: Ti Binatbatan ken Dadduma Pay a Cultural Festival | Tawid News Magazine - Weekly Ilocos News 📰

Ti Binatbatan ken Dadduma Pay a Cultural Festival

Ni Jaime M. Agpalo, Jr.

 

    Dagiti cultural festival ket panangtaginayon iti naraniag a napalabas, ti panangipateg iti nariingan a kultura ken kannawidan dagiti immuna a henerasion. Rumbeng laeng a taginayonen ken ipateg, ta ipamatmat dagita ti klase ti panagbiag iti napalabas. Isuda dagiti dinto agkupas a lawag idi kalman a nasken a mataginayon.

Dayta ti kaimudingan dagiti cultural festival, panangtaginayon a sigagangat ti silaw a mangsilnag iti muging ti agdama a henerasion tapno indanto ibati dayta a wagas ti panangipateg ken panangilala iti puli a nagtaudanma.

Nadumaduma dagiti cultural festival a selselebraran iti agdama. Dagiti festival a mangipaduyakyak iti ngayed ti napalabas a kultura, tradision, aramid, trabaho, wagas ti panagbiag ken nakairuaman dagiti kaputotan. Nagduduma a festival a kasla nagtubo nga uong ti panagaduda. Arigna tunggal ili ket naaddaan iti kabukbukodan a festival a mangitandudo iti nangayed a buya ti napalabas a dagiti dadduma ket manmanon a masirayan ken saanen nga ammo ti agdama a kaputotan. Napateg unay dagitoy a festival a ladawan ti napalabas ta isuda ti rangtay a mamagsilpo iti agdama a panawen—saan laeng a para iti entertainment wenno rambak no di pay para maaddaan iti idea no kasano pay nga idur-as ti agdama.

Maysa a kangrunaan a rason ti Festival ti panangipromot iti lugar tapno maitandudo a kas disso no di man sentro ti turismo. Ti programa ti turismo ti nangriing iti nabayagen a nailibay a kannawidan. Naiparang daytoy a kasla napateg unay a cake wenno kangrunaan a putahe a nasken nga umilgat ti asinoman ken aniaman nga ili. Aramidenna amin a kabaelanna, amin a resourcesna tapno laeng dakkel ti mailgatna ken iti kapkapnekanna itoy a taraon. Nasken nga iposision ken ilugarna ti bagina iti sanguanan ti ummong tapno dakdakkel ti mailgatna.

Saan ngamin a masasaan ti dakkel a tulong-dur-as a katukad ti panangriing kadagiti daan a kannawidan. Lalona la unay iti komersio ken negosio. No nabaludbod ti komersio ken negosio, rumang-ay met ti ili. Rumang-ay met dagiti umili. Maiparang ti nadur-as a panagbiag; nga adda nagluposan ti puli.

Adda dagiti napipintas nga aramid, trabaho ken kannawidan iti napalabas a nasken a parangrangen iti agdama. A kas iti courtship dances wenno panagiinnarem, ti sala no panagmumula ken panagaapit. Ti sala ken ragragsak a napaspasamak idi kallabes a nangpangayed iti taripnong. Dagiti kannawidan a mangiladawan ti panagbiag, aramid, trabaho, komersio ken negosio.

Ta iladawan dagitoy a napalpalabas a panagbiag idi a pangikumpara iti agdama, kas pangadawan kadagiti rason tapno ad-adda pay nga ipateg dagitoy a tradision ken kultura, dagiti musika, literatura ken dadduma pay a kannawidan ken aw-awid a nabayagen a nailibay. Dagiti festival a namungay iti nasged a pammati iti Namarsua.

Kas iti Binatbatan Festival iti Vigan, a panangiparang iti umuna nga agpang iti panagabel, ti panangikkat kadagiti bukel ti kapas-sanglay babaen ti dua a bislak, ibatbat wenno batbaten ti nagangon a bunga ti kapas-sanglay tapno maisina ti bukel iti kapas. Daytoy ti kaunaan a proseso, kalpasanna, maaramid a sinulid wenno sagot ti kapas. Dagita a sinulid ti maaramid nga inabel. Dagita nga inabel ti materiales a nagtaudan dagiti kawes, ules, dekorasion, tapestries, ken dadduma pay a nalatak a produkto ti Vigan City.

No usigen a nalaing, atiddog a proseso ti ipalned ti oras sakbay a makaaramid iti produkto. Aramid a saan a bastabasta, no di ket aramid a binukel ti adu nga anus ken ling-et. Daytoy ti rason no apay nga agingga iti agdama ket sibibiag pay laeng ti panagabel iti Vigan.

Iti laksid ti kabaruanan a teknolohia, saan a nagkupas ti lawag ti nakaugalian nga aramid. Kadagiti kallabes a tawtawen, napadasantayo met ti nagmulmula iti kinellekelleng kadagiti puraw a balitok iti Kailokuan, nga isu dayta ti kapas.

Nariingantayo ti panagaramidan ti sagot manipud iti kapas iti ili a Narvacan babaen ti dakkel a kampania nga impatakder ti gobierno nga inallawat ken nagsisinnublatan met dagiti nagduduma a pribado a textile companies.

Dinekdekadan ti napalabas, rimmangpaya ken narsaak ti makinaria a teknolohia ngem sibibiag pay ken saan nga agkupas agingga iti agdama ti industria ti panagabel a manomano ta dayta ti ladawan ti kinaasino ti puli. Kasta ti kinapateg ti panangtaginayon iti kultura, ti dinto maiddep a lawag idi kalman.

Iparang dagiti sistema ti napalabas no kasano a naidur-as ti agdama tapno lalo pay a maidur-as ti kapkapnekan a kasasaad iti masakbayan.#