SARITA: Bugbugtong iti Sirok ti Bayakabak (Umuna a Paset)

Once there was a love, deeper than any ocean…

 

MINIRA ni Mang Brando ti relo iti pungupunguanna. Agalasdiesen iti sardam. Nakatugaw iti paramaysa a sopa iti nadaeg a salas. Napanunotna a panawen metten nga agawid. Nasken nga agpakadan. Agsalsalan dagiti puraw a kurtina dagiti silulukat a tawa babaen ti nalamiis a pug-aw ti kasalengan.

Agalasiete iti nakuyem-makatudtudo a sardam idi  nagpa-Tagaytay da Joel ken Hazel ta sadiayda nga ag-honeymoon. Inyopreser ni Mang Brando ti nalabbaga a RAV4 a luganna nga usaren dagiti dua. Ta kas kunana, narigat ti agpasiar nga awan luganna. Total, ammoda a pareho ti agmaneho.

Timmakder idi makitana nga agpasalas ni Manang Lilia a naggapu iti kusina. Minatmatanna. Napintas pay, uray no agedaddan nga agpada iti uppat a dies ket kagudua. Ita laeng manen a maibayagna a matmatan ni Manang Lilia. Iti kallabes, saanna a maibayag a perngen ni Manang Lilia. Ita laeng manen nga agtungtongda a dua. Ita laeng nga aldaw – wenno nagmalem ken ita a sardam laeng manen nga agsabat dagiti matada. A naginnisemda. A nagkinnatawada. A naginnangawda.

Di ammo ni Mang Brando no apay a nabaelanna a sinango dagitoy. Nalabit, ta napaliiwna a nabaelan met ni Manang Lilia? Naiparangda kadagiti sangailida a di pay napigis ti ladawanda – ngem ammo ti kaaduan, sigurado dayta, ta nabayagen daydi a panawen a limmabas iti nganga ti tawa.

Ngem di mailibak ni Mang Brando, ammona a saan a panagpammarang dagiti isemna, dagiti katawana ken dagiti perrengna ken ni Manang Lilia. Naiyaon dagita manipud iti kaadalman a tukot ti pusona. Saan a kinaulbod ti marikriknana, pudno amin dagita.

Saan ngamin a napagkedkedan ni Mang Brando ni Hazel idi ibaga daytoy a mangrabiida pay; ken nasken a palubosanda pay dagiti agassawa nga agpa-Tagaytay. Sisasango ni Manang Lilia idi kiniddaw ni Hazel dayta, isu nga adda pay laeng agingga ita. Nga isu ti kaudian nga agpakada.

Adda pay laeng pamuyaen ni Manang Lilia, nakunana manen iti nakemna. Saan pay a nagkupas ti sukog ti pammagi daytoy; nalabit gapu ta binigat nga ag-aerobics, kas nasao ni Hazel idi dinamagna no ania ti pakakukomiman ni Manang Lilia. Kas iti dati nga ababa ti buokna. Nakarit, sibubukel pay laeng ti barukongna. Naraniag pay laeng ti rupana ket no umisem, lalo pay a lumawag dagiti narangrang a matana. Nauneg pay laeng ti wayas a kallid iti kannigid a pingpingna lalo no umisem.

Linapunos iti panagbain ni Mang Brando idi nagsig-am ni Manang Lilia nga addan iti sangona, sa nagtugaw daytoy iti sanguenna a sopa. No apay met a nabatumbalani lattan a mangmatmatmat ken ni Manang Lilia.

Pagammuan ta nagsuyaab ni Manang Lilia, kannigid a dakulapna ti nangapput iti bibigna, sa kalpasanna, timmaliaw kenkuana nga umis-isem.

“A, e, a-agpakadaak metten…” nakuna ni Mang Brando ngem dina insina dagiti matana ken ni Manang Lilia. Agdungsan ti siudad, ngem siririing dagiti ragutok iti barukong ni Mang Brando. Nalamiis ti sang-aw ti kasalengan ngem nabara ti anges ni Mang Brando. Nalam-ek ti aplaw ti angin, ngem nabara ti bagi ni Mang Brando.

“Sige. Agyamanak a, ta immayka,” ket kinamangen Manang Lilia ti ridaw tapno lukatanna. Ti lung-ayna ti nangiwara iti ayamuom a kunam la no sabsabong ti rosas iti hardin ket lalo pay a naengkanto ni Mang Brando.

Saan a nakagunay ni Mang Brando idi matmatanna ti nalukay a lung-ay ti naka-evening gown iti maris gatas nga agturong iti ridaw.   Di pay nagbaliw, nakunana.

Idi maguyod ti bulong ti ridaw, sa la napanunot ni Mang Brando ti aggunay. Umis-isem a nanglabas ken ni Manang Lilia a nakaiggem iti serradura ti ridaw.

“Kasano? Innala met dagiti ubbing ti luganmo, agtaxikan a. Uray ta adu met ti aglabas dita batog.”

“Bay-am ta usarenda latta,” kinunana nga umis-isem. “Ket patuloyekon…”

“Thank you a…”

“Napateg ni Hazel kaniak. Lasag ken darak. Saanko a napagkedkedan idi imbagana nga eskortak nga agpaaltar – eskortanta kunak koma, sori…” inaturna ti biddutna. “Agyamanak met kenka ta dimo impaidam kaniak daydiay a gundaway.”

“Apay koma nga ipaidamko, no isu dayta ti kalikagum ni Hazel ken Joel? Saanko a mapagkedkedan ida iti kallaysada.”

Kayat koma pay ni Mang Brando ti sumao, ngem awanen ti maarikapna a balikas. Dina ammo no apay a kellaat a nagpasugnod dagiti balikas. Kasla met inmatrasdan. Kasla natikag a karayan ti mugingna. Kasla nakerrasan ti panunotna a dina maawatan. Mabusor iti bagina, masemsem unay-unay; ngem, dina met maawatan no apay a kabusorna ti bagina! Ketdi, naulitna pay laeng ti nagpakada.

“Sige…” kinuna ni Manang Lilia.

Idi addan iti ruar, in-inut ti pannagna ni Mang Brando iti sementado a pathway nga agturong iti ruangan. Saanna a maawatan ti bagina. Dina ammo no apay a kasla kawaw ti panunotna. Saanna a maawatan ti bagina, saanna a mautob no ania dayta a marikriknana, a kasla ketdin agturong iti kanibusanan. Nagaraw dagiti bulbulong dagiti saleng iti aglawlaw, dagiti muyong, dagiti nagduduma a masetas ni Manang Lilia ngem kasla saan a makagaraw iti inna ipapanaw!

(Adda tuloyna)