SALAYSAY: Ti P65 Billion nga Industria ti Gatas

Iti binulan nga ipapanko idi iti Manaoag tapno sumuknal, kaykayatko ti dumaliasat iti Binalonan ngem iti manglinteg iti Pozzurubio. Iti dayta a lugar, ad-adu ti mabuya a posible a makaited iti mabalin a suraten. Flying School, nalawa a minaisan ken talon, dagiti inektaria a manggaan, napintas a kalsada iti Binalonan. Ti mushroom culture, bakya making, ken dadduma pay a cottage industries iti Laoac a suportado ti gobierno. Malaksid a maliwliwa nga agbuya kabayatan iti panagdaliasat, pagwerretenna pay ti panunot.

Ngem ti nakaawis kaniak ket ti pagtaraknan iti nagadu a baka iti partena ti Laoac. Idi damo, ipagarupko a maysa a dakkel a cattle farmer ti makinkukua wenno agtartaraken iti baka. Adu ngaminen dagiti agtartaraken iti komersial a dingo iti probinsia ti Pangasinan kas iti kalding iti Balungao ken San Jacinto .

Iti naynay a pannakalabasko kadagiti baka, nagdamdamagak no aniada. Nagadu la ketdin no para lako dagitoy ta ginasut ti ammok a bilangda ken dadakkel a breed. Ken adda pay dagiti heavy equipments a nakaistambay.

Ngem kuna ti drayber ti jeep a nagluganak a saan a para lako dagidiay a baka no di ket gagatasen. Kukua ni Rep. Mark Cojuangco iti 6th district.

Isu met laeng nga adda dakkel ken natayag a pasdek a nabiit pay a nabangon ta para gayam iti dairy farming industry. Dagiti heavy equipments? Nakaistambay dagita a madadaan nga aramaten a pagikali a dagus no adda matay kadagiti dingo.

Iti Pilipinas, adun ti simrek iti dairy farming industry, a kas iti pagtaraknan iti gagatasen a kalding iti Alaminos City, iti Rizal ken iti Kabisayaan. Adda pay dagiti pagtaraknan iti baka a gagatasen iti Nueva Ecija, ken dadduma pay a probinsia. Adda met pagtaraknan iti gagatasen a nuang iti carabao center iti Nueva Ecija.

Ta ania ngamin aya ti dairy farming? Kas iti nasurattayon, dakkel a negosio daytoy. Bassit laeng a porsiento ti mapapataud a kasapulan. Ad-adu ti aggapu iti ballasiw-taaw wenno imported. Kaaduan payen kadagitoy ket saanen a puro wenno nalaokanen.

Iti Daily Situationer in the Philippine Market, agarup a P65 billion industry ti dairy farming, ngem nagbassit ti produksion ket awan pay iti 1 a porsiento. Agang-angkattayo iti US$500 million ti pategna a gatas iti tinawen. Isu a maawagan daytoy a kangrunaan nga imported agricultural product.

Masapul ngarud a mapapigsa ti local dairy production tapno lumawlawa met ti oportunidad para iti negosio. Ket kasapulan dagiti imported a gagatasen a baka, nuang, kalding, karnero ken dadduma a pagtaudan iti gatas.

Kasapulan met a mangabaruanan kadagiti production facilities. No idi ket manomano ti aggatas, ita saanen kadagiti dairy farmers. Agaramatdan kadagiti kabaruan a teknolohia tapno nadardaras ti panagpagatas, panagproseso (pasteurization), panagikabil kadagiti container a para lako, ken kangrunaanna ti pannakailakona.

Babaen ti tulong ti gobierno, ti pribado a sektor ken mangipatpateg, agtultuloy ti idudur-as ti dairy industry. Nupay adayo pay ti naan-anay a panagdur-as ti dairy industry no maidilig kadagiti sabsabali a pagilian, ketdi, dakkel ti namnama iti ad-adda pay nga idudur-asna babaen ti agtultuloy a suporta manipud kadagiti nadumaduma a maseknan a sektor. Maysa nga agricultural country ti Pilipinas, isu a nasken a mapapigsa dagiti produkto ti agrikultura a saan ket a puro laengen nga intayon ang-angkaten ida.#