sinursuran-banner-sqSinursuranNi Jobert M. Pacnis

Sinursuran: Dagiti iGeners

Kolum ni Jobert M. Pacnis

(Umuna a paset)

“Hi, sweetie! How was school today?”

“You can read all about it on my blog, dad.”

Napadasamon ti kasta a senario, ka-Sinursuran? Wenno nasaksiam iti aglawlawmo? Ket nalabit, uray la ngimmato ti kidaymo, di kadi?

Ania ti sasawen daytoy nga ubing? mabalin a makunam. Ania dayta ba-blog dita a tangtang-abenna? Masdaawka, di kadi?

Adtoy pay ti maysa:

Nalabit, nakitamon ti anakmo nga agbasbasa iti leksionna a nakalukat ti telebision iti sanguananna; adda nakaselsel a headset kadagiti lapayagna a pagdengdengganna kadagiti kabaruanan a samiweng nga in-download-na (kinopiana, kunak kad’ lattan ta baka ngumato manen dagiti kidaymo kadayta a balikas); makumikom ti makannigid nga imana nga agpinpindot iti selponna; ken sabali laeng ti notebook wenno kompiuter iti saklotna.

Ket matdaka nga agung-unget; umas-asuk payen dagiti agongmo no palausen ti agsao.

“Kasano a sumrek ti basbasaem no kasta a nagadu met a kudkuditem?” nalabit inkilgam payen. “Ibarsakko dagita a selpon ken iPod… makitam!”

Wen, a. Ta kasano laengen a maipokusna ti imatangna iti nagkaadu nga obrana? Panunotem pay ketdi a loklokuennaka laeng; agimbabasa, aginrerebiu tapno laeng di maungtan. Ken makadawat iti allowance-na.

Ngem agurayka, ka-Sinursuran. Sakbay a mahaybladka iti kunsumision, ituloymo a basaen ti ibagbagak.

Iti agdama, nabenneg iti lima ti agdama a henerasion. Iti pannakaammom iti henerasionmo ken dagiti annakmo, mabalin a makatulong kenka iti panangawatmo iti/kadagiti ipakpakitada.

No nayanakka iti tawen 1922-1945 (1925 – 1946 kadagiti dadduma a reperensia), maibilangka iti makunkuna a traditionalist generation. Maaw-awagan pay daytoy iti silent generation ta isu ti panawen a naulimek dagiti indibidual; adda maysa a sao kadagiti ubbing— agkutitemda iti maysa laeng a kusilap dagiti nataengan kadakuada. Panawen a nakapatpateg ti panagdaydayaw— napnapno ti tunggal maysa; nakapokus ti tao iti legacy a kayatna nga ibati iti lubong.

No malagip, kadagitoy pay a panawen a napasamak ti Great Depression, Maikadua a Gubat iti Sangalubongan ken ti Cold War. Adu ngarud ti naglabasan a rigat ken tuok dagitoy nga indibidual nga addan kadagidi a panawen. Pagsayaatanna ta nalasatanda dagitoy gapu met laeng iti imetda a disiplina ken natibker a pammati.

Ita ta nataengan metten dagitoy nga indibidual, kayatda a mapasamak met iti aglawlawda ti kaadda koma ti kinaulimek, kappia ken kinamanagdaydayaw. Ngem dakkel a pakabiglaanda dagiti agdama a pasamak a masaksaksianda kadagiti agtutubo ken ubbing ita.

Kadagiti met tawen 1946 – 1964, isu daytoy ‘tay aw-awaganda iti Baby Boomer generation. Gapu ta kalkalpas ti krisis iti sangalubongan, kellaat nga immadu dagiti naipasngay nga ubbing (kas sukat dagiti naipatli a biag iti panawen ti riribuk?). Kadagiti naipasngay itoy a panawen, namnamsek ti isipda kadagiti positibo a bambanag; tagipatgenda la unay ti adal; nalaing ti pannakikommunikarda iti adda iti aglawlawda ken makuna pay nga idealistic-da. Pagaayatda pay ti ania man a salisal a mangipakita iti inalatda.

Generation X met ti awag ti panawen a 1965 – 1980. Isu daytoy ‘tay saan a panagtutunos dagiti eksperto no ania ti yawagda kadayta a panawen gapu kadagiti nagduduma a pakaitalimudokan ti imatang dagiti tao. No ayus koma, agduduma ti pagturongan, pagirayan ti tunggal maysa. Addaanda iti bukod a gamgamgamen.

Ket kas iti equation iti Math a masapul ti variable a mangitakder iti solution/sungbat iti maysa a problema/parikut, napanunot dagiti eksperto nga awagan laengen dayta a henerasion iti X. Awan ti maitutop a pangawagda. Unknown no iti Matematika. A mabalin a masungbatan/maisapulan kadagiti masungad a panawen babaen ti naiget, naun-uneg a panagadal.

No met nayanakka iti 1980 – 1990(9), maibilangka iti Generation Y wenno Millenials. Kadaytoy a panawen a naipasngay ti WWW wenno World Wide Web. Ket ania ketdin ti kinapardasna a namagbaliw iti teknolohia. Nagruar dagiti ramit (gadgets) nga isu itan ti nagbalin a lubong dagiti simmaruno a henerasion—ti iGeneration.

(Adda tuloyna)