SALAYSAY: Ti Tres de Mayo iti Vigan

Ti Tres de Mayo ti maysa kadagiti tinagtagiuray, sinagsaganaan, inyur-urnongan dagiti agindeg iti Vigan ken kadagiti il-ili ti Ilocos Sur, karaman dagiti sumuknal a deboto iti sabsabali a probinsia.

No arintapusenen ti Abril, rugianen dagiti umili ti agsagana para iti isusuknalda iti simbaan a bassit a masarakan iti nagtungedan ti Quezon Avenue iti Vigan City no aggapuka iti amianan. Tinawen daytoy nga isusuknalda.

Adu nga umili, aglalo dagiti mannalon, ti tinawen a sumuknal iti Simbaan a Bassit tunggal Tres de Mayo. Sakup ti Barangay Pagburnayan daytoy a simbaan a yan ti kamposanto ti siudad.

Ania ti rason no apay a ditoy ti sumuknalan dagiti umili ti imbes nga iti Katedral ni San Pablo? Saan a masinuo ti namungayanna ngem ketdi, adda naisupadi a rason no apay a kasta. Karkarna a tradision a rumbeng laeng nga ited ti respeto ken panangtagiben. Karkarna a panangmuli iti sangsangkamaysa a pammati.

Adda dinto maumag a pakasaritaan ti simbaan a namunganay pay idi un-unana a panawen. Maipalagip a nasarakan ti rebulto a kangrunaan a suksuknalan dagiti tattao iti Simbaan a Bassit nga agkatangkatang iti baybay. Immuna a naipan ti rebulto iti kapilia. Ngem idi dimteng ti panawen a yalisdan tapno agtaeng iti mas nalawlawa – iti koma katedral – saanda metten a makir-in ti rebulto ta dimmagsen ken bimmantot la unay. Namati dagiti papadi a saan a kayat ti rebulto ti pumanaw iti taengna ket dayta ti namungayan a di naiyalis. Ditanan a nagtaeng ken maselebraran iti Simbaan a Bassit.

Kadagiti umili, adda napaliiw a rason no apay nga agdudupudop wenno sangsangkamaysa a turongen dagiti tattao. Addaan la ketdi ti tunggal maysa iti nasged ken di magatadan a panamati. Panamati a tinawid. Panamati a narigaten a mapunas ta naigamerdan iti lasag ken dara ni Ilokano.

Rumbeng laeng a tagipatgen ken taginayonen daytoy a pammati. Rumbeng laeng nga ilalaen ken parangpayaen. Ta saanna laeng nga ipamatmat ti kinauneg ti panamati no di pay ipamatmatna ti nasiken unay kinaasino.

Iti sabali a punto, iti taray ti panunot tunggal maysa, kunaen met a daytoy ti konselebrasion wenno panawen a naited para kadagiti mannalon nga umaliwaksay kalpasan ti makautoy ken makapaksoy a trabaho iti talon. Sumuknal ken umaliwaksayda met tapno mailiwliwagda ti dukot.

Nupay makuna a maysa phenomenal ti mapaspasamak a panagkaykaysa, iparangna laeng ti sangsangkamaysa a ladawan ti kinailokano.

Nasken a taginayonen ken tagipatgen daytoy a tawid.#