sinursuran-banner-sqSinursuranNi Jobert M. Pacnis

Ti napasamak ken ni Christine

AWANEN ti nasaksakit pay a pagteng iti maysa a nagannak no di ti mangpasina iti ipatpategna nga anak.

Dayta la ketdi ti narikna ti nagannak ni Christine Dacera idi makita daytoy a maysan a nalamiis a bangkay iti bathtub ti maysa nga otel. Napasamak pay met ngarud iti umuna nga aldaw ti Tawen 2021!

Maysa a naubing, napintas ken napnuan arapaap ni Christine, flight attendant ti maysa nga airline company iti pagilian. Kinapudnona, isu koma kano ti mangitakder iti probinsiana iti sumaruno a Bb. Pilipinas.

Ngem naiddep ti narayray a bituen ni Tine, kas awag dagiti kasingedna, iti napasamak kenkuana. Naalana a dagus ti rikna ti publiko idi maipadamag a narames ken pinapatayda pay.

Dagus a nasentensiaan iti mata ti publiko dagiti nakaduana iti dayta a rabii sakbay a nasarakanda a natay. Naitudo a dagus nga isuda ti akingapuanan iti napasamak.

Iti report ti polisia, narames nga immuna ti biktima. Sa adda nakitada a litem iti bagbagina. Gang rape, kasta, ta adu dagiti maitudo a nakapulapolna a lallaki ken kameng ti grupo ti LGBT iti naangay a party iti kuarto ti otel.

Ayup, kasta ti nayawag kadagiti naala a nakadua ni Tine iti otel. Aglalo ket rimmuar iti imbestigasion nga adda kano nasao ti biktima a kasla adda inlaok nga agas ti maysa a kaduada iti in-inumenna.

Sabali ti mariknana a panagulaw!

Ngem saan a naikaskaso. Naituloy latta ti ragragsak.

Agingga a saanen nga ammo ti biktima ti lubongna, kas kuna dagiti kakaduana. Adda dita nga iruarnan dagiti impapaunegna. Sa kiniddaw daytoy a sumrek iti banio. Dita kano a naiturogna. Binay-anda.

Ket nakigtotda la kanon idi saan metten nga agsubli ni Tine iti kuarto. Ket iti panangkita ti maysa a gayyemna, nadlaw kano daytoy a saanen nga umang-anges ti biktima.

Iti rimmuar iti otopsia, malaksid a narames kano ti biktima, pimmutok ti kadakkelan nga urat iti puso a kumamang iti nadumaduma a paset ti bagi malaksid iti bara (aortic aneurism). Daytoy a panagbettak ti urat, mabalin a maigapu iti sobra a bannog, ragsak (over excitement), ken uray pay stress!

Rimmuar manen ti nadumaduma a panagipapan itoy a pasamak. Mabalin a party drug kano ti nailaok iti inumen ti biktima. Nagangayanna, saannan nga ammo ti inar-aramidna. Ken inar-aramidda kenkuana. Situtulok lattan ti bagina gapu iti droga a namagtayyek iti lubongna.

A saan a nabaelan ti kangrunaan ti urat iti pusona ket bimtak.

Daytoy ti nangdegdeg iti leddaang iti pamilia ti biktima. Rinabngisda la ngaruden ti dayaw ti ipatpategda, pinutedda pay ti biag daytoy.

Ngem iti biang ni Raquel Fortun, maysa kadagiti dua laeng nga eksperto iti benneg ti forensic investigation iti pagilian, dakkel ti kurang ti naiwayat nga imbestigasion ti polisia. Iti kaso ni Tine, saan nga umanay nga ibaga lattan a narames daytoy babaen kadagiti naimatangan iti lugar ti krimen(?).

Adu kano nga ebidensia ti nadadael iti naiwayat a pannakabalsamar ti biktima sakbay a nagdalan daytoy kadagiti medico-legal experts ti polisia. Iti pannakatudok ti biktima iti agas ken pannaka-drain ti darana, narigaten a makita no ania ti naipapauneg ti biktima (a droga no adda/kasta man).

Ti kano kastoy a proseso, maysa a dakkel a biddut ken panaglabsing iti protocol. Iti saan a panagdalan dagiti kaso ti krimen iti nainget a forensic investigation, adu kano ti saan a maresresolba. Ken adda dagiti madusdusa nga awanan iti basol.

Ngem inkalintegan ti polisia, a nagbaliw kanon ti sursurotenda ita a panawen ti pandemia. Umun-una kanon ti pannakaembalsamar, tapno mapreserba ti bagi, sakbay a garawen dagiti medico-legal experts. Aglalo no ti biktima ket maatap nga/wenno addaan daytoy iti COVID-19. Ta nagtalinaed iti maysa a quarantine facility!

Ad-adda la ngarud a nakatkatawaan dagiti otoridad itoy. No kasta a maatap nga adda bayrus ti biktima, saan ngata a cremation ti pakaidiretsuanna koma? Saan nga iti embalsamador. Ta no kasta, di ad-adda nga addan maakaran!

Agparparang laeng nga adu latta ti buttaw iti maiwaywayat nga imbestigasion iti pagilian. Isu a pudno latta ti kunada nga adu ti agsagsagrap iti pannusa nga inosente. Malaksid a naabakda ta adu ti kuarta ti kalabanda. Ken impluwensiadoda.

Iti panagpannuray latta iti makuna dagiti adda iti aglawlaw wenno nakapasamakn ti maysa a krimen, a saan nga agbatay iti siensia, adu ket adunto latta ti krimen a di masolsolusionan. Adu latta a biktima ti mapapaidaman iti hustisia. Adu latta ti madusdusa nga inosente!

ITI sabali a bangir, daytoy a pasamak, pinarnuayna met kadatayo a nagannak ti panagdandanag. Ta saantayo a kayat a mapasamak met ti kastoy kadagiti ipatpategtayo.

Panagdandanag pay no kasano a pinadakkel ken padpadakkelentayo dagiti annaktayo. Pudno kadi nga am-ammotayo la unay dagiti annaktayo?

Itoy a hayteken ti panawen, saantayon a masigurado no pudno pay nga am-ammotayo dagiti annaktayo. Ag-agawenen ti social media ti oras ken lubongda. Saanen a kas idi panawentayo nga am-ammodatayo dagiti nagannak met kadatayo. Amin a garaw, amin a pampanunot, rikna ken karirikna, ammoda. Pati gagayyemtayo, am-ammoda.

Ngem ita, pudno nga adun ti kaagawtayo a nagannak. Kaagaw a dakkel ti posibilidadna a mangisungsong kadagiti tartarabayentayo nga annak.

Isu a ti kaskenan ita, nupay ditayo nga ipawil ti social media iti biag dagiti annaktayo, ti kanayon a panangbayabay kadakuada. Saantayo nga agbalin a kampante. Awan ti di kas iti panangiparikna latta no kasano ti kinapategda kadatayo.

Ta iti napasamak ni Tine, maarigenggen met ti maysa nga ina/ama no kasta maimatanganna ita dagiti persat dagiti pasamak babaen ti CCTV. Ken iti kasla pannakaibaw-ing ita kadakuada ti pammabasol. Ken umsi.

 A mamunganayan ti saludsod iti tunggal maysa kadatayo: kasano ti pannakaam-ammotayo kadagiti annaktayo?

Idawdawattayo laengen nga iti panagaludaid ti imbestigasion, rummuar met laeng ti pudno a napasamak. Awan koma ti madusa nga inosente. Maipaay koma iti pamilia ti biktima ti pudno a hustisia.

Maysa pay a mapagpampanunotan itoy a pasamak, ti kinataotayo. Kasano ngata ti kinasiken ti kananakemtayo?

Iti kinahayteken ti panawen, saan latta a naipaigid ti kinaayup nga adda iti tunggal maysa kadatayo. No patien, datayo kano ti kangatuan a klase ti ayup.

Adda ngarud kinaayup iti kinataotayo. Dayta a kinaayup, lumtuad no di umisu ti dana a suroten. Ngem dinto pulos rummuar daytoy kadatayo no ammotayo a pabaknangen ti kinataotayo kadagiti pagwadan nga ugali ken aramid.

No agpayso nga adda krimen a napasamak iti biktima, rumrummuar latta nga ada laeng ti kinaayup iti bagitayo. Agpagunggan no kasta a mapaluk-ayan.

Kas met laeng iti inaramid ti maysa a pulis itay nabiit. Pinaltoganna lattan dagiti nakaringgorna nga agina. Rimmuar ti kinaayup iti bagina ta saannan a nasarkedan daytoy.

Ket mabalin met a rummuar ti kinaayup kadatayo segun kadag(iti) pasamak a dumteng iti biagtayo. Dayta koma ngarud ti ikalikagumtayo a saan koma a mapasamak. Patibkerentayo latta ti kinataotayo iti inaldaw. Ikarapet Kenkuana amin nga aramidtayo. Iti kasta, saantayto nga agbalin a narungsot nga ayup!