwan a matratar.

Gapu iti daytoy, imbatad ni Sen. Antonio Trillanes iti pammabalawna iti Malakaniang nga adda iti likudan ti pannakaisubli ti nasao a gakat agsipud ta sakbayna, impeksa ti China ti isusupiatna iti gakat ni Cuenco.

Iti surat ti gobierno ti China a naiturong iti Philippine Embassy, kinunana a “nakigtot ken nadagsen a maseknan iti pannakairaman ti KIG ken Scarborough Shoal iti baselines bill.

Iti biang ni Trillanes, “inlako” ti Malakaniang ti pagilian agsipud ta dina kayat a mapagura ti maysa a pagilian a mangmangted iti dakkel a negosio ditoy pagilian.

(Maigibusto)