sinursuran-banner-sqSinursuranNi Jobert M. Pacnis

Sinursuran: Agragsakka!

Kolum ni Jobert M. Pacnis

(Maudi a paset)

Isu a naimbag ta saanka met a nasisirap iti nam-ay nga ipaay koma kenka ti pannakipasetmo kadayta a negosio, ka-Sinursuran. Di kad’ maimasmo latta ita ti uray rabong ken saluyot laeng a sagpawam iti tinuno a buntiek a taraonmo?

Saanka met a napangas la unay tapno awan mapasakitam. Nakuna itayen a masapul nga adda kappia iti kaunggan. Ngarud, saanmo unay a pagturayen ‘ta kinapalangguad. Adu ti masaktam kadayta nga aramid. Di maikanatad.

Bay-am latta dagiti mabuybuyam iti telebision a lidertayo nga agpipinnangatoda iti isbo. Kasta met dagiti kaarrubam a kunam no asino a one day millionaire. Awan maganabmo kadakuada. Laglagipem a kanayon ti istoria maipanggep kada tukak ken dua a billit (geese iti dadduma a bersion).

Gapu ta adda rigat, panagbisin kadayta a lugar, kayatda ti pumanaw. Ngem parikut dagiti dua a billit no kasano ti panangitugotda ken ni tukak a gayyemda. No isuda laeng, nalaka ti ipapanawda ta makapagtayabda. Ngem ni tukak? Baka maulantakto laengen iti dalan ket saan pay a nakaadayo iti sobra ti kinapudot ti aglawlaw.

Ket nakapanunot ni tukak iti pamuspusan. Nangala iti ruting ket binilinna dagiti dua a billit a pagsinnumbangiranda a petpetan daytoy. Ammalanna met ti tengngana.

Kasta ngarud ti naaramid. Intayab dagiti dua a billit ni tukak. Nakita dagiti adu nga ayup daytoy a pagteng ket napalalo a siddaawda. “Naglaingen iti nakapanunot kadayta nga istratehia ti panagbaniaga,” maysamaysa ti nagkuna.

Siak dayta! Siak!” kinuna ni tukak ket bulonnan ti natnag. Naulantak ken saanen nga immanges.

Isu a narigat ti napangas unay, saan kadi?

Gapu ta uso met ita ti gadget, apay a dimo usaren a pagdenggan iti samiweng? Bay-am pay la ta agpesbuk, aginternet, agteks, ken ag-Pokemon Go. Segun kadagiti eksperto, ti panangdengngeg kadagiti nabannayat, nalamuyot a musika iti uray 20 minuto laeng, adda benepisio nga itdenna iti salun-at. Tipdenna kano ti stress, marelaks dagiti piskel, ken papigsaenna ti immune-tayo.

Saan laeng a dagita. Pasikalen pay ti musika dagiti endorphins ti bagi. Pagaammotayo met no kasano a mangibunga iti nagpaiduma a ragsak ti endorphin. No agruar dagitoy iti bagi, nakaragragsak man ti rikna. Bin-ig a positibo dagiti umay a pampanunot.

Saluadam ti bagim. Wen met. Kasano nga agragsakka no sagubanitmo met ti amin a sagubanit?

No agsigsigarilio, umin-inumka iti nasanger, ken agar-aramatka iti maiparit nga agas, isardengmon. No dimo pay pinadas dagitoy, dimon gamden a padasen pay. Ituloymo ketdi ti nasalun-at a panagbiagmo. Agwatwatka tapno mapasikal pay dagiti matmaturog nga endorphin iti bagim.

Limitaram kano pay ti panagbuyam iti damdamag iti telebision. Ne, apayen? Kasano pay a maammuan dagiti paspasamak iti aglawlaw no kasta?

Kitaentay’ man ngamin dagiti kangrunaan a damag kadagitoy a panawen? Nakaam-ames a krimen— inaldaw a maipadpadamag dagita. No kasta a kasta, ad-adda laeng a maistrestayo—banag a mangdadael met iti salun-attayo.

Malagipko daydi Lilang Utiang (Timotea Gajultos Pacnis). Napuotak a paboritona nga igpilan ti transistor radio-na iti panagmulamulana iti aglawlaw ti pagtaenganda ken ni anti a kadkaduana nga agbibiag. Saan a damdamag ti dengdenggenna no di ket drama nga agmalmalem, aglalo dagiti makapakatawa. Nupay bakbaketan idin, nakapigpigsa pay laeng nga agmulamula iti utong ken kamotit ken nakaragragsak nga agmalmalem. Kasla di nabannog iti panagkuditkuditna.

Kamaudiananna, agdawatka iti Namarsua ti pannakapabaro. Iti kanito a makariknaka iti liday, kiddawem Kenkuana a balbaliwannaka. Saan a dinaka ipaayan, iti umisu a panawen, iti kidkiddawem a baro a kired ken pigsa. Ken iti pannakimaymaysatayo Kenkuana, awanen ti rumbeng pay a kabutengtayo.

Ania koma pay ti naragragsak ngem kadayta?

Isu nga agragsaktay ketdi! Karbengantayo dayta!#