Footer

Tawid a Daga (Umuna a paset)

Sarita ni Salvador A. Espejo

 

NAIDUMDUMA ti kinaganaygay ni Abogado Manolo Arista a bimmangon iti dayta nga agsapa. Sinapul ti dapanna ti sinelas iti sirok ti katrena sa naginat. Timmakder ket nagtarus a nagtamdag iti tawa. Immanges iti nauneg idi immaplaw ti salemsem nga aggapu iti kabakiran iti daya. Di pay simmingising ti init iti lulonan ti Bantay Dakulap.

Immaplaw manen ti pul-oy ket indanonna ti bang-i dagiti mapupuoran a garami kadagiti kataltalonan. Ah, baro a tawen manen, intalukatik ti panunotna. Daytoy ti damo manen a panangpasangbayna iti baro a tawen ditoy Namalangan kalpasan ti naunday a panawen.

Dina narikrikna daytoy a kinaganaygay bayat ti sangapulo a tawen a panagindegna iti Manila.

Nagpakusina ni Abogado Arista. Naisaray-ob kenkuana ti nabanglo nga alingasaw ti dinengdeng a lutlutuen ti balasang ni Tata Simo a katalekda. Idi rabii, imbilinna ken ni Tata Simo a masapa a mapan agnateng iti sabong ti karabasa, uggot ti kamotit  ket sagpawanna dagitoy iti tinuno a dalag wenno paltat a masilawan ti kaarrubada iti karayan. Makasidsida unayen iti kappuros a nateng nga aggapu iti linapoganda.

Nagtarus ni Abogado Arista iti yan ti nakaibitinan dagiti tasa sa nangtimpla iti kapena. Bitbitna ti tasa, immulog sa nagtugaw iti papag iti sirok ti narukbos a mangga. Nagtugaw ket binuybuyana ni Tata Simo nga agpakpakan kadagiti native a manok. Pattapatta nga adda duapulo a piek a makiin-innagaw kadagiti lima a pamusian ti lakay.

Nakarikna manen ni Abogado Arista iti naisangsangayan a rikna. A, sabsabali nga agpayso ti kinaganaygayna ita.

No kastoy koman nga oras, addan iti dalanna, nakalugan iti kotsena nga agturong iti bupetena tapno isaganana dagiti dokumento a kasapulanna a mapan iti korte.  Kamkamatenna dagiti orasna, kas maysa kadagiti abogado ti nalatak nga Andres, Manalotoc and Albalos Law Firm. Agmalmalem a makibista iti korte: agsukisokto pay iti biblioteka ti opisina para iti sumaruno manen nga asunto ket rabiinton no sumangpet iti balayda. Inaldaw a kasta. Inan-anusanna ti kastoy tapno makaakup a dagus iti pirak tapno adda pagtugawanna iti masakbayan ken iti agbalinto a pamiliana. Baro pay iti tawenna a tallupulo. Napuner ti takderna iti lima a kadapan ken lima a pulgada a katayagna. Kinapudnona, adu dagiti kinaklaseanna a babbai ti nangparparimrim kenkuana idi agad-adal pay iti kolehio ngem makauray ni ayat, nakunana iti nakemna ta kayatna nga agturpos pay iti kursona.

Uray iti opisinada, naasideg dagiti babbalasang a researchers iti bupete a pagpapaayanna ngem awan pay nakaawis iti pusona. Panggepna ti makaipatakder iti bukodna a balay sakbay a mangasawa.

Ngem nagbaliw dagiti panggepna iti biag idi pimmusay daydi apongna a baket ket impatawid daytoy kenkuana ti sangapulo ektaria a daga iti arsadanan ti Bantay Kimmallugong, sangapulo ket lima a kilometro ti kaadayona it Barangay Nagpanawan, kasulinekan a barangay ti ili a Sta. Barbara.

Inkakaubinganna ti agduyos nga agsukay iti daga. Kaay-ayona idi ti sumurot ken ni apongna a lakay iti ipapan daytoy iti kataltalonan tunggal panagraraep ken panagaani. Ita, inkeddengna nga agindegen iti Sta. Barbara tapno sublianna dagiti arapaapna idi ubing pay. Kayatna a tumulong iti panagdur-as ti Sta. Barbara babaen ti panangimatonna iti pannakasukay ti tawidna a daga. Iti baet ti kinalataknan nga abogado, isu pay laeng daydi ubing a simple laeng dagiti arapaapna iti biag. Mamati idi, – ken uray ita – a saan a ti kadakkel ti masapulan iti siudad ti pakasarakan iti naan-anay a pagragsakan ken pannakapnek iti biag no di ti panagsubli iti nakayanakan, iti yan ti ramut, kas ti anak nga agsubli iti sidong ti nagannak kenkuana a nangipaay kenkuana kadagiti bendision ken pannaranay kadagiti panawen nga awan pay ti pannakabaelna a sumaranget kadagiti pannubok ti biag.

Malagipna manen ita ti nasarsarita daydi apongna a baket a saan a dinaldalusan dagiti katalonanda ti kasulinekan nga amianan a paset ti daga ta adda pamilia ti itneg nga aggigian sadiay. Idi inyuman ni Tata Simo a katalekda dayta iti daydi apongna, kinuna ti baket a nasayaat met tapno adda mangsukay iti nabaybay-an a daga.

Ita, kinuna ni Tata Simo a pasaray adda masalsalawna idi nga Itneg iti waig no mapan agkames iti talon. Ngem nabayagen daydi ket dina masinunuo no addada pay laeng wenno pimmanawdan.

Iti dayta a nadakamat ti katalek, naapiras ni Abogado Arista ti timidna. Immapay iti panunotna: agbalinto ketdi a parikutna dagiti Itneg iti las-ud ti dagana, no addada pay. Ngem madamdama, kinutina laeng ti abagana. No bilang man kasta, kikit laeng dayta a problema kenkuana. Adayo a nadagdagsen ken narikrikut a kaso nga iniggamanna idiay Manila.

(Adda tuloyna)