Footer

SINURSURAN: Ti pungtot

AGTARTARAY, iti maikadua a gundaway, iti kinaama ti barangay ti ama ni Ma’am Esther. Maysa laeng ti kalabanna iti dayta a puesto.

Natalek ni Ma’am Esther a mangabak pay laeng ti amana ta pagaammona ti kinatao daytoy ken no kasano nga inturongna ti barioda iti umuna a panagtakem daytoy. Iti sibubukel nga ilida, tunggal maselebraran ti pannakayanak ti Mesias, ti barioda ti kanayon nga agtsampion iti salip ti kadaegan, kadalusan ken kapintasan a barangay.

Saan laeng a dayta. Naikkan iti kanal dagiti babaet ti kabalbalayan tapno naanayas ti panagayus ti danum no kasta a panagtututdo ket saan a mangibunga iti layus. Nasemento pay dagiti akikid a dalan a namagkakamang kadagiti kabalbalayan.

Kangrunaanna, sibibiag ti kappia ken panagtitinnulong iti sibubukel a barangay. Adda panagdayaw dagiti lumugar iti ama ni Ma’am Esther. Patienda ti saona.

Saan a nakibibiang ni Ma’am Esther iti kampania ti amana. Kinunkunana, dagiti nagapuanan ti amana ti agsao kadagiti tattao.

Dagiti kadua ni Ma’am Esther iti hayskul ti naala nga agserbi iti eleksion iti barangayda kaduada dagiti mannursuro iti elementaria. Ninamnamana ngarud nga agbalin a nadalus ti eleksion, saan a magna ti kinukusit, ta addada dagiti kakaduana a mangkitkita.

Idi madagup dagiti botos kadagiti presinto, rumrummuar a nangabak iti nasurok a dua gasut a bilang ti ama ni Ma’am Esther segun iti report dagiti poll
watchers-da. Naragsakan unay.

Ngem idi iwaragawag ti pannakaulo dagiti nagserbi iti eleksion ti dagup ti botos, naikkaten ‘ta dua gasut a nangitarayan ti ama ni Ma’am Esther iti kalabanna. Idi kitaen dagiti supporters ti tally sheet, nakakadkadlaw a naunas/nasukatan ti dagup iti maysa a presinto (ti nagserbian dagiti kadua ni Ma’am Esther a mannursuro).

Nagbalin daytoy nga isyu. Agreklamon ti partido ti amana.

Nakapungtot metten ni Ma’am Esther. Napananen ti lamang ti amana? Namak payen no kasta met iti sabali a presinto? Naglawag met ti report dagiti watchers-da apaman a nalpas ti panagbilang. Iti pananggupgop da Ma’am Esther, nasurok a dua gasut ti nangitarayan ti amana iti kalaban daytoy. Ngem apayen?

Saan a naaluadan ni Ma’am Esther ti riknana. Nakapungtot iti kasta unay ta iti panagriknana, kuskusitendan ti amana. Nagiposte a dagus iti Facebook. A nakita met dagiti kabaddungalanna. Siempre, nasaktanda ta kasla isuda ti yan ti biddut iti bilang.

Napasamak ti nabara a sinnungbat iti social media kabayatan nga awan pay ti naiproklama a nangabak.

Dayta a sinnungbat, pinarnuayna ti rikki iti nagbabaetan da Ma’am Esther ken dagiti kotitserna.

Tapno saanen a rumaba ti isyu, kinuna ti ama ni Ma’am Esther a dumawat iti dispensar daytoy. Total, isu met laeng ti nangabak ken nalinteg ti biddut iti pannakadagup dagiti botos. Nupay kuna ti amana a nagbasol dagiti kaduana ta saanda man laeng a tinubngar ti naibasa a botosna iti nagserbianda a presinto. Ken apay a dida kinita ti impasa ti pannaka-chairman-da a dagup ti botos iti board of canvassers?

Dimmawat ngarud iti pasensia, dispensar ni Ma’am Esther kas panangsurotna iti pammagbaga ti amana. Iti social media nga inaramidna dayta. Ken iti pay chatroom-da nga agkakadua.

Ngem saan a naikaskaso. Nalpas kanon a naaramid ti pannakaibabainda.

Nagangayanna, kasla saandan nga agaammo iti uneg ti pagadalan. Naulimeken ti tunggal maysa. No agsao dagiti napasaktan ni Ma’am Esther, adda latta maparnuay a panangpasagid kenkuana.

Ngem pampamrayan laengen ni Ma’am Esther ti agulimek.

NANGRUGI iti pungtot ti amin. No kitaentay’ ti biang ni Ma’am Esther, nalabit a maawatantayo met. Kas maysa nga anak, ipatpategna unay ti amana. Isu a kadayta a naammuanna a makuskusit ti amana, saannan a naterred ti riknana. Kasla bulkan a bimtak daytoy. Ket gapu ta uso ita ti social media, awan sabali a nangipeksaanna iti kaririknana no di ditoy.

Ti rigatna, addada dagiti kakaduana a iti trabaho ti naatalan. Aglalo ta iti biang dagitoy, awan ti ammoda iti napasamak. Saanen nga iti kontrolda dayta. Iti nangatngato ngem isuda.

Ania pay, di kad’ simkadda met. Ta rumrummuar nga adda pasetda iti narugit a sistema ti eleksion. Sa maysa, social media ti nakaibunannagan ti isyu. Ay, ket adu ti nakabasa nga am-ammoda.

Kasano met ngarud ti dayawda ita?

Nagpakumbaban ni Ma’am Esther, kas pammagbaga ti amana. Ngem nalpasen a nagrikki ti langenlangenda kadagiti kakaduana iti nabayag. Ken agtultuloy a kakaduana agingga ita.

Mangnamnama laengen ni Ma’am Esther nga iti panaglabas ti panawen, aglunitto met laeng ti sugat a pinarnuay ti eleksion iti nagbabaetanda nga agkakadua. Maawatanna no agingga kadagitoy, nasakit pay laeng ti nakemda kenkuana.

Ti pungtot, maysa a normal a rikna dayta. Makariknatayo iti pungtot no adda kaguratayo gapu kadagiti inaramidda kadatayo.

Makapungtottayo pay no adda saantayo a maipapilit. Wenno no malipit ti karbengantayo.

Ipakita ti panagpungtot ti kinanormaltayo a nagbiag. Ngem addan iti no kasano a timbengen daytoy tapno saan a makaited iti pakaisagmakan.

A mabalin a pagbabawyantayo iti udina!

Kas kuna dagiti eksperto, ti pungtot saan koma nga iburuang a dagus. Umanges iti nauneg, agpanunot iti maminribu sakbay nga agaramid iti addang.

Pagkalmaen ti bagi. Saan nga agdardarasudos. Kaaduan a biddut dagiti mapanunot nga aramiden no sibabalud iti pungtot. Pagnadnaden pay daytoy nga umuna. Umadayo, mapan iti natalinaay a disso ket ditoy nga agpanunot iti maminribu no maitutop a bulosan dayta pungtot.

Maipalagip la ket ngarud dagiti mabasbasa iti social media. Manon nga agnobio ken agnobia ti nakitatayo iti Facebook a nangipeksa iti pungtotda iti tunggal maysa? Adda pay kadakuada ti nangibutaktak iti scandal nga inar-aramidda. Ken kadagiti negatibo a bambanag iti tunggal maysa kadakuada.

Iti panagnadnad dayta a pungtot, isunto pay laeng ti pannakautobda a biddut gayam dagiti naipo-post-da. Ngem nagramaramen ti isyu. Naibabainen ti tunggal maysa. Katkatawaandan ti liklikudanda.

Sakbay ngarud nga agpungtottayo, saludosoden: Rumbeng kadi nga agpungtotak? Ania ti maganabko no agpungtotak?

Kasanon no adda gayam sakit ti pusom? Wenno nangato ti presion ti daram? Saan ngata a dayta pungtot ti mangisingay kenka a nasapa ditoy lubong?

Asino ti naabak no kasta?

Kanayontayo a makabuya iti telebision kadagiti krimen a napasamak a pagkunkunaan ti suspek: nagsipnget ti panagkitak gapu iti pungtotko ket diakon ammo ti naar-aramidko.

Di kad’ nakaaramid iti krimen a pagbabbabawyanna iti udina?

Agserbi koma dagitoy a kapadasan a mabuybuyatayo nga awan a talaga ti maitulong ti panagpungpungtot wenno ti kinamanagpupungtot. Palabsentayo ketdi dayta a rikna no adda nga umas-assibay. Kasano man kadagsen ti panagtuktokna iti kaunggan, sisasaganatayo a sumaranget kenkuana.

Kasano?

Pasensia daydi nalpas a pasensia. Agpanunot a naimbag… iti maminribu.

Ken adda ti Dios a pagkamangan. Agpatulong a mamagkirpa iti marikrikna.

Ta awan ti kasamayan nga igam iti pangta ti pungtot no di ti Namarsua. #