Sakbay nga Agtabon ti Initko

Ababa a Nobela ni Jobert M. Pacnis
(Maikawalo a paset)

“Apay a ti la nagturturongan daytoy a saritaan? Pinaayabanka gapu iti kinabastosmo, a!”

“Kap, ala, sublianta ngarud ti isyu,” kinunak. “Apay a siak la ti pagpupudotanyo? Apay a diyo tiniliw dagiti nagpakoriente dita Purok Palali? Agpapadakami met laeng a kukuana ti pinakorientena, a.”

“Wen, a, ta impakadada.”

“Dayta ket ngarud ita, kap,” immulon ti darak. “Gapu ta impakadadan, okeyen? No talaga a maiparit ti maysa a banag, ta linteg ngarud, awan koma ti maidaddaduma. Wenno gapu kadi ta inikkandakayo iti tallo a dalag nga intunoyo isu a diyon tiniliw ida?” imbagakon ti naammuak ken ni Dario itay.

“Ania?” immesmesna. “Nagkuna kenka?”

“Saanen a masapul nga ibagak pay, kap. Ti makunak laeng, saanmo a paayusan iti nasanger dagiti kaduam a nairanud tapno dida maitang-ab dagiti pasamak.” Ta nangngeg met la’ng ni Dario ti amin kadagiti kaarrubana a barangay tangad. Isu kan’ ti linawlawatda idi inyawid ida dagiti assawada ta didan nayawid ti bagida iti pannakaassengda.

Saan a nakauni.

Gapu ta maysa orasen ti limbes iti naituding nga oras ket awan pay dagiti dadduma a konsehal, ken naibagakon ti adda a kaririknak, nagpakadakamin. Awan met laeng ti serbina ti saritaan ta awan met ti makuna a korum.

Adda panagkedked ni Kapitan Sabas. Ngem idi ipalawagko ti biangmi, ken ti mabalin a pakadaksanna no dinakami palubosan, immanamong met laeng nupay madlaw ti semsemna.

Apagruarmi iti ruangan ti barangay hall, pinukkawanna ti maysa kadagiti tanod iti bangir ti kalsada a madama nga agngangatingat iti adidas.

“Sukonem amin a konsehal!” impukkawna. “Kayatko a kapatang ida. Inkan! ‘Kidiantreda ta dida ketdin nagparang!”

“Wen, kap!”

Makais-isemkami a nagawid.

AWATEK kadi ti karit? Makalawasen nga agam-ampayag dayta iti mugingko. Nadalusakon ti bangkag. Naipungdolak payen. Yur-urayko dagiti inorderko a nadumaduma a patubo nga agbunga a kayo. Kasla buybuyaekon ti kasla paraiso a pagbalinanto daytoy a bangkag.

Kayat dagiti kalugarak nga agsubliak iti tay-ak ti panagiwaragawag. Ngem awatendak pay ngata dagiti estasion ti radio? Apaglabes a kuarentak. Baka didan kayat dagiti addan edadna a kas kaniak.

Ken maysa, kayatko metten ti naulimek a panagbiag. Nadudogen ti bagik iti pangta idi addaak pay laeng ‘diay siudad. Ngem no diak met patgan ti kiddaw dagiti kalugarak, ania laengen ti makunada? Imutak ti ilik? Bay-ak lattan nga agtultuloy ti kinadakes iti Cabaybay?

Ti pay rigatna, nerbiosa ni nanang. Ammona ti kinapeggad ti trabahok. Awan la idi a mabasana iti diario wenno mangngegan iti radio (awan pay idi ti TV-mi), paawagannak a dagus kadagiti kasinsinko. Kayatna a siguraduen a saan a siak ti nasarakanda nga un-identified a naiwalang iti langlangalang.

Agingga iti mabalin, diak kayaten a pagdanagen ni nanang. No ni tatang, awan ti pagdanagak. Maawatanna ti trabaho ti maysa a reporter wenno komentarista.

Ngem kasano daytoyen? Dakkel la unay ti namnamaen dagiti kalugaranmi kaniak.

KALPASAN ti pangrabii. Kaduak da tatang ken nanang nga agbuybuya iti damdamag iti telebision iti salas. Kabara latta ti damag kadagiti anomalia iti gobierno. Awanen ti sabali pay a linaon dagiti damag.
Inruanganko ti karit dagiti kalugaranmi. Ken ti desisionko.

“Ania?” napamulagat ni nanang.

“Wen, ‘nang,” kinunak.

“Ngem…”

“Didak pakadanagan, ‘nang, ‘tang. Ammok ti ar-aramidek.”

“Kasanokamin ken ni tatangmo?”

“Diyo kadi pay laeng maawatan ti trabahok, ‘nang?”
“No siak laeng,” litania ni tatang, “maawatanka, barok. Addaankan iti naan-anay a panunot. Ket ania man a planom iti biagmo, siaannugotak.”

“Agyamanak, ‘tang… Na-nang, pangngaasim ta maa-watannak met koma.”

Napasennaay ni nanang iti nauneg. Kinitanak iti nabagas. Nalanay dagiti matana.

“’Nang…”

“Ala, no dayta ti ammom a pakaragsakam, barok,” arig di sumngaw a bosesna, “awan ti maaramidak…”

Naarakupko iti ragsakko. Nadlawko dagiti timrem a luana iti abagak.

“Dikanto koma unay no addakan iti radio. Laglagipem, nabayag a naisinaka ‘toy ilitayo… iti sibubukel a probinsia,” kinunana, napnuan panangiyalikaka.

“Agbatayakto laeng iti kinapudno, ‘nang.”

“Adun ti dimo ammo a napaspasamak ditoy. Agannadka koma, barok… Dika mangliplipat Kenkuana. Ammok a napeggad ti trabahom.”

Agyamanak, ‘nang.”

Nagpakadaak kalpasanna. Agtatapaw ti riknak a nagturong iti kantina ni Nana Kikki. Ammok a segseggaandakon. Makalawas metten a diak immammingaw. Ania ngatan ti kunkunada kaniak?

“Komusta, barok?” insu-ngad ni Tata Ikko idi makitanak. Kas iti dati, addada manen kada Tata Pistong, Kasinsin Badol, Angkel Angkuan, Manong Atong ken Kasinsin Charlie iti lamisaan a nairanta a pangdiesanda.

“Napia met latta, tata,” kinunak. Inabayko.

“Addan sa ket nakakumikomam, ‘ya, barok, ta medio nabayag a dika nagpakpakita?” inamad ni Tata Pistong. Tinuyaganna ti basona ket awan sawsawir nga intangadna daytoy.

Inasikasok ngamin ‘diay bangkag,” inrasonko.

“Ket komusta met ti karitmi kenka, barok?” sinaludsod ni Angkel Angkuan. Nangkiddis iti liningta a bursawit a pulotan.

(Maituloyto)