Ti Sci-Fi

Nagessemantayo ti nagbasabasa iti kastoy a klase ti sarita ken nobela iti English, ken nanginaw a nasken met a padasen a tapogan daytoy a kinelleng ti panagsuratan; a kabarbaro nga eksperiensa ken panangpalawa iti ammo.

Uray idi saan pay la datao nga establisado a piksionista, inam-amirisko no kasano ti agsangal iti sarita wenno nobela a science fiction. Isu nga inggaedko ti nagsukisok.

Iti intay panagsuksukisok a nabayag, naamiristayo a nakalawlawa met gayam daytoy, saan a maymaysa wenno tallo a klase no di ket nagadu. No awan nakaisigudan a talento a mangimutektek iti masakbayan, ti abilidad a mangipresentar ti naidumduma nga idea nga addaan ibati a pagpanunotan dagiti riders, ken panagkawes iti makaawis-imatang, nasken a panunoten pay sakbay a rugian a suraten.

Iti bukodko a panirigan, no awan ibati a pakalaglagipan, malipatan ti sinurat kalpasan a nabasa, nagserbi laeng a kas pagpalnedan iti oras, awan ti  nakaisalatan ti imahinasion.

Dayta a rason no apay a naipadpad-eng ti panangtapogko iti daytoy a genre. Nasken a palawaek pay ti ammok maipapan itoy. Nasken a mangiyestablisarak iti kongreto nga ammo itoy tapno saan a palpalawpaw ti output. Ket no awan ti pagibasaran ti suraten maipapan itoy, dumteng ket dumteng ti panagkamulaw a mangsurat, pagangayanna, malasado ti maidasar.

Ta ania ngamin aya ti sci-fi?

Futuristic fiction ti dadduma pay a pangawag itoy a sinurat. Panangimutektek ti limapulo a tawen wenno ad-adayo pay a panangsirmata, kastoy ti nakuna ti Carlos Palanca Memorial Awards, ta adda kastoy a kategoria a pagsasalipan. Future setting, maipapan iti siensa ken teknolohia, space travel, ti maipapan iti uniberso, ken maipapan kadagiti sabsabali pay a nagbiag iti sabali a planeta wenno heavenly bodies, mairamanen dagiti sumagmamano nga abilidad iti paranormal—por ehemplo, ti teleportation ket addan a pumaypayagpag iti lubong ti teknolohia—nga itay laeng nabiit, nangsurattayo iti paranormal nga idea, maysa a paranoid fiction manipulated by ghost and underworld story; a kas iti asul a bulan nga intay makabasa.

Ditoy a lumtuad dagiti banag a mangipaay kadagiti pilosopikal nga ideas, nga agkasapulan iti panagsukisok, kasapulan ti atiddog a panawen iti pananginaw itoy. Ta  nakalawlawa ti linapogan itoy nga agur-uray pay laeng iti henio a mangsukisok.

Nakalawlawa ti kabangkagan ti literatura. Iti panagsapul kadagiti kabaruanan, ken saanen nga isu ti baro no di laeng pinabaro nga idea ket addada laeng iti suli ti muging ti asinoman a piksionista no la ket nailukatnan ti mata ti kinamannuratna.

Ngem nasken ti panangpili kadagiti linapogan a tapogan no ania kadagitoy ti ipamaysa nga aramiden.  Dayta kadi ket gagangay nga idea? Makilaok iti desdes ti kaaduan.

No pagesman ti naisabali nga idea, sumiasi ngarud iti dana ti kaaduan ket mangtakuat kadagiti nagkalaegan a bangkag dagiti idea, pumidut iti maysa wenno sumagmanao laeng, daytay pakapnekam laeng  nga awiten nga isu ti ipamaysa a suraten. Ta uray dagiti immuna a nangdesdes iti dana ti piksion ket dagiti laeng kabaelanda nga ibaklay, daytay no sadino ket kombinienteda, a saanda ket nga agkarkaradap ken agkarkarawa iti dana—ta no ania ti ar-aramidem iti dana, isu met dayta ti output a suraten.

Maanninaw iti output iti kinalawa ti ammo ni piksionista iti inlatagna nga idea. Nalawa a kabangkagan ti science fiction, ngem kasapulan ti isip iti nalawlawa met a talento ken pannakaammo iti siensa ken teknolohia, paranormal ken dadduma pay. #