SALAYSAY: Agannad: baka sika ti sumaruno a biktimaen dagiti manangallilaw (Maikalima a paset)

Adda sumagmamano a variation daytoy a panangallilaw kas iti maaw-awagan iti Nigerian 419 fraud, Nigerian letter, Nigerian money officer wenno Spanish Prisoner.

Nangrugi ti Nigerian 419 fraud ken kaaspingna a panangallilaw idi apagtapog ti 1980s idi nagsuek ti presio ti lana a mangidurduron iti ekonomia ti Nigeria. Immuna nga impakat  dagiti sumagmamano nga awanan panggedan nga estudiante iti unibersidad a pinangallilaw kadagiti ganggannaet a negosiante nga interesado iti nadaras a panguartaan iti transaksion iti lana iti Nigeria uray iti mapagduaduaan ti wagas ken maikurkurimed a pamuspusan.

Kastoy ti pannakaipakat ti allilaw: mangipaw-it ti mangbiktima nga agpammarang a nangato nga agturay, opisial ti banko wenno abogado iti surat, fax wenno email  iti biktimaenna nga adda minilion a doliar a kasapulan a maiyalis manipud iti Nigeria  wenno adda dakkel a kuarta a natawid, napanawan wenno nakadeposito iti banko ngem awan ti mangtunton ket isingasingna nga agparang ti biktima a kabagian ti natay tapno maiyaonda ti deposito. Makaguyugoy ti bingay a maitanggaya iti biktima, mabalin nga apagkatlo wenno apagkapat iti kadagupan ti deposito a kaaduanna a pinullo a milion a doliar wenno pounds.

No kimmagat ti biktima, ibaga ti mangallilaw a kasapulan dagiti sumagmamano a detalye kas iti naganna, pagtaenganna, trabahona, ken bank account number para iti nadaras a komunikasion ken transaksion.

No impatulod ti biktima dagitoy a detalye, impasakmalnan ti ulona iti mangbiktima kenkuana. Sumaruno, ibaga ti scammer a kasapulan ti kantidad a maipaw-it a dagus para iti pasuksok tapno nadaras a maiyaon ti deposito.

Addanto pay dagiti dumteng a sumarsaruno a problema a pakasapulan a mangipaw-it ti biktima iti kuarta ket inton awanen ti maala manangallilaw iti biktima, agpukawen daytoy a kasla asuk.

Nagramut daytoy a panangallilaw iti Spanish prisoner scam. Naglatak daytoy a panangallilaw idi apagtapog ti 1900s.

Kastoy ti orihinal a  pannakaiwayatna: suratan ti mangbiktima ti biktimaenna ket ibagana nga adda  kasinsinnuratna a  nabaknang a balud (naibalud daytoy iti palso nga identidad) a nangipalgak nga adda nakalemmeng a kinabaknangna ngem saanna a maiggaman (gapu ngarud ta nakabalud) ket agkidkiddaw iti tulong (kuarta a maaramat a pagpasuksok iti guardia) tapno mapadaras ti iruruarna.  Kas sukat ti tulongna, ibingayan ti balud iti kinabaknang apaman a makaruar.

Ita, isingasing ti mangbiktima iti biktimaenna a tumulong iti pannakairuar ti balud ket apaman a maalana ti bingayna, ikkanna ti biktima iti tangdanna a dakkel a gatad.

Ti adatna, apaman a makaited ti biktima iti kuarta, rumsua dagiti problema a kasapulan iti pannakairuar ti balud. Kalpasan a  maungkosan ti biktima, agpukawen a kasla asuk ti mangallilaw ket mabati ti biktima a nairarem iti utang wenno sumango pay iti kaso no adda natagamtamna a kuarta iti opisinana agsipud iti ninamnamana a dakkel a kinabaknang a maiggamanna apaman a makaruar ti baknang a balud.

Kadagiti dadduma a kaso, naengganio pay dagiti dadduma a biktima a mapan iti Nigeria ket babaen ti koneksion ti scammer, maiyam-ammo kadagiti nangangato nga agtuturay nga agtungpal iti pannakapunas ti aniaman a duadua ti biktima ket itednan amin a dawaten ti scammer.

Adda pay dagiti kaso a naallukoy ti biktima a sumrek iti Nigeria nga awan ti bisana nga ad-adda pay a pakaisagmakanna agsipud ta  illegal ti kaaddana iti nasao a pagilian. Sumrek ditoy dagiti polis wenno dagiti adda iti imigrasion (kakumplot ti scammer) ket butbutngenda ti biktima. Iti amak ti biktima a maibalud, itednan amin a dawaten ti scammer.

Ngem kadaksan dagiti kaso a nagpukaw lattan dagiti biktima a napan iti Nigeria ket awanen ti nakadamagan pay kadakuada. Masuspetsa a napapatay dagitoy kalpasan ti pannakagatas amin a kuartada.

Nagramaram ti Nigerian 149 agingga iti sabali a pagilian kas iti Africa, Asia ken Akindaya a Europa.

Iti idadateng ti internet, nalaklakan a maiwayat ti panangallilaw babaen ti email.

Nagsaknap daytoyen iti nadumaduma a paset ti lubong ket nagballaag payen dagiti nadumaduma nga embahada ken organisasion iti panagannadda iti kastoy nga allilaw manipud iti pagilian iti West Africa a pakairamanan ti Nigeria, Ghana, Benin, Colte d’Ivoire, Togo, Senegal ken Burkina Faso  ken iti South Africa, Togolese Republic, Spain ken iti The Netherlands.#